بهبود اقتصادی در گرو اصلاح فرهنگ اقتصادی است/ پرهیز از برخورد شعاری با شعار سال
گروه اندیشه: نویسنده و مؤلف قرآنی کشور با بیان اینکه بهبود اقتصادی ریشه در اصلاح فرهنگ اقتصادی دارد، تأکید کرد: مصرفزدگی، تنبلی و تجملگرایی از مصادیق بارز دورشدن از مدیریت جهادی است.
عبدالرحمن آغازی، نویسنده و مؤلف قرآنی کشور در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از قم، گفت: در عرصه تعریف، فرهنگ و اقتصاد با هم همپوشانی دارند و با توجه به بحث پایانی عبارتی که رهبر انقلاب در پیام سال جدید عرضه داشتند، فرهنگ جهادی حوزه فراگیری را در این عرصه ایجاد میکند.
وی افزود: چند سال است که رهبری مباحث اقتصادی را به عنوان شعار سال مطرح میکنند ولی نتیجهای که باید در عرصه اقتصاد گرفته شود، هنوز استحصال نشده است و به همین دلیل است که مقام معظم رهبری مراتب نارضایتی خود را از عدم تحقق جهاد اقتصادی اعلام میکنند.
اصلاح فرهنگ اقتصادی؛ زمینهساز تحول اقتصادی در کشور
این نویسنده و مؤلف قرآنی عنوان کرد: یکی از اصلیترین دلایل عدم نتیجهگیری در حوزه اقتصاد، مشکل فرهنگی است؛ اگر بخواهیم مشکل اقتصاد حل شود، در ابتدا باید فرهنگ اقتصادی در کشور ایجاد شود؛ وقتی این فرهنگ ایجاد شد، روش درست در عرصه اقتصاد و سیاست و... اتخاذ خواهد شد.
وی با بیان اینکه فرهنگ جهادی یکی از عناصر اصلی توفیق کشور در سالهای گذشته بوده است تصریح کرد: تجربه موفق جهاد سازندگی و بسیج مستضعفان با تأکید بر روحیه جهادی یکی از رموز موفقیت انقلاب اسلامی بوده است؛ از اواخر دهه پنجاه و در دهه 60 کشور ما با همین مدیریت جهادی بر همه مشکلات خود فائق آمد؛ در جنگ تحمیلی، مدیران با روحیه جهادی کار میکردند و بسیجیان و کارمندان و رزمندگان خود را عامل این فرهنگ میدانستند و به همین دلیل بود که کارهایی انجام میشد که از نظر علم مدیریت محض در آن زمان قابل انجام نبود.
با شعار سال شعاری برخورد نشود
آغازی عنوان کرد: یکی از مهمترین آسیبهایی که هر سال پس از اعلام شعار سال از سوی رهبر انقلاب در جامعه دیده میشود، برخورد شعاری با این شعار است؛ نباید با این مسئله شعاری برخورد شود؛ کار جهادی یعنی تلاش حداکثری؛ این جهاد، به معنی کار میدانی مبتنی بر استفاده از همه ظرفیتها با یک هدف مشخص است و فرماندهان ما در جنگ چنین روحیهای داشتند که در عین ناباوری مهمترین و سختترین عرصهها را پشت سرگذاشتند و در مدت کوتاهی بر خلاف تمام محاسبات نظامی ورق را برمیگرداندند؛ اگر جهاد سازندگی در سالهای جنگ نبود قطعا چهره امروز روستاهای ما این شکل نبود و مزارعی برای کشت باقی نمیماند و در همان سالها مشکل مواد غذایی در کشور ایجاد میشد.
وی گفت: مدیریت جهادی بود که جنگ را تحملپذیر کرد؛ خداوند هم نصرت و توفیق را از آن ملتی خواهد کرد که جهادگر باشد؛ متأسفانه پس از جنگ این شکل مدیریتی کم رنگ شد و امروز بخشی از مدیران ما جهادی رفتار نمیکنند و وقتی که جهاد نباشد نصرت هم نخواهد بود؛ همین تعطیلات مستمر و پی درپی که در کشور ما وجود دارد یکی از دلایل مشکلات در کشور است؛ به قول مرحوم علامه جعفری با این همه تعطیلات چگونه میخواهیم به کشورهای توسعه یافته برسیم؟ همین امروز باید به این جمعبندی برسیم که در حوزه اقتصاد و فرهنگ چه کردهایم که موجب نارضایتی رهبر انقلاب شده است.
دانشآموخته رشته قرآن و حدیث در مقطع دکتری افزود: مقام معظم رهبری میخواهند ما را به توسعه برسانند ولی باید دانست که کشوری که میخواهد به سمت توسعه برود ناگزیر است که از این فرهنگ یعنی فرهنگ جهادی تبعیت کند؛ فرهنگ جهادی که همان فرهنگ برگرفته از قرآن است و مدیریت قرآنی میتواند عامل توفیق کشور در عرصههای مختلف باشد.
مؤلفههای مدیریت قرآنی
این کارشناس قرآن تصریح کرد: مدیریت قرآنی، مدیریت همراه با برنامهریزی است؛ یکی از مصادیق بارز این مدیریت، مدیریت حضرت یوسف(ع) در زمان قحطی در مصر است؛ ایشان هم برنامهریزی دقیقی داشتند، هم آن را خوب پیاده کردند، هم از همه منابع و ظرفیتها استفاده کردند و هم به خوبی بر اجرای دقیق این برنامه نظارت داشتند؛ یکی از مشکلات ما این است که ما برنامهنویسان خوبی هستیم ولی در عرصه اجرا، قوی عمل نمیکنیم و در نظارت هم مشکل داریم.
کمکاری؛ مصداق بارز دورشدن از مدیریت جهادی
وی یادآورشد: کم کاری در فرهنگ ما باب شده است و متاسفانه تنبل شدهایم؛ بسیاری از ما در بحث اسراف و ولخرجی در اقتصاد و ... بیمبالات شدهایم و در این بین بسیاری از رسانههای ما مقصر هستند که مردم و ابزارها را به سمت این سیاستها سوق میدهند؛ وقتی مقام معظم رهبری ما را به لزوم دوری از فرهنگ مصرف زدگی و ولخرجی و کم کاری سوق میدهند دیگر نباید در رسانه شاهد رواج مصرفگرایی و تجملگرایی و... باشیم.
رسانهها مسابقه مصرفگرایی راه نیندازند
آغازی اظهار کرد: رسانههای ما نباید مسابقه مصرفگرایی در کشور به راه بیاندازند؛ این روش دقیقا بر خلاف قرآن کریم و مدیریت جهادی و قرآنی است؛ مشکل اصلی ما بحث تعارض عملکردهاست؛ یعنی آنچه مقام معظم رهبری بیان میکنند با چیزی که در عمل و اجرا شاهدیم تعارض دارد.
وی گفت: واژه جهاد در قرآن بسیار ذکر شده است؛ کارهای جهادی همیشه کارهای موفقی بوده است؛ در زمانی که در دهه 60 در زندان عراق حضور داشتیم شاهد این مدیریت جهادی در عرصه اقتصادی و فرهنگی بودیم؛ اسرای ایرانی با صرفهجویی و فرهنگ قناعت و روزه داری بر مشکلات کم غذایی غلبه کردند و با مدیریت درست تمام برنامههای فرهنگی و مذهبی را بر خلاف میل و رفتار بعثیها برگزار میکردیم؛ مثلا بعضیها در موصل در سال 62 اسرا را جمع میکردند تا با پخش فیلمهای غیراخلاقی آنها را سست کنند ولی در عوض همه اسرای ایرانی سرها را به پایین انداخته و ذکر میگفتند که خود یک مدیریت جهادی برای غلبه بر دشمنان اسلام بود.
