آداب و رسوم مردم دیار گروس در ماه رمضان

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از کردستان، مردم دیار گروس در آستانه قرار گرفتن ماه پر خیر و برکت رمضان در جنب و جوش و آماده ساختن خویش برای استقبال از این ماه، ماه عبادت، ماه پرهیز از گناه و ماه نزدیک شدن به پروردگار هستند.

ماه رمضان به دلیل اینکه ماه عبادت و بندگی خداوند است، کسب و کار چندان رونقی ندارد و مردم سعی دارند مایحتاج خود را قبل از ماه رمضان تهیه کنند و اقلام خوراکی را که در این ماه آماده می‌کند شامل برنج، روغن،عدس، لوبیا، خرما، تخم مرغ، نان چای و ... است.

از دیگر اقداماتی که در طول ماه رمضان از سوی اداره تبلیغات اسلامی انجام می شود اعزام مبلغان و مروجان مذهبی از طرف مراجع تقلید به آبادی‌ها است تا اصول عقاید و احکام شرعی را برای مردم در این ماه بازگو کنند.

از قدیم‌‌الایام برای بیدار شدن در سحرهای ماه رمضان و تشخیص وقت دقیق سحر و انجام اعمال مخصوص سحر از وسایل و روش‌های گوناگونی استفاده می کنند. یکی از راه‌هایی که از قدیم الایام مردم برای بیدار شدن در سحر از آن استفاده می‌کردند صدای بانگ خروس بود. از این رو وجود خروس را در خانه خوش یمن می‌دانستند. یکی دیگر از روش‌هایی که در قدیم برای بیدار شدن در شب‌های ماه رمضان به کار می‌رفت زدن نقاره و طبل و شیپور بود. این روش هم اکنون به قوه خود باقی است.

یکی از سنت‌های جالبی که در ماه رمضان در شهرستان بیجار از قدیم‌الایام انجام می‌شد این است که همسایه‌ها قرار می‌گذارند هر کسی که سحر زودتر بیدار شود،همسایه‌های دیگری را هم بیدار کند. اگر خانه‌ها دیوار به دیوار باشند با مشت‌های پیاپی به دیوار می‌کوبند تا بیدار شوند آن‌ها با مشت به دیوار میزند جواب بیدار شدن خود را می‌دهند.

بسیاری از مردم نیز با صدای مناجات‌هایی که از یکی دو ساعت مانده به اذان صبح از پشت بام خانه‌ها و مساجد بلند می‌شود از خواب بیدار می‌شوند و به فرایض دینی و آماده کردن سحری می‌پردازند. اما در این میان ساعت متداول‌ترین وسیله‌ای است که آن را کوک می‌کنند و از صدای زنگ آن برای بیدار شدن در سحر استفاده می‌کنند.

وضع کسب و کار در این ماه با ماه‌های دیگر سال تفاوت چشمگیری دارد و تغییراتی در کار و کسبه و بازار به وجود می‌آید. بازار از رونق می‌افتد و مردم بیشتر در فکر عبادت و شرکت در مجالس وعظ و روضه‌خوانی و ختم قرآن هستند. قهوه‌خانه‌ها و تعدادی از مشاغل که به طبخ غذا مربوط است به احترام ماه رمضان و روزه‌داران تعطیل می‌شود.

برای آگاهی از وقت شرعی غروب و فرارسیدن افطار مانند سحر از روش‌های گوناگونی استفاده می‌شود، از جمله تشخیص رنگ کاهگل، نواختن نقاره، اذان مغرب، ساعت و تقویم و اعلام وقت توسط رادیو و تلویزیون، هنگام افطار بزرگ خانواده انگشتش را به خاک تمیز می‌زند و روزه‌اش را با خاک باز می‌کند. زیرا می‌گویند انسان از خاک آفریده شده است و سرانجام هم خاک می‌شود. پس بهتر است در این ماه مقدس هم با خاک روزه را باز کنند تا ایمانشان استوار شود.

ایام شهادت حضرت علی(ع) مصادف با روزهای نوزدهم، بیست‌ویکم ماه رمضان تمام مردم در ماتم و حزن و اندوه فرو می‌روند و همه جا یکپارچه سیاه پوش است. کسب و کار و بازار یکسره تعطیل است،  شب نوزدهم که شب قدر و ضربت خوردن حضرت علی(ع) است مردم برای آمرزش اموات خود،خرما،حلوا، شکرپنیر و نان روغنی بنام «برساق‌» و آش «پرشکه»، آش «آماچ» خیرات می‌کنند. افطار با حلوا و نان برساق روز بیست یکم یکی دیگر از رسوم مردم این دیار است. افطار دادن یکی از رسوم پسندیده است، آنهایی که توانایی دارند چند روز از ماه رمضان را افطار می‌دهند.

در بیجار گروس زنان و دختران شب بیست و هفتم، بعد از تمام شدن نماز عشا کیسه پول می دوزند، بعد از دوختن کیسه، یکی دو سکه پانصد ریالی را به هفت نفر می‌دهند تا هفت «قل هو الله» بخوانند و به سکه‌ها بدمند آنگاه سکه‌ها را به کیسه می‌دوزند و عقیده دارند ماه رمضان ماه خیرات و برکت است و با دوختن کیسه‌ پول، خداوند روزیشان را زیاد می‌کند. اگر کیسه توسط دختران دم‌بخت دوخته شود بهتر است و اثر بیشتری دارد.