انجام اعمال نیک؛ ملاک برتری انسان بر سایر موجودات/ روزه؛ راه نجات از امیال پست حیوانی

حجت‌الاسلام والمسلمین علیرضا مهرانفر، مدرس حوزه و دانشگاه‌های زنجان در گفت‌و‌گو با خبرگزاری بین‎‏المللی قرآن(ایکنا) از زنجان، گفت: با توجه به آیه 183 سوره مبارکه بقره که در آن آمده است «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ کُتِبَ عَلَیْکُمُ الصِّیَامُ کَمَا کُتِبَ عَلَى الَّذِینَ مِن قَبْلِکُمْ لَعَلَّکُمْ تَتَّقُونَ: اى کسانى که ایمان آورده‏اید روزه بر شما مقرر شده است همان گونه که بر کسانى که پیش از شما [بودند] مقرر شده بود باشد که پرهیزگارى کنید»، خداوند متعال روزه را راهی برای کسب تقوا قرار داده است.

وی ادامه داد: انسان همواره به دنبال ارتقای شخصیت خویش است و لذا در این مسیر اقدام به انجام اعمال انسانی می‎کند؛ هم‏چنین می‎دانیم که تقوا جزو اعمال انسانی قرار گرفته و موجب تعالی شخصیت وجودی افراد می‌شود، از این‌رو روزه که موجب باتقوا شدن انسان‎ها می‌شود، تعالی شخصیت انسانی را نیز در بردارد.

این مدرس حوزه و دانشگاه‌های زنجان با بیان این‌که در خطبه حضرت زهرا(س)، روزه، امری برای تثبیت و آزمایش اخلاص معرفی شده است، اظهار کرد: اغلب اعمال انسال ظاهری است و دیگران از آن باخبر می‎شوند، اما روزه عملی باطنی است و دیگران آن را نمی‎بینند، لذا اخلاص را در انسان تقویت می‎کند.

با روزه‌داری، دارا طعم گرسنگی را می‎چشد
حجت‌الاسلام مهرانفر افزود: یکی دیگر از نتایج روزه را می‎توان باخبر شدن سیر از گرسنه دانست، بنابراین سبب رحمت دارا بر ندار شده و کمکی برای نیازمندان حاصل می‌شود، زیرا با روزه‌داری، دارا طعم گرسنگی را می‎چشد.

وی با بیان این‌که انسان در حالت عادی برتری نسبت به موجودات ندارد و با انجام اعمال نیکو این برتری را کسب می‎کند، عنوان کرد: خداوند متعال با واجب کردن روزه برانسان‎ها می‎خواهد آنان را از غرایز حیوانی از جمله خوردن و آشامیدن دور ساخته و با دوری از اعمال زشت، آنان را شبیه به ملائکه کند.

این کارشناس مسائل مذهبی با اشاره به این‌که شخصیت انسان بسته به میزان اراده اواست و انسان باید خود را برتر از حیوان دانسته و به تقویت اراده بپردازد، بیان کرد: انسان در زندگی خود ممکن است عادت به انجام بسیاری از کارها داشته باشد و روزه گرفتن مجرایی برای دوری از این عادات ناپسند است، زیرا فرد روزه‌دار از بسیاری از اعمال دوری کرده و با تکرار این دوری در طول ماه رمضان موجب نهادینه شدن آن در وجود خود می‌شود.

نیت روزه، قربة‌الی الله است
حجت‌الاسلام مهرانفر با بیان این‌که روزه راه نجات از امیال پست حیوانی است، گفت: با توجه به روایتی از امام صادق(ع) در اصول کافی که می‎فرماید: «لصّائم فرحتان فرحة عند افطار و فرحة عند لقاء ربه» دو شادی برای انسان روزه‌دار مطرح می‌شود، یکی به هنگام افطار و دیگری به هنگام ملاقات با خداوند، به هنگام افطار به دلیل خوردن و آشامیدن و نیز به این دلیل که انسان خوشحال است که توانسته فرمانبرداری کرده و اراده خود را تقویت کند و شادی دیدار خداوند سبحان نیز در تمامیت تحقق می‎یابد.

وی در پایان با بیان این‌که روزه شادی درونی انسان را فراهم می‎سازد، یادآور شد: نیت روزه، قربة‌الی الله است و در غیر این صورت، نیت از خدایی بودن خارج می‌شود؛ لذا باید بدانیم که در اصل روزه قرب خداوند متعال است و سلامتی در حاشیه قرار دارد و در دلایل روزه باید به دنبال دلایل الهی آن باشیم.