
به گزارش خبرگزاری بین المللی قرآن(ایکنا) از گیلان، محمدحسین رجبی دوانی، پژوهشگر برجسته تاریخ اسلام در همایش بررسی «نقش خواص در حادثه کربلا، تشکیل حکومت اسلامی و ولایت فقیه» که امروز، 26 آبان در سالن اجتماعات دانشگاه آزاد رشت برگزار شد، اظهار کرد: منظور از خواص، نخبگان جامعه هستند که معمولاً از اقشار سرشناس جامعه هستند که به سبب شخصیت، موقعیت و ارزشهای هر جامعه ای مورد توجه عوام و افکار عمومی جامعه قرار می گیرند.
وی با اشاره به جایگاه و پایگاه اجتماعی خواص در جامعه، افزود: خواص خطدهندگان به افکار عمومی جامعه هستند، در هرجامعه ملاک و میزان برای انتخاب خواص متفاوت است و این ملاکها و معیارها در دورههای مختلف با توجه به فرهنگهای مختلف متفاوت بوده است.
رجبی دوانی با اشاره به ویژگیهای خواص در صدر اسلام، تصریح کرد: در آن زمان افرادی که شجاع، دلیر، قدرتمند در جنگ، خطیب، سخاوتمند و به لحاظ سنی مسن و جاافتاده بودند خواص به شمار آمده و بیشتر مورد احترام مردم قرار می گرفتند.
وی با تأکید بر اثرگذاری خواص بر توده های مردمی در دورههای مختلف، گفت: خواص در شکلگیری رسالت پیامبر(ص) نیز تأثیر بسزایی داشتند دشمنی سرکردگان قبایل با پیامبر(ص) موجب شد که رسالت پیامبر(ص) در مکه موفقیتآمیز نباشد و ایشان با هجرت به مدینه رسالت خود را به طور کامل دنبال کند، البته تشکیل دولت اسلامی پیامبر(ص) در مدینه نیز متاثر از همراهی سران قبایل در مدینه و تبعیت مردم از آنان بود.
پژوهشگر برجسته تاریخ اسلام با بیان اینکه پیامبر(ص) تلاش کردند تا معیارهای تشخیص خواص جامعه، مؤلفه های الهی باشد، اضافه کرد: هدف پیامبر(ص) این بود تا معیارهای اسلامی همچون ایمان، اخلاص، تقوا و ایثار ملاک و میزان انتخاب خواص جامعه باشد.
رجبیدوانی با اشاره به اینکه تلاش پیامبر(ص) پس از رحلت ایشان به حاشیه کشیده شد ، ادامه داد: با روی کار آمدن معیارهای جاهلی در گزینش خواص و ثقیفه» ولایت امام علی(ع) کنار گذاشته شد، خواص با محور قرار دادن معیارهای جاهلی درصدد به راه انداختن جنگ قدرت شدند و خلیفه نخست را با کنار گذاشتن امام علی(ع) بر سر کار گذاشتند.
وی با اشاره به اینکه صلح امام حسن(ع) نیز بهدلیل خیانت خواص آن دوران به وقوع پیوست، وقوع حادثه کربلا را ناشی از بیبصیرتی خواص آن زمان دانست و خاطرنشان کرد: روحانیت و دانشگاهیان خواص امروز جامعه ما هستند باید از خدا بخواهیم تا بصیرتی به ما عطا فرماید که در مواقع حساس درست عمل کنیم.