مقاله «اصلاح فرهنگ عمومی از منظر نهجالبلاغه» بررسی شد
گروه فضای مجازی: مقاله «اصلاح فرهنگ عمومی از منظر نهجالبلاغه» به بررسی ديدگاه امام علی(ع)، درباره فرهنگ عمومی پرداخته است
به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا) شعبه مركزی، در اين مقاله آمده است: فرهنگ ابزار تعالی و كمال يافتن انسان و جامعه بشری است. بیشك بالاترين و والاترين عنصری كه در موجوديت هر جامعه دخالت اساسی دارد، فرهنگ آن جامعه است.
فرهنگ عمومی بخشی از فرهنگ است كه عموم جنبهها و عرصههای زندگی مردم را تحت تأثير قرار میدهد و همه در آن اشتراك دارند؛ به همين دليل ضروریاست آن را به شكلی صحيح، تبيين و پيگيری كرد.
اصلاح فرهنگ عمومی به كمك قوانين وحی به دليل سازگاری و همخوانی با فطرت آدمی، میتواند بهترين گرهگشای مشكلات فرهنگی و درمان جميع دردها و اصلاح همه مفاسد باشد؛ رسالت همه پيامآوران الهی، وجود مبلغان و نشانههای الهی همگی در راستای نيل به اين هدف مقدس و عالی بودهاست.
قرآن ناطق، حضرت علی(ع)، پس از پيامبر خدا(ص)، مهمترين الگو، در زندگی شخصی و اجتماعی انسانهاست. ايشان همزمان با تصدی امر خلافت با جامعهای روبهرو شد كه مردمان از ارزشهای متعالی روی گردانيدهبودند، كردار ناشايست در ميانشان رواج يافته بود و فرهنگ جاهلی بار ديگر بر جو جامعه حاكم گشتهبود.
امام علی(ع)، در اين حالت، رسالت خود را به سامانآوردن و اصلاح يا كنترل اين فرهنگ با حداقل امكانی كه برای ايشان ماندهبود، میدانست. ايشان با مشخص نمودن راه و مسير اصلاحات بر مبنای كتاب خدا و سنّت رسولاكرم (ص)، از هيچ كوششی برای ايجاد يك جامعه نمونهاسلامی در دوران حكومت خويش دريغ نفرمود.
پيشوای صالحان حضرت علی(ع) برای احيای فرهنگ اسلامی و اصلاح فرهنگ جامعه كوشيد تا با سخنان و تفسيرهای جامع و فراگير، عناصر شاخص فرهنگ عمومی(بينشها، ارزشها، و هنجارها) را روشن سازد.
اين سخنان، افزون بر آن كه مردم آن زمان را با روح فرهنگاسلامی آشنا كرد، مبنايی برای انديشه انسانها در هر زمان و مكان قرار گرفت. امام(ع)، در جهت تحقق اين امر، به تبيين موانع اصلاح و رفع آن و ذكر مقتضيات و فراهم نمودن آنها در سه حوزه اجتماعی، سياسی و اقتصادی مبادرت ورزيد. عدالت و آزادی اجتماعی به عنوان مقتضيات اجتماعی اوليه مطرح هستند و مصلح و اصلاحپذير بر اساس ويژگیهايی كه دارند میتوانند نقش مهمترين مانع يا مقتضی اصلاح را بر عهده داشتهباشند.
در ديدگاه امام علی(ع)، مصلح برای توفيق بيشتر و حصول به نتيجه مطلوب بايد دارای ويژگیهايی در ساحت فردی و مديريتی باشد. همچنين جامعه به عنوان اصلاحپذير بايد دارای شرايطی باشد تا جريان اصلاح تداوم يابد و به هدف متعالی خود نايل آيد. چنانكه اساساً اصلاح فرهنگ عمومی جز با ميل و اراده مردم تحقق پيدا نمیكند و در صورت مقاومت آنها با مانعی جدی مواجه میشود.
در منطق امام علی(ع)، هرگونه تغيير و تحول در عرصه سياست و اقتصاد؛ پيامدهای فرهنگی خاصی به دنبال دارد لذا در جريان اصلاح فرهنگ عمومی توجه به اين دو مقوله بهعنوان مانع يا مقتضی بسيار ضروری و راهگشاست.
برای گام زدن در مسير اصلاح فرهنگ عمومی نياز به راهكارهايی است كه به تناسب فرد و جامعه و ملاحظه شرايط انتخاب گردد. حضرت علی(ع)، با پایبندی به اجرای روشهای درستِ اصلاح و دقت و دغدغه در به هنجار درآوردن ناهنجاریها، اين دريافت را القا میكند كه روشهای اصلاح در سه بخش سياست، اقتصاد و اجتماع؛ نقش مهمی در رسيدن به هدفهای اصلاح دارند. بدين صورت الگويی همواره جاويدان در اختيار اصلاحطلبان قرار میدهد تا حركت به سمت تعالی و كمال را آغاز كنند و راه درست اصلاح را انتخاب نمايند.
علاقهمندان میتوانند برای مشاهده كامل متن میتوانند به نشانی www.darolhadith.net مراجعه كنند.
فرهنگ عمومی بخشی از فرهنگ است كه عموم جنبهها و عرصههای زندگی مردم را تحت تأثير قرار میدهد و همه در آن اشتراك دارند؛ به همين دليل ضروریاست آن را به شكلی صحيح، تبيين و پيگيری كرد.
اصلاح فرهنگ عمومی به كمك قوانين وحی به دليل سازگاری و همخوانی با فطرت آدمی، میتواند بهترين گرهگشای مشكلات فرهنگی و درمان جميع دردها و اصلاح همه مفاسد باشد؛ رسالت همه پيامآوران الهی، وجود مبلغان و نشانههای الهی همگی در راستای نيل به اين هدف مقدس و عالی بودهاست.
قرآن ناطق، حضرت علی(ع)، پس از پيامبر خدا(ص)، مهمترين الگو، در زندگی شخصی و اجتماعی انسانهاست. ايشان همزمان با تصدی امر خلافت با جامعهای روبهرو شد كه مردمان از ارزشهای متعالی روی گردانيدهبودند، كردار ناشايست در ميانشان رواج يافته بود و فرهنگ جاهلی بار ديگر بر جو جامعه حاكم گشتهبود.
امام علی(ع)، در اين حالت، رسالت خود را به سامانآوردن و اصلاح يا كنترل اين فرهنگ با حداقل امكانی كه برای ايشان ماندهبود، میدانست. ايشان با مشخص نمودن راه و مسير اصلاحات بر مبنای كتاب خدا و سنّت رسولاكرم (ص)، از هيچ كوششی برای ايجاد يك جامعه نمونهاسلامی در دوران حكومت خويش دريغ نفرمود.
پيشوای صالحان حضرت علی(ع) برای احيای فرهنگ اسلامی و اصلاح فرهنگ جامعه كوشيد تا با سخنان و تفسيرهای جامع و فراگير، عناصر شاخص فرهنگ عمومی(بينشها، ارزشها، و هنجارها) را روشن سازد.
اين سخنان، افزون بر آن كه مردم آن زمان را با روح فرهنگاسلامی آشنا كرد، مبنايی برای انديشه انسانها در هر زمان و مكان قرار گرفت. امام(ع)، در جهت تحقق اين امر، به تبيين موانع اصلاح و رفع آن و ذكر مقتضيات و فراهم نمودن آنها در سه حوزه اجتماعی، سياسی و اقتصادی مبادرت ورزيد. عدالت و آزادی اجتماعی به عنوان مقتضيات اجتماعی اوليه مطرح هستند و مصلح و اصلاحپذير بر اساس ويژگیهايی كه دارند میتوانند نقش مهمترين مانع يا مقتضی اصلاح را بر عهده داشتهباشند.
در ديدگاه امام علی(ع)، مصلح برای توفيق بيشتر و حصول به نتيجه مطلوب بايد دارای ويژگیهايی در ساحت فردی و مديريتی باشد. همچنين جامعه به عنوان اصلاحپذير بايد دارای شرايطی باشد تا جريان اصلاح تداوم يابد و به هدف متعالی خود نايل آيد. چنانكه اساساً اصلاح فرهنگ عمومی جز با ميل و اراده مردم تحقق پيدا نمیكند و در صورت مقاومت آنها با مانعی جدی مواجه میشود.
در منطق امام علی(ع)، هرگونه تغيير و تحول در عرصه سياست و اقتصاد؛ پيامدهای فرهنگی خاصی به دنبال دارد لذا در جريان اصلاح فرهنگ عمومی توجه به اين دو مقوله بهعنوان مانع يا مقتضی بسيار ضروری و راهگشاست.
برای گام زدن در مسير اصلاح فرهنگ عمومی نياز به راهكارهايی است كه به تناسب فرد و جامعه و ملاحظه شرايط انتخاب گردد. حضرت علی(ع)، با پایبندی به اجرای روشهای درستِ اصلاح و دقت و دغدغه در به هنجار درآوردن ناهنجاریها، اين دريافت را القا میكند كه روشهای اصلاح در سه بخش سياست، اقتصاد و اجتماع؛ نقش مهمی در رسيدن به هدفهای اصلاح دارند. بدين صورت الگويی همواره جاويدان در اختيار اصلاحطلبان قرار میدهد تا حركت به سمت تعالی و كمال را آغاز كنند و راه درست اصلاح را انتخاب نمايند.
علاقهمندان میتوانند برای مشاهده كامل متن میتوانند به نشانی www.darolhadith.net مراجعه كنند.
