به گزارش خبرگزاری بين المللی قرآن (ايكنا)، حدود سیسال قبل كه فعاليتهای جدی به منظور راهاندازی و استقرار ساز وكارهای بانكداری اسلامی شروع شد، پيشبينی میشد كه فعاليتهای بانكداری اسلامی به سمت استفاده از عقود مشاركتی مانند مضاربه و مشاركت سوق يابد؛ اما درعمل و بعد از گذر زمان، بررسیها نشان داد كه بانكها تمايل بيشتری به استفاده از عقود با بازدهی ثابت و از پيش تعيين شده كوتاه مدت مانند اجاره و فروش اقساطی دارند تاآنجا كه هم اكنون استفاده از قراردادهای مبادلهای مانند فروش اقساطی فعاليت اصلی بانكها شدهاست.
احمد بهاروندی درمقالهای تحت عنوان «خطر اخلاقی وارائه الگوی كاربردی كاهش آن در عقود مشاركتی»، مینويسد: با وجود گذشت نزديك به سه دهه از طرح نظری و اجرايی قانون بانكداری بدون ربا در ايران همچنان تمايلی از سوی نظام بانكی به اجرای واقعی عقد مشاركت وجود ندارد. بررسیها نشان میدهد يكی از مهمترين علل اين رغبت، وجود مسئله«خطراخلاقی» است.
دربخشی ازاين مقاله میخوانيم: تاكنون توجيهات مختلفی از سوی بانكهای اسلامی در خصوص علت استفاده محدود از شيوههای تامين مالی مشاركت محور ارائه شده است. هرچند عواملی مانند ساختار دارايی ـ بدهی، ترجيح قرضگيرندگان بر تامين مالی از طريق روشهای كوتاه مدت همراه با درآمد ثابت و فقدان بستر سازیهای مناسب از جمله عواملی به شمار میرود به شمار میروند كه تاكنون بيشتر مورد تاكيد قرار گرفتهاند؛ اما مهمترين عاملی كه موجب عدم اقبال به ساختار عقود مشاركتی مانند مضاربه،مشاركت و.... شده است،«مسئله خطر اخلاقی» میباشد.
وی در ادامه مینويسد: بنابراين موفقيت در استفاده از شيوههای تامين مالی مشاركتی و به عبارت ديگر ترغيب بانكها در به كارگيری اين شيوه از تامين مالی، به حل مسائل اطلاعات نامتقارن مرتبط با اين روشها بستگی دارد.
يادآور میشود، مقاله «خطر اخلاقی و ارائه الگوی كاربردی كاهش آن در عقود مشاركتی»، نوشته احمد بهاروندی وسيدروح الله احمدی حاجیآبادی درشماره17 دوفصلنامه علمی-پژوهشی جستارهای اقتصادی ايران پژوهشگاه حوزه و دانشگاه به چاپ رسيده است.