دولتمرد اسلامی در حوزههای معنوی، حرفهای و فرهنگی دارای بصيرت باشد
گروه اجتماعی: عضو هيئت علمی دانشگاه علوم پزشكی ايلام با بیان اینکه يك دولتمرد زمانی میتواند در مسير الهی حركت نمايد كه ابتدا در مسير ولايت باشد، اظهار كرد: حداقل صفات كاربردی و جهتدهنده برای يك دولتمرد اسلامی در داشتن سه نوع بصيرت معنوی، حرفهای و فرهنگی بهصورت توأمان است.
سيد رحمتالله موسویمقدم، عضو هيئت علمی دانشگاه علوم پزشكی ايلام در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه ايلام، به تبیین ویژگیهای دولتمرد اسلامی پرداخت و اظهار كرد: حداقل صفات كاربردی و جهتدهنده برای يك دولتمرد در داشتن سه نوع بصيرت معنوی، حرفهای و فرهنگی بهصورت توأمان است.
وی درخصوص شاخصهای بصيرت معنوی، گفت: مصاديق و مؤلفههای بصيرت معنوی شامل ولايتمداری، شايستگیهای اخلاقی و اعتماد اجتماعی است؛ درخصوص شاخص ولايتمداری میتوان گفت كه در نگرش اسلامی، ولايت بهعنوان يك شاخص، نقشه راه خداوند است؛ يك دولتمرد زمانی میتواند در مسير الهی حركت نمايد كه ابتدا در مسير ولايت باشد.
موسویمقدم، مدرس دانشگاه علوم پزشكی ايلام در ادامه بحث درباره شاخصهای بصيرت معنوی دولتمرد اسلامی، تأكيد كرد: شايستگی اخلاقی نشاندهنده اعتبار فرد و صحت عمل اوست و دولتمردانی كه اين صفت را ندارد اعتبار و صحت عمل او غيرقابل احراز است.
اين كارشناس دينی ضمن اشاره به اهميت نقش اعتماد اجتماعی در مسائل حكومتداری، گفت: از آنجايیكه مقام دولتمردی منصبی ملی و در معرض نقد اجتماعی در فراروی تمام امت است، بايد رفتار و گفتار صادقانه، هنجارگرایی، انصاف اجتماعی، خود انتقادی و خدمتگزاری را سرلوحه كار خود قرار دهد و بدين شكل اعتماد اجتماعی را جلب نمايد در غير اين صورت يا در آغاز يا در بين راه و يا در پايان راه مؤلفه مهم اعتماد اجتماعی را از دست میدهد.
مدرس دانشگاه علوم پزشكی ایلام با بیان اینکه بصيرت یعنی بينش و آگاهی كه منجر به تغيير كنش و منش و ايجاد جانبداری يا طرفداری در فرد شود، تصریح کرد: بصيرت، آگاهی و دانش صرف نيست بلكه دانشی است كه در فرد شور و شعور را كه از مؤلفههای حماسهآفرينی است ايجاد میكند.
عضو هيئت علمی دانشگاه علوم پزشكی ايلام به تشریح بصیرت حرفهای پرداخت و گفت: اولین مصداق این مؤلفه، داشتن مهارت شغلی است؛ وقتی بحث مهارت پيش میآيد از آنجايیكه يك واژه تخصصی و كليدی است بايد منظور از آن فهمانده شود؛ مهارت، يعنی جمع شدن سه عنصر دقت، سرعت و امنيت در انجام كار؛ يعنی فرد دولتمرد وقتی در رأس سازمان و نهادی قرار میگيرد بر اساس رسالت شغلی آن نهاد و شرح وظايفی كه برای او تعيين شده است در انجام وظيفه و مسئوليت خود بايد با دقت تمام، با سرعت مطمئنه و امنيت كه تضمين صحت انجام عمل فرد است اقدام نمايد.
موسویمقدم در ادامه، افزود: عدم مهارت شغلی مخصوصاً در ارگانهایی با دامنه عملكرد وسيع و حساس باعث عدم اعتماد ملی يا بیاعتمادی اجتماعی، هدررفت بيتالمال، از دست دادن فرصتها، توليد ناهنجاری و نهايتاً پسرفت رسالت دولت اسلامی است كه اگر تعمداً انجام گيرد در فرهنگ اسلامی خيانت محسوب می شود.
اين مدرس دانشگاه دومین مؤلفه بصيرت حرفهای را كارآمدی عنوان کرد و گفت: كارآمدی يعنی يك دولتمرد اسلامی بايد در حوزه رسالت دولتی خويش توانا، آيندهنگر، پاسخگو، مسئوليتپذير، تأثيرگذار و حماسهآفرين باشد تا در انجام مسئولیت خود نقشی سازنده داشته باشد.
عضو هيئت علمی دانشگاه علوم پزشكی ايلام مؤلفه سوم بصيرت حرفهای را تحولآفرينی(ايجاد تغيير كيفی) معرفی کرد و افزود: تحولآفرينی، یعنی يك دولتمرد اسلامی كه به وجهی در يكی از مراكز قدرت ملی قرار میگيرد بايد محصول و برآيند كارش منجر به ايجاد وضعيتهای مطلوب و متعالی شود، يعنی موقعيت موجود اجتماعی كه قطعاً دارای آسيبها و كمبودهايی است را به نقطه مطلوب يعنی وضعيتی معقول و خواستنی برساند تا مورد رضايت حقتعالی و نظام ارزشی دينمحور قرار گيرد.
وی در تشریح مؤلفه بصيرت فرهنگی، اظهار کرد: از آنجايی كه نظام مقدس اسلام نظامی با هويت فرهنگی است، يعنی رسالت آن تحقق كرامت انسانی و بسط ارزشهای الهی و انسانی در حيات بشری است پس دولتمردان در هر جایگاه و مقامی كه باشند بايد بعد فرهنگی رسالت خويش را سوای اينكه شغلشان كاملاً فرهنگی باشد، مانند وزارت ارشاد يا اينكه صنعتی باشد، به سبب اينكه با انسانها سر و كار دارد باید حتماً رويكردی فرهنگی نسبت به نهاد مورد تصدی خود داشته باشد زیرا انسانها فطرتاً نيازمند نسخه فرهنگی و دريافت مبانی ارزشی دينی و معنوی هستند.
موسویمقدم به تبیین شاخصهای بصیرت فرهنگی پرداخت و افزود: در معرفی نمادهای شاخص و برجسته بصيرت فرهنگی يك دولتمرد فهيم، مسئول و فرهيخته میتوان به مخاطبشناسی(چه مخاطب ملی چه فراملی)، موقعيتشناسی(درك موقعيت ملی، منطقه ای و فراملی)، نيازشناسی (هر دولتمردی در مقابل تأمین نیازها و خواستههای اصيل مردم مسئول است)، شعور سياسی(در وضعيت كنونی هر دولتمردی كه شعور سياسی يعنی قدرت فهم رسالت خويش، حساسيت انقلاب اسلامی، آسيب های فراملی و بحرانهای پيش رو را نداشته باشد خود عامل بحران و آسيبهای جدی خواهد بود) و زمانشناسی(نظر به رويكرد جهانی قرن 21 در براندازی تمدن اسلامی از طرف قدرتهای استكباری)، اشاره کرد.
وی با بیان اینکه هر دولتمرد در هر كجای جامعه اسلامی خدمت کند، چنانچه اين آگاهیها و درايتهای لازم را نداشته باشد، قطعاً نمیتواند انجام وظيفه نموده و خدمتی به خلق خدا ارائه نمايد، تصریح کرد: این فرد حتی بهعلت عدم دانش صحيح و سوءمديريت در چارچوب ارگان مورد تصدی، ممكن است مشكلاتی برای كل جامعه اسلامی بهوجود آورد.
عضو هيئت علمی دانشگاه علوم پزشكی ايلام ارزشمحوری، مردمداری و مصلحتانديشی را از ديگر ويژگیهای يك دولتمرد اسلامی عنوان کرد و گفت: مصلحتانديشی، نياز كنونی و فوری جامعه است؛ مقصود از مصلحتانديشی كنار گذاشتن ارزشهای مكتبی نيست بلكه عبارت است از رعايت اولويتها، تبعيت از شاخصهای نظام اجتماعی از جمله ولايتپذيری، قدرت تحليل درست مسائل و تبديل تهديدها به فرصت؛ با اين توصيف مصلحتانديشی يك مهارت است كه بايد به دولتمردان آموخته شود و صرفاً يك شعار يا برداشت عاميانه نيست.
وی درخصوص شاخصهای بصيرت معنوی، گفت: مصاديق و مؤلفههای بصيرت معنوی شامل ولايتمداری، شايستگیهای اخلاقی و اعتماد اجتماعی است؛ درخصوص شاخص ولايتمداری میتوان گفت كه در نگرش اسلامی، ولايت بهعنوان يك شاخص، نقشه راه خداوند است؛ يك دولتمرد زمانی میتواند در مسير الهی حركت نمايد كه ابتدا در مسير ولايت باشد.
موسویمقدم، مدرس دانشگاه علوم پزشكی ايلام در ادامه بحث درباره شاخصهای بصيرت معنوی دولتمرد اسلامی، تأكيد كرد: شايستگی اخلاقی نشاندهنده اعتبار فرد و صحت عمل اوست و دولتمردانی كه اين صفت را ندارد اعتبار و صحت عمل او غيرقابل احراز است.
اين كارشناس دينی ضمن اشاره به اهميت نقش اعتماد اجتماعی در مسائل حكومتداری، گفت: از آنجايیكه مقام دولتمردی منصبی ملی و در معرض نقد اجتماعی در فراروی تمام امت است، بايد رفتار و گفتار صادقانه، هنجارگرایی، انصاف اجتماعی، خود انتقادی و خدمتگزاری را سرلوحه كار خود قرار دهد و بدين شكل اعتماد اجتماعی را جلب نمايد در غير اين صورت يا در آغاز يا در بين راه و يا در پايان راه مؤلفه مهم اعتماد اجتماعی را از دست میدهد.
مدرس دانشگاه علوم پزشكی ایلام با بیان اینکه بصيرت یعنی بينش و آگاهی كه منجر به تغيير كنش و منش و ايجاد جانبداری يا طرفداری در فرد شود، تصریح کرد: بصيرت، آگاهی و دانش صرف نيست بلكه دانشی است كه در فرد شور و شعور را كه از مؤلفههای حماسهآفرينی است ايجاد میكند.
عضو هيئت علمی دانشگاه علوم پزشكی ايلام به تشریح بصیرت حرفهای پرداخت و گفت: اولین مصداق این مؤلفه، داشتن مهارت شغلی است؛ وقتی بحث مهارت پيش میآيد از آنجايیكه يك واژه تخصصی و كليدی است بايد منظور از آن فهمانده شود؛ مهارت، يعنی جمع شدن سه عنصر دقت، سرعت و امنيت در انجام كار؛ يعنی فرد دولتمرد وقتی در رأس سازمان و نهادی قرار میگيرد بر اساس رسالت شغلی آن نهاد و شرح وظايفی كه برای او تعيين شده است در انجام وظيفه و مسئوليت خود بايد با دقت تمام، با سرعت مطمئنه و امنيت كه تضمين صحت انجام عمل فرد است اقدام نمايد.
موسویمقدم در ادامه، افزود: عدم مهارت شغلی مخصوصاً در ارگانهایی با دامنه عملكرد وسيع و حساس باعث عدم اعتماد ملی يا بیاعتمادی اجتماعی، هدررفت بيتالمال، از دست دادن فرصتها، توليد ناهنجاری و نهايتاً پسرفت رسالت دولت اسلامی است كه اگر تعمداً انجام گيرد در فرهنگ اسلامی خيانت محسوب می شود.
اين مدرس دانشگاه دومین مؤلفه بصيرت حرفهای را كارآمدی عنوان کرد و گفت: كارآمدی يعنی يك دولتمرد اسلامی بايد در حوزه رسالت دولتی خويش توانا، آيندهنگر، پاسخگو، مسئوليتپذير، تأثيرگذار و حماسهآفرين باشد تا در انجام مسئولیت خود نقشی سازنده داشته باشد.
عضو هيئت علمی دانشگاه علوم پزشكی ايلام مؤلفه سوم بصيرت حرفهای را تحولآفرينی(ايجاد تغيير كيفی) معرفی کرد و افزود: تحولآفرينی، یعنی يك دولتمرد اسلامی كه به وجهی در يكی از مراكز قدرت ملی قرار میگيرد بايد محصول و برآيند كارش منجر به ايجاد وضعيتهای مطلوب و متعالی شود، يعنی موقعيت موجود اجتماعی كه قطعاً دارای آسيبها و كمبودهايی است را به نقطه مطلوب يعنی وضعيتی معقول و خواستنی برساند تا مورد رضايت حقتعالی و نظام ارزشی دينمحور قرار گيرد.
وی در تشریح مؤلفه بصيرت فرهنگی، اظهار کرد: از آنجايی كه نظام مقدس اسلام نظامی با هويت فرهنگی است، يعنی رسالت آن تحقق كرامت انسانی و بسط ارزشهای الهی و انسانی در حيات بشری است پس دولتمردان در هر جایگاه و مقامی كه باشند بايد بعد فرهنگی رسالت خويش را سوای اينكه شغلشان كاملاً فرهنگی باشد، مانند وزارت ارشاد يا اينكه صنعتی باشد، به سبب اينكه با انسانها سر و كار دارد باید حتماً رويكردی فرهنگی نسبت به نهاد مورد تصدی خود داشته باشد زیرا انسانها فطرتاً نيازمند نسخه فرهنگی و دريافت مبانی ارزشی دينی و معنوی هستند.
موسویمقدم به تبیین شاخصهای بصیرت فرهنگی پرداخت و افزود: در معرفی نمادهای شاخص و برجسته بصيرت فرهنگی يك دولتمرد فهيم، مسئول و فرهيخته میتوان به مخاطبشناسی(چه مخاطب ملی چه فراملی)، موقعيتشناسی(درك موقعيت ملی، منطقه ای و فراملی)، نيازشناسی (هر دولتمردی در مقابل تأمین نیازها و خواستههای اصيل مردم مسئول است)، شعور سياسی(در وضعيت كنونی هر دولتمردی كه شعور سياسی يعنی قدرت فهم رسالت خويش، حساسيت انقلاب اسلامی، آسيب های فراملی و بحرانهای پيش رو را نداشته باشد خود عامل بحران و آسيبهای جدی خواهد بود) و زمانشناسی(نظر به رويكرد جهانی قرن 21 در براندازی تمدن اسلامی از طرف قدرتهای استكباری)، اشاره کرد.
وی با بیان اینکه هر دولتمرد در هر كجای جامعه اسلامی خدمت کند، چنانچه اين آگاهیها و درايتهای لازم را نداشته باشد، قطعاً نمیتواند انجام وظيفه نموده و خدمتی به خلق خدا ارائه نمايد، تصریح کرد: این فرد حتی بهعلت عدم دانش صحيح و سوءمديريت در چارچوب ارگان مورد تصدی، ممكن است مشكلاتی برای كل جامعه اسلامی بهوجود آورد.
عضو هيئت علمی دانشگاه علوم پزشكی ايلام ارزشمحوری، مردمداری و مصلحتانديشی را از ديگر ويژگیهای يك دولتمرد اسلامی عنوان کرد و گفت: مصلحتانديشی، نياز كنونی و فوری جامعه است؛ مقصود از مصلحتانديشی كنار گذاشتن ارزشهای مكتبی نيست بلكه عبارت است از رعايت اولويتها، تبعيت از شاخصهای نظام اجتماعی از جمله ولايتپذيری، قدرت تحليل درست مسائل و تبديل تهديدها به فرصت؛ با اين توصيف مصلحتانديشی يك مهارت است كه بايد به دولتمردان آموخته شود و صرفاً يك شعار يا برداشت عاميانه نيست.
