نگاهی به كتاب «عدالت و قضا در اسلام»
كتاب «عدالت و قضا در اسلام» تأليف صدرالدين بلاغی توسط انتشارات امير كبير منتشر شده است. اين كتاب، عدالتگرايی را نشانه ايمان و اسلامی و قرآنی بودن يك جامعه دانسته است.
به گزارش خبرنگار افتخاری خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، در اين كتاب میخوانيم، بهترين قانون آن است كه مصلحت دنيا و آخرت انسان را تأمين كند در حالی كه علم بشر برای درك ارتباط قوانين با مصلحتهای دنيا و آخرت كافی نيست تا قانون وضع كند و انسانها اغلب پيرو خواهشهای نفسانی خود هستند و در جعل و اعتبار قانون، منافع خود و گروه و قوم وابسته به خود را در نظر میگيرند و قوانينی كه تصويب میشود اغلب به نفع يك عده و به ضرر يك عده ديگر است.
بنابراين بهترين قانون، قانونی است كه از ناحيه فوق بشر جعل شده باشد و از آن جايی كه خدای متعال با علم بینهايت، مصلحتها و مفسدههای دنيا و آخرت انسان را میداند و همچنين چون غنی و بینياز است. منافع همه انسانها را در نظر دارد و از همه مهمتر اينكه خداوند متعال خالق جهان هستی و مالك و صاحب اختيار حقيقی آن است و هرگونه تصرف در دنيا بايد به اذن و اجازه او باشد، بنابراين تنها خداوند حق قانونگذاری دارد.
آنچه در اين كتاب مورد بررسی قرار گرفته ارتباط مسلمانان با ساير اديان و مذاهب بر اساس عدالت اسلامی است كه در سه بخش ارائه شده. عدالت اسلامی؛ محورهای ارتباط عادلانه با اديان، محورهای ارتباط عادلانه با مذاهب. مهمترين محورهايی كه در آموزههای اسلامی بر آنها تأكيد شده تا مسلمانان در روابط خود با ساير اديان مد نظر داشته باشند، عبارتند از توجه به اصول مشترك، حفظ كرامت انسانی، به رسميت شناختن اديان ديگر، نفی نژادپرستی و خودبرتربينی، اخوت بشرى و مساوات انسانی، همكارى همهجانبه در زمينه رشد جوامع و اصول
محورهای ارتباط عادلانه با مذاهب عبارتند از توحيد، اطاعت و پيروی از رسول خدا، قرآن، سنت و اهل بيت(ع)، اخوت دينی، پایبندی به ظواهر اسلام.
در مجموع میتوان گفت عدالتگرايی، نشانه ايمان و اسلامی و قرآنی بودن يك جامعه است و اگر جامعهای قائم بالقسط و عدل نباشد، جامعه اسلامی و قرآنی نيست و جامعهای كه از عدالت بیبهره است، جامعهای است كه بر خلاف مسير هدايت و تعاليم الهی يعنی تكاثر و تبعيض حركت میكند.
بنابراين عدالت هم يك اصل دينی و فطری و معقول است و هم شاخص سلامت و عقلانيت و اسلاميت يك جامعه است. اصل عدالت، از لوازم اصلاح و رشد و هدايت جوامع است، كه اگر مورد اهميت و توجه قرار نگيرد، توقع هيچ گونه پيشرفتی را در روابط اجتماعی نبايد داشت. جامعهای میتواند مجموعههای ديگر را از فرهنگ و عقايد خود تأثيرپذير سازد، كه در روابط خود، عدالت را بر قرار سازد و به كرامت و حقوق انسانی اهميت بدهد.
بنابراين بهترين قانون، قانونی است كه از ناحيه فوق بشر جعل شده باشد و از آن جايی كه خدای متعال با علم بینهايت، مصلحتها و مفسدههای دنيا و آخرت انسان را میداند و همچنين چون غنی و بینياز است. منافع همه انسانها را در نظر دارد و از همه مهمتر اينكه خداوند متعال خالق جهان هستی و مالك و صاحب اختيار حقيقی آن است و هرگونه تصرف در دنيا بايد به اذن و اجازه او باشد، بنابراين تنها خداوند حق قانونگذاری دارد.
آنچه در اين كتاب مورد بررسی قرار گرفته ارتباط مسلمانان با ساير اديان و مذاهب بر اساس عدالت اسلامی است كه در سه بخش ارائه شده. عدالت اسلامی؛ محورهای ارتباط عادلانه با اديان، محورهای ارتباط عادلانه با مذاهب. مهمترين محورهايی كه در آموزههای اسلامی بر آنها تأكيد شده تا مسلمانان در روابط خود با ساير اديان مد نظر داشته باشند، عبارتند از توجه به اصول مشترك، حفظ كرامت انسانی، به رسميت شناختن اديان ديگر، نفی نژادپرستی و خودبرتربينی، اخوت بشرى و مساوات انسانی، همكارى همهجانبه در زمينه رشد جوامع و اصول
محورهای ارتباط عادلانه با مذاهب عبارتند از توحيد، اطاعت و پيروی از رسول خدا، قرآن، سنت و اهل بيت(ع)، اخوت دينی، پایبندی به ظواهر اسلام.
در مجموع میتوان گفت عدالتگرايی، نشانه ايمان و اسلامی و قرآنی بودن يك جامعه است و اگر جامعهای قائم بالقسط و عدل نباشد، جامعه اسلامی و قرآنی نيست و جامعهای كه از عدالت بیبهره است، جامعهای است كه بر خلاف مسير هدايت و تعاليم الهی يعنی تكاثر و تبعيض حركت میكند.
بنابراين عدالت هم يك اصل دينی و فطری و معقول است و هم شاخص سلامت و عقلانيت و اسلاميت يك جامعه است. اصل عدالت، از لوازم اصلاح و رشد و هدايت جوامع است، كه اگر مورد اهميت و توجه قرار نگيرد، توقع هيچ گونه پيشرفتی را در روابط اجتماعی نبايد داشت. جامعهای میتواند مجموعههای ديگر را از فرهنگ و عقايد خود تأثيرپذير سازد، كه در روابط خود، عدالت را بر قرار سازد و به كرامت و حقوق انسانی اهميت بدهد.
