حجتالاسلام و المسلمين محمدرضا صفوی، مترجم قرآن كريم در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) درباره ترجمههای قرآن گفت: مهمترين و اساسیترين اصل در ترجمه، مطابقت كامل آن با متن است؛ چرا كه مطابقت ترجمه با متن سبب میشود كه ترجمهای كامل محسوب شود؛ از اين رو در ترجمه يك اثر، نخست بايد ويژگیهای آن اثر دريافت شود و ترجمه آن به گونهای صورت گيرد كه آن ويژگی را داشته باشد.
وی با بيان اينكه ويژگیهای متن بايد در ترجمه آن ظهور يابد، افزود: ترجمههای پس از انقلاب اسلامی ترجمههای خوبی هستند كه هم دقت آنها بالاست و هم دارای گويايی و رسايی هستند، اما هر از گاهی ترجمههايی ديده میشود كه از نظر متن و رسايی مطلوب نيستند، اما اغلب آثار، ترجمههای خوبی هستند.
مترجم «ترجمه قرآن بر اساس تفسير الميزان» ادامه داد: نبايد به وجود اين آثار بسنده كرد و متوقف شد، چرا كه ترجمههای قرآن كريم بايد ارتقاء يابند و ضعفهای موجود در آنها اصلاح و نقاط قوت تقويت شوند تا شاهد آثاری فاخر و ماندگار همچون ترجمه و تفسير «الميزان» باشيم.
وی در پاسخ به اين سؤال كه ترجمههای قرآن از چه نظر دارای ضعف هستند، اظهار كرد: ترجمههای قرآن كريم از دو نظر دارای ضعف هستند، يكی اينكه اتقان كافی را ندارند و خطاها و اشكالاتی در آنها ديده میشود و ديگری اينكه هدف ترجمه تأمين نمیشود و ترجمه فارسی به صورتی است كه مخاطب معنا و مقصود آيات را به طور كامل دريافت نمیكند.
حجتالاسلام صفوی با بيان اينكه در ترجمههای قرآن مطلوب اين است كه از ترجمه، معنا و مقصود آيات دريافت شود، تصريح كرد: در برخی ترجمهها معادلگذاریها به درستی صورت نمیگيرد و مترجم با بيان عطف يا غيرعطف، جمله را به صورتی ترجمه میكند كه برخی مطالب در بيان معنای متن قرآن كريم جا میافتد و از سوی ديگر در ترجمه معنايی و محتوايی، شخص بر اساس آگاهی خود، معنا و محتوا را استنتاج میكند و به همين دليل گاهی اين ترجمه وفادار به متن آيات نيست.
وی، ويژگی بهترين ترجمه از قرآن كريم را مورد اشاره قرار داد و تصريح كرد: بهترين ترجمه از قرآن، ترجمهای است كه به صورت معنايی و محتوايی باشد و ترجمه آزاد نبوده و مترجم از آيه برداشت شخصی نكند و زبان شخصی خود را در آن انتقال ندهد.
اين مترجم، معيارهای درستی ترجمه را يادآور شد و بيان كرد: تأمين هدف ترجمه يكی از معيارهای اساسی در ترجمه صحيح است، يعنی پس از آنكه هدف از ترجمه مشخص شد و ترجمهای صورت گرفت، بايد محصول كار را بررسی كرد كه تا چه اندازه به هدف تعيين شده نزديك يا از آن فاصله گرفته است.
حجتالاسلام صفوی در پاسخ به اينكه چگونه میتوان ضعف ترجمههای قرآن را اصلاح كرد، گفت: ايجاد مركزی برای بررسی ترجمههای قرآن ضروری است و بايد در مركزی بازبينی و نقاط قوت و ضعف آن مشخص شود تا ضعفهايی كه در آنها ديده میشود اصلاح و تقويت شود.