با توجه به ساعات طولانی گرسنگی در روز، بايد غذاهايی را مصرف كنيم كه به كندی و دير هضم میشوند، مثل غذاهای حاوی فيبر زياد. غذاهای ديرهضم معمولا 8 ساعت در دستگاه گوارش میمانند، در حاليكه غذاهای زود هضم فقط 3 تا 4 ساعت در معده باقی میمانند و فرد خيلی زود احساس گرسنگی خواهد كرد.
غذاهای دير هضم عبارتند از: حبوبات و غلات مثل جو، گندم، جو دوسر، لوبيا، عدس، آرد سبوسدار، برنج با پوست و غيره كه كربوهيدراتهای پيچيده ناميده میشوند.
غذاهای زود هضم عبارتند از: غذاهايی كه حاوی قند، آرد سفيد و غيره هستند كه به اين گروه كربوهيدراتهای تصفيه شده گفته میشود.
غذاهای حاوی فيبر غذايی عبارتند از: غذاهای حاوی سبوس، گندم سبوسدار، غلات و حبوبات، انواع سبزیها مانند لوبيای سبز، نخود، ذرت، اسفناج، برگ چغندر، ميوههای با پوست، ميوه خشك شده مثل برگه زردآلو، انجير، آلو خشك، بادام و غيره.
غذاهای مصرفی بايد در حالت تعادل با يكديگر باشند و از همه گروههای غذايی مثل ميوه، سبزيجات، گوشت و مرغ و ماهی، نان و غلات و گروه شير و لبنيات بايد در برنامه غذايی ما وجود داشته باشد.
غذاهای سرخ شده بايد به مقدار كم مصرف شوند، زيرا باعث عدم هضم، سوزش سردل و اختلال در وزن مناسب میشوند.
از غذاهای سرخكردنی و چرب، غذاهای حاوی قند زياد، خوردن غذای زياد بهخصوص هنگام سحر، خوردن چای زياد هنگام سحر پرهيز كنيد. چای باعث افزايش ادرار شده و از اين طريق نمكهای معدنی كه در طول روز بدن به آنها نياز دارد، دفع میشوند.
اگر شما نمیتوانيد كشيدن سيگار را يك دفعه قطع كنيد از هفتههای قبل از ماه رمضان مصرف آن را به تدريج كاهش دهيد. مصرف كربوهيدراتهای مركب در سحر كه مدت طولانیتری هضم میشوند و باعث میشوند كه كمتر گرسنه شويد. حليم يك منبع عالی پروتئين بوده و از غذاهائی است كه دير هضم میشود. خرما منبع عالی قند، فيبر، كربوهيدرات، پتاسيم و منيزيم است.
مغز بادام غنی از املاح خصوصا كلسيم و فيبر است. موز منبع غنی پتاسيم، منيزيم و كربوهيدرات است.
مصرف زياد آب يا آب ميوه در فاصله بين افطار و زمان خواب باعث تأمين آب مورد نياز بدن میشود.
يبوست در افرادی كه دارای میتواند باعث ايجاد بواسير، شقاق های دردناك مقعد و سوء هاضمه به همراه نفخ شود. علت اين ناراحتی مصرف كربوهيدراتهای تصفيه شده، مصرف كم آب و فيبر غذايی است و راه درمان آن مصرف كم كربوهيدراتهای تصفيه شده، افزايش مصرف آب، استفاده از سبوس در پخت نانها، استفاده از آردهای قهوهای و سبوسدار است.
علت سوء هاضمه و نفخ، پرخوری، مصرف زياد غذاهای چرب و سرخ شده، غذاهای تند و ادويهدار، غذاهايی كه ايجاد نفخ میكنند مثل تخم مرغ، كلم، لوبيا، عدس و نوشابههای گازدار است و راه درمان آن اين است كه پرخوری نكنيد، آب ميوه يا آب بنوشيد و از غذاهای سرخ كردنی اجتناب كنيد.
افرادی كه دچار ضعف و افت فشار خون میشوند، علائمی از جمله افزايش تعريق، ضعف، خستگی، كم شدن انرژی، سرگيجه به خصوص هنگام برخاستن، ظاهر رنگ پريده و احساس افتادن كه اين علائم بيشتر هنگام بعد از ظهر اتفاق میافتند، دارند. علل آن مصرف كم مايعات و كاهش مصرف نمك است.
راه درمان آن اين است كه به مكانهای گرم نرويد. مصرف نمك و مايعات را افزايش دهيد. افت فشار خون بايد با گرفتن فشار خون در هنگام بروز علائم تأييد شود. افراد دارای فشار خون بالا ممكن است در طول ماه رمضان نياز به تنظيم مجدد داروهای خود توسط پزشك داشته باشند.
علل بيماری سردرد، عدم مصرف كافئين و تنباكو، انجام كار زياد در طول روز، كم خوابی، گرسنگی كه معمولاً در طول روز بيشتر شده و در انتهای روز بدتر می شود است. سردرد وقتی با افت فشار خون همراه شود، میتواند منجر به سردرد شديد و حالت تهوع قبل از افطار شود. راه درمان آن اين است كه در طول يك تا دو هفته قبل از ماه رمضان به تدريج مصرف كافئين و تنباكو را قطع كنيد. چای سبز و بدون كافئين ممكن است جايگزين خوبی باشد. همچنين برنامه خود را در طول ماه رمضان طوری ترتيب دهيد تا خواب كافی داشته باشيد.
ضعف، سرگيجه، خستگی،كاهش تمركز، تعريق زياد، لرزش بدن، عدم توانائی برای انجام فعاليتهای بدنی، سردرد و تپش قلب از علائم كاهش قند خون است و در افراد غير ديابتی، مصرف زياد قند مثل كربوهيدراتهای تصفيه شده مخصوصاً در هنگام سحر باعث میشود كه بدن مقدار زيادی انسولين توليد كرده و باعث افت قند خون شود. درما آن از طريق خوردن غذا هنگام سحر و كاهش مصرف نوشيدنیها و غذاهای حاوی قند. توجه شود كه افراد ديابتی ممكن است به تنظيم مجدد داروهای خود در ماه رمضان احتياج داشته باشند و بايد با پزشك خود مشورت كنند.
انقباضات عضلانی نيز ممكن به علت مصرف كم غذاهای حاوی كلسيم، پتاسيم و منيزيم ايجاد شود كه با خوردن غذاهای غنی از املاح بالا مثل سبزيجات، ميوه جات، شير و لبنيات، گوشت و خرما اين مشكل برطرف میشود. افراد دارای فشار خون بالا كه تحت درمان هستند و افراد دچار سنگ كليه، بايد در اين ماه مبارك بايد مجددا با پزشك خود مشورت كنند.
زخم معده، سوزش سردل، التهاب معده به علت افزايش سطح اسيد در معده خالی در ماه رمضان است كه باعث تشديد زخم و التهاب معده میشود كه به صورت احساس سوزش در ناحيه معده و زير دندهها ظاهر شده و میتواند بهطرف حلق گسترش يابد. غذاهای تند، قهوه و نوشابههای سياه اين حالت را بدتر میكنند. درمانهای پزشكی برای كنترل سطح اسيد معده وجود دارند و افراد مبتلا، قبل از روزه گرفتن بايد با پزشك خود مشورت كنند.
سنگ كليه ممكن است در افرادی كه به مقدار كم آب مینوشند ايجاد شود. بنابراين مصرف زياد مايعات برای جلوگيری از تشكيل سنگ ضروری است.
در طول ماه رمضان كه نمازهای بيشتری خوانده میشود، فشار روی مفاصل زانو افزايش میيابد. در افراد مسن و يا افراد دچار التهاب مفاصل اين مسئله باعث درد، سفتی، تورم و احساس ناراحتی میشود. راه درمان آن اين است كه وزن را كم كنيد تا زانوها مجبور نباشند وزن زيادی را تحمل كنند. قبل از ماه رمضان اندام تحتانی را ورزش دهيد تا برای فشار اضافی وارده، آماده باشند. آمادگی بدنی باعث میشود تا نماز راحتتر خوانده شود.