به گزارش خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه لرستان، فرهنگسازی اقامه نماز در سيره پيامبر اكرم(ص) در قالب مقالهای در لرستان بررسی شد.
در اين مقاله كه توسط اعظم رحمتآبادی نگاشته و به بيست و دومين اجلاس سراسری نماز با موضوع نماز و سبك زندگی به ميزبانی لرستان ارائه شده است، فرهنگسازی اقامه نماز در سيره پيامبر اكرم(ص) مورد بررسی قرار گرفته است.
در چكيده اين مقاله عنوان شده است: بعثت پيامبر(ص) در محيطی صورت گرفت كه جاهليت، خرافات، تعصباتبیجا، شرك و بتپرستی در آن بيداد میكرد و مظاهر پرستش خدا بهورطه انحراف افتاده بود.
مؤلف این مقاله اضافه میكند: در چنين فضايی نبی مكرم اسلام(ص) با ارائه تصويری صحيح از مسير تكامل انسان و عبوديت او در برابر خدا با فرهنگسازی اقامه نماز زمينههای اتصال و ارتباط روحی بين بشر دانی با پروردگار عالی را فراهم ساخت، رسول گرامی اسلام(ص) برای فرهنگسازی نماز در دو ساحت اصلی فرهنگسازی بر روی تك تك افراد جامعه از طريق تأثيرگذاری بر روح و فكر آنان با ارائه الگوها، آموزش صحيح، بالا بردن سطح علم و فهم، آسانيری و آموزش تدريجی و استفاده از ظرفيتهای اجتماعی و سياسی از طريق نظارت بر نحوه اقامه نماز، رفتار امامان جماعت اصل و اولويتگذاری به نماز حتی در ارتباطات سياسی و ... استفاده کرد و زمينه را برای درونی شدن فرهنگ اقامه نماز بين مسلمين فراهم ساخت.
در مقدمه اين مقاله مؤلف به بيان وضعيت رهنگی، تمدنی و زندگی مردمان در سرزمين حجاز قبل از بعثت نبی مكرم اسلام(ص) پرداخته و عنوان کرده است: با توجه به اهميت ساخت كاركردهای پيامبر(ص) در چگونگی فرنگسازی نماز در جامعه اين مقاله میكوشد تا به اين سؤال اساسی پاسخ دهد كه پيامبر(ص) از چه روشها و سبكهايی برای فرهنگسازی فريضه نماز استفاده كردند.
مؤلف معتقد است: پيامبر(ص) برای فرهنگسازی اين فريضه از روشهای متفاوت و در دو ساحت اصلی شامل فرهنگسازی بر روی تك تك افراد جامعه از طريق تأثيرگذاری بر روح و فكر آسان، استفاده از ظرفيتهای اجتماعی و سياسی استفاده كرده است.
نويسنده اين مقاله اضافه كرده است: ويژگیهای شخصيتی پيامبر(ص) تواضع، دلسوزی نسبت به امت، اخلاق كريمانه، مدارا، تسامح، خوشرويی و سخاوت سجايايی بود كه در كنار معنويت عظيم ايشان او را فردی دوست داشتنی و محبوب قرار داده بود از اين رو بسياری از كسانیكه شيفته او بودند و دل به مسلمانی سپرده بودند با زيرنظر گرفتن رفتارهای او سعی میكردند خود را متخلق به اخلاق و آداب وی كنند.
مؤلف میافزايد: رفتارها و آداب پيامبر(ص) در اقامه نماز يكی از عميقترين و خالصانهترين رفتارهای يكبنده با پروردگار خويش را به تصوير میكشد، خضوع وی در برابر خداوند چون عبدی بود كه در برابر خالق جز زبونی و پستی سرمايهای ديگر ندارد.
نويسنده اين مقاله در بيان اهميت و اولويتگذاری نماز عنوان داشته است: اولويت و اهميت قائل شدن برای نماز در سيره پيامبر(ص) بهعنوان يك اصل پذيرفته شده در طول حيات ايشان مشهود بود، اهتمام ايشان به نگهداری اوقات نماز و رعايت آن بهگونهای بود كه منابع تأكيد دارند، پيامبر(ص) هرجا كه وقت نماز میرسيد نماز میكردند.
مؤلف اضافه میكند: اولويت قائل شدن و اهتمام پيامبر اكرم(ص) به امر نماز، بدون اینکه لازم باشد از روش کلامی استفاده کند عمیقترین تأثیرات را بر روح و روان مسلمین میگذاشت، پیگیری و مداومت ایشان برای از بین نرفتن اوقات نماز طوری بود که حتی در سفرهای جنگی افرادی را برای نگهداری وقت نماز تعیین میکردند که مبادا نماز اول وقتتشان فوت شود، این اهمیت و اولویتگذاری برای نماز تنها به سیره فردی پیامبر(ص) محدود نمیشد بهطوریکه در قراردادها و روابط سیاسی اهمیت به نماز یکی از برنامههای مهم رسول خدا بود و برای برقراری روابط سیاسی هیچگاه از نماز نمیگذشت و با تسامح از کنار آن رد نمیشد.
نویسنده این مقاله در خاتمه نتیجهگیری کرده است: روشها و اسلوب پیامبر(ص) برای فرهنگسازی اقامه نماز با توجه به اینکه از تمام ظرفیتهای انتقال ارزشها سود جست توانست تأثیرات عمیقی بر فکر، روح و باور مخاطبان بگذارد بهطوریکه از آنان که به پرستش بتان عادت کرده بودند افرادی مقید به شرکت در نماز جماعت و برپایی آن تربیت کرد.
مولف میافزاید: از آنجایی که خلوص در نماز زمینه درک محضر حق را فراهم میسازد و این درک جامعه را به پیشرفت در تمام ابعاد اخلاقی، فرهنگی و تمدنی رهنمون میگردد و دلهای مسلمین را به هم نزدیک میکند گسترش این فرهنگ و زحمات نبی مکرم اسلام(ص) سرانجام نه تنها زمینههای پیشرفت و تعالی انسان بلکه زمینههای پیشرفت تمدنی اسلام و فتوحات را برای آن رقم زد از اینرو تاسی به روشهای پیامبراکرم(ص) در فرهنگسازی نماز در جامعه کنونی نه تنها میتواند این فریضه مهم را در سطح جامعه و بین تمام اقشار احیا کند و در کالبد آن با ایجاد روحیه اخلاص، روحی تازه بدمد بلکه زمینه تعالی و پیشرفت فکری و تمدنی جامعه را نیز فراهم سازد.