رعايت ضوابط دينی و اسلامی ملاكی در تعيين سلامت و بيماری فرد
گروه سلامت: استاد روانشناسی دانشگاه علوم پزشكی بقيهالله(عج) با اشاره به ضرورت توجه به ملاكها و ضوابط دينی و اسلامی هر جامعه در تعيين سلامت و بيماری افراد آن جامعه، گفت: فردی كه به ضوابط دينی، عمل و انگشتنما نمیشود از سلامت لازم برخوردار و فردی كه با زير پاگذاردن آنها موجب آزار ديگران میشود از سلامت كافی برخوردار نيست.
علی فتحیآشتيانی، استاد روانشناسی دانشگاه علوم پزشكی بقيهالله(عج) در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) با اشاره به ضرورت توجه به ملاكها و ضوابط دينی و اسلامی هر جامعه در تعيين سلامت و بيماری افراد آن جامعه، به ويژگیهای انسان سالم بر اساس ديدگاه فرهنگی اجتماعی اشاره كرد و گفت: انسان سالم در اين ديدگاه دارای حركات، گفتار و سكناتی مشابه جامعهای كه در آن زندگی میكند، است و هر قدر از آن فرهنگ و رفتارهای متناسب با آن فاصله میگيرد نابهنجار تلقی میشود.
رئيس كارگروه روانشناسی شورای تحول و ارتقای علوم انسانی گفت: در فرهنگ ما حجاب عرف و هنجار است و اگر فردی اين رفتار و الگو را رعايت نكند از نگاه جامعه دينی ناسالم است در حالیكه ممكن است همين رفتار در جامعه ديگر برعكس تعبير و تفسير شود و بنابراين نگاه فرهنگی و اجتماعی در تعريف سلامت و بيماری نيز تاثيرگذار است.
فتحی آشتيانی با اشاره به نگاهی ديگر نسبت به سلامت و بيماری، گفت: همانطوری كه در تعيين عضويت فرد در يك خانواده ملاكهايی از شباهت جسمی و فيزيكی و ژنتيكی مورد استفاده قرار میگيرد در اين ديدگاه برخی ضوابط و ملاكها را برای تعيين و تشخيص بيماری در نظر میگيرند به طوریكه هر فردی كه اين ضوابط و معيارها را دارا باشد سالم و در غير اين صورت بيمار تلقی میشود.
وی گفت: اين ملاكها و ضوابط تشخيصی، معيارهايی برای سلامت و بيماری افراد دست میدهند و هر قدر اين شباهات با اين ملاكها بيشتر باشد اين فرد بيمار تلقی میشود و يا بر عكس با فقدان اين علائم سالم خواهد بود.
فتحی آشتيانی با اشاره به اينكه تعريف انسان سالم و بيمار بسيار دشوار است، افزود: به دليل چند بعدی بودن انسان تعيين سلامت و بيماری مطلق برای انسان دشوار است و همه درجاتی از بيماری يا سلامت را دارا هستند و شايد به طور كلی بتوان گفت وجه تمايز انسان سالم از بيمار در شدت و درجه سلامت و بيماری به عنوان اموری كمی است.
وی با اشاره به اينكه همه ما درجاتی از اضطراب را داريم و ميزان آن سلامت و بيماری را تعيين میكند، تصريح كرد: با شدت يافتن اضطراب در صورت ايجاد اختلال در زندگی فرد به طوریكه او نتواند به راحتی زندگی كند وی بيمار تلقی میشود در غير اين صورت فرد حتی اگر دارای اضطراب باشد ولی با وجود آن اختلالی در زندگی او به وجود نيايد میتوان او را سالم دانست.
مدير گروه روانشناسی وزارت علوم، تحقيقات و فناوری در تعريف انسان سالم از ديدگاه فرهنگی و دينی، گفت: فردی كه بر اساس ملاكهای فرهنگی و دينی به گونهای عمل میكند كه در جامعه انگشتنما نمیشود و موجبات برهم زدن عرف اجتماعی و دينی را فراهم نمیكند سالم و از سلامت لازم برخوردار است در حاليكه اگر رفتار او موجب آزار و اذيت ديگران در ابعاد دينی و فرهنگی میشود اين فرد از سلامت كافی برخوردار نيست.
وی افزود: ضوابط و ملاكهای دينی و فرهنگی در جوامع مختلف متفاوت است و در اين ديدگاه برای تعيين سلامت و بيماری بايد به ملاكها و ضوابط فرهنگی و دينی ويژه همان جامعه توجه كنيم و با مدنظر قرار دادن آنها فرد سالم از ناسالم را باز شناسيم زيرا انسان سالم در اين ديدگاه فردی است كه به ضوابط و ملاكهای همان فرهنگ جامه عمل میپوشاند.
فتحی آشتيانی گفت: در فرهنگ دينی و اسلامی ما نيز برای تعيين سلامت از بيماری بايد به همه ضوابط و ملاكهای دينی توجه كنيم و اين ملاكها شامل قوانين نانوشته نيز میشود.
وی با اشاره به اينكه عوامل و متغيرهای مختلفی كه موجب شكل گرفتن رفتارهای سالم از غير سالم در جامعه میشود، گفت: زمان انعقاد نطفه در دين ما در بروز رفتارهای مختلف فرد تاثيرگذار است، تغذيه و استرس مادر و داروهايی كه در دوران بارداری استفاده میكند، رشد و و نمو در خانواده، عوامل محيطی، اجتماعی، معلمان و همسالان، رسانههای گروهی و .. از جمله عواملی هستند كه در شكلگيری سلامت و بيماری فرد تاثير گذار هستند.
فتحی آشتيانی تاكيد كرد: انسان موجودی زيستی، روانی و اجتماعی و معنوی است كه اثر متقابل اين عوامل بر يكديگر موجب سلامت و بيماری فرد میشود.
رئيس كارگروه روانشناسی شورای تحول و ارتقای علوم انسانی گفت: در فرهنگ ما حجاب عرف و هنجار است و اگر فردی اين رفتار و الگو را رعايت نكند از نگاه جامعه دينی ناسالم است در حالیكه ممكن است همين رفتار در جامعه ديگر برعكس تعبير و تفسير شود و بنابراين نگاه فرهنگی و اجتماعی در تعريف سلامت و بيماری نيز تاثيرگذار است.
فتحی آشتيانی با اشاره به نگاهی ديگر نسبت به سلامت و بيماری، گفت: همانطوری كه در تعيين عضويت فرد در يك خانواده ملاكهايی از شباهت جسمی و فيزيكی و ژنتيكی مورد استفاده قرار میگيرد در اين ديدگاه برخی ضوابط و ملاكها را برای تعيين و تشخيص بيماری در نظر میگيرند به طوریكه هر فردی كه اين ضوابط و معيارها را دارا باشد سالم و در غير اين صورت بيمار تلقی میشود.
وی گفت: اين ملاكها و ضوابط تشخيصی، معيارهايی برای سلامت و بيماری افراد دست میدهند و هر قدر اين شباهات با اين ملاكها بيشتر باشد اين فرد بيمار تلقی میشود و يا بر عكس با فقدان اين علائم سالم خواهد بود.
فتحی آشتيانی با اشاره به اينكه تعريف انسان سالم و بيمار بسيار دشوار است، افزود: به دليل چند بعدی بودن انسان تعيين سلامت و بيماری مطلق برای انسان دشوار است و همه درجاتی از بيماری يا سلامت را دارا هستند و شايد به طور كلی بتوان گفت وجه تمايز انسان سالم از بيمار در شدت و درجه سلامت و بيماری به عنوان اموری كمی است.
وی با اشاره به اينكه همه ما درجاتی از اضطراب را داريم و ميزان آن سلامت و بيماری را تعيين میكند، تصريح كرد: با شدت يافتن اضطراب در صورت ايجاد اختلال در زندگی فرد به طوریكه او نتواند به راحتی زندگی كند وی بيمار تلقی میشود در غير اين صورت فرد حتی اگر دارای اضطراب باشد ولی با وجود آن اختلالی در زندگی او به وجود نيايد میتوان او را سالم دانست.
مدير گروه روانشناسی وزارت علوم، تحقيقات و فناوری در تعريف انسان سالم از ديدگاه فرهنگی و دينی، گفت: فردی كه بر اساس ملاكهای فرهنگی و دينی به گونهای عمل میكند كه در جامعه انگشتنما نمیشود و موجبات برهم زدن عرف اجتماعی و دينی را فراهم نمیكند سالم و از سلامت لازم برخوردار است در حاليكه اگر رفتار او موجب آزار و اذيت ديگران در ابعاد دينی و فرهنگی میشود اين فرد از سلامت كافی برخوردار نيست.
وی افزود: ضوابط و ملاكهای دينی و فرهنگی در جوامع مختلف متفاوت است و در اين ديدگاه برای تعيين سلامت و بيماری بايد به ملاكها و ضوابط فرهنگی و دينی ويژه همان جامعه توجه كنيم و با مدنظر قرار دادن آنها فرد سالم از ناسالم را باز شناسيم زيرا انسان سالم در اين ديدگاه فردی است كه به ضوابط و ملاكهای همان فرهنگ جامه عمل میپوشاند.
فتحی آشتيانی گفت: در فرهنگ دينی و اسلامی ما نيز برای تعيين سلامت از بيماری بايد به همه ضوابط و ملاكهای دينی توجه كنيم و اين ملاكها شامل قوانين نانوشته نيز میشود.
وی با اشاره به اينكه عوامل و متغيرهای مختلفی كه موجب شكل گرفتن رفتارهای سالم از غير سالم در جامعه میشود، گفت: زمان انعقاد نطفه در دين ما در بروز رفتارهای مختلف فرد تاثيرگذار است، تغذيه و استرس مادر و داروهايی كه در دوران بارداری استفاده میكند، رشد و و نمو در خانواده، عوامل محيطی، اجتماعی، معلمان و همسالان، رسانههای گروهی و .. از جمله عواملی هستند كه در شكلگيری سلامت و بيماری فرد تاثير گذار هستند.
فتحی آشتيانی تاكيد كرد: انسان موجودی زيستی، روانی و اجتماعی و معنوی است كه اثر متقابل اين عوامل بر يكديگر موجب سلامت و بيماری فرد میشود.
