آرامش؛ گم‌گشته جامعه بشریت/ ایمان لازمه دستیابی به آرامش پایدار است

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی، داشتن آرامش در زندگی نخستین چشمه خوشبختی است و کسی که از این نعمت محروم باشد از نعمت خوشبختی نیز محروم است وهیچگاه طعم خوشبختی را نخواهد چشید.

دستیابی به آرامش واقعی یکی از خواسته‌های همیشگی بشر بوده است و در این راستا انسان در طول تاریخ تلاش‌ها و رنج‌های بسیاری را به جان دل پذیرفته است. بی‌شک بخش وسیعی از تلاش‌های علمی بشر و کشف رازهای ناگشوده جهان طبیعت به منظور دسترسی به امکاناتی بوده است که آرامش و آسایش را برای انسان به ارمغان آورد.

از سوی دیگر مطالعات آکادمیک و تحقیقات روانشناسی پیرامون آرامش و اضطراب و عوامل و موانع هر یک بخش قابل توجهی از پژوهش‌های علوم انسانی را به خود اختصاص داده است.

در سال‌های اخیر تلاش‌های بسیاری در زمینه روان درمانی افرادی که دچار بیماری‌های روانی و اضطراب های شخصیتی و عدم تعادل آن هستند، انجام شده است و در این زمینه روش‌های مختلفی برای روان درمانی پدید آمده است که هیچ‌کدام موفقیت مورد انتظار را در از میان بردن یا پیشگیری از بیماری‌های روانی کسب نکرده است.

برخی از تحقیقات نشان می‌دهد که میانگین درمان از 70 درصد تجاوز نمی‌کند. وانگهی حال عده‌ای از بیماران پس از روان درمانی گاه بدتر هم شده و یا بیماری پس از مدتی بازگشته است.

ایمان لازمه دستیابی به آرامشی پایدار است و انسان بی ایمان در دنیا با اندیشه و افکار موهوم و با نگرانی‌های فراوان دست به گریبان است؛ لذا دائماً در درون خود دچار پیکاری بزرگ است و همیشه هم در انتخاب مسیر زندگی و در تصمیم گیری‌هایش دچار سردرگمی است.

برخلاف آن انسان با ایمان از همه مشکلات آسوده است و همه افکار، اهداف و اندیشه‌ها را تحت لوای یک هدف گرد آورده است و فقط به‌خاطر آن تلاش می‌کند و به سوی آن می‌شتابد و آن عبارتست از خشنودی خدای متعال؛ چراکه کاری به این ندارد که مردم از او خشنود باشند یا بر او خشم گیرند؛ لیکن هیچ وقت سردر گم نیست و همیشه در یک آرامش روحی به سر می‌برد.

قرآن کریم که بزرگ‌ترین معجزه پیامبراکرم(ص) است و تمام آنچه را که بشر برای هدایت نیاز داشته ودر آن آمده است، کامل‌ترین نسخه برای آرامش روح است. از این رو برآنیم تا با نگاهی اجمالی دیدگاه قرآن را در مورد آرامش روحی و روانی و راه‌های رسیدن به آن را مورد بررسی قرار دهیم.

آرامش به معنای احساس امنیت است و بر اساس آیه سوره مبارکه فتح «الَّذِینَ آمَنُواْ وَلَمْ یَلْبِسُواْ إِیمَانَهُم بِظُلْمٍ أُوْلَئِکَ لَهُمُ الأَمْنُ وَهُم مُّهْتَدُونَ، کسانى که ایمان آورده و ایمان خود را به شرک نیالوده‏‌اند آنان راست ایمنى و ایشان راه‌‏یافتگانند» آرامش و ایمنی تنها نصیب کسانی می‌شود که از ایمان برخوردارند.

آرامش و هدایت از خواص و آثار ایمان است؛ البته به‌شرط اینکه روی این ایمان با پرده‌هایی مثل شرک و ستم پوشیده نشود و مراد از ظلم در این آیه به معنای چیزهایی است که برای ایمان مضر بوده و آن را فاسد و بی‌اثر می‌سازد؛ لیکن تأثیر ایمان در آرامش و امنیت روحی برای هیچکس جای تردید نیست؛ همانطور که ناراحتی وجدان و سلب آرامش روانی به خاطر ارتکاب ظلم بر کسی پوشیده نیست.

حجت‌‌الاسلام محمدعلی عبداللهی، مدرس حوزه علمیه امام‌خمینی(ره) اراک در همین رابطه در گفت‌‌وگو با خبرنگار ایکنا، گفت: آرمش به معنای نداشتن هرگونه استرس، نگرانی و اضطراب عصبی در جسم و روح تلقی می‌شود.

وی اظهار کرد: بر اساس آیات قرآن، برخی از اعمال انسان را به آرامش قلبی می‌رساند که گفتن ذکرو یاد خدا از جمله این اعمال محسوب می‌شود؛ همانطور که در آیه 28 سوره مبارکه رعد آمده است؛ «الَّذِینَ آمَنُواْ وَتَطْمَئِنُّ قُلُوبُهُم بِذِکْرِ اللّهِ أَلاَ بِذِکْرِ اللّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ، همان کسانى که ایمان آورده‏اند و دلهایشان به یاد خدا آرام مى‏گیرد آگاه باش که با یاد خدا دلها آرامش می‌‏یابد».

حجت‌الاسلام عبداللهی ادامه داد: از جمله موانع آرامش نگرانی از آینده است؛ لذا اگر گفته می‌شود که یاد خدا انسان را به آرامش می‌رساند این است که وقتی انسانی به وجود یک قدرت برتر ایمان و اعتقاد دارد که از عهده رفع تمام مشکلات بر می‌آیند؛ بنابراین زمینه‌ای فراهم می‌شود که شخص یا یک روحیه امیدوار زندگی کند و آرامش داشته باشد.

وی افزود: لازم به ذکر است برخی از آرامش‌ها مضر است و برابر با بی‌تفاوتی است در این صورت شخص به زندگی اهمیتی نمی‌دهد و ایام عمر را به بیهودگی سپری می‌کند به‌عنوان مثال شخصی دارای بیماری سرطان است و نسبت به درمان اقدامی نکند؛ لیکن این آرامش زیانبار است و آرامش مطلوب باید زمینه‌ای برای زندگی مطلوب تر و بهتر باشد.

حجت‌الاسلام عبداللهی اضافه کرد: در دنیای امروز مغالطه‌ای در حال اتفاق است و عده‌ای به دنبال این هستند که اروپایی‌ها و غربی‌ها را انسان‌هایی شادتر، پیشرفته‌تر و با آرامش بیشتر جلوه دهند و به نحوی بی‌دینی را برابر با آرامش روانی بیشتر می‌دانند.

وی عنوان کرد: در پاسخ به این افراد باید بگوییم که درست است که جامعه ما جامعه‌ای با آرمان‌های دینی است؛ ولی عمل به دستورات شرع هنوز به درستی در آن انجام نمی‌شود؛ لذا اگر در برخی از مسائل عقب مانده‌ایم و به آرامش واقعی نرسیده‌ایم به خاطردین نیست و شایسته نیست اسیر این تصورات غلط و پیش فرض‌های نادرست بشویم.

حجت‌الاسلام عبداللهی مطرح کرد: از سوی دیگر نباید تصور شود که کشورهای غربی بی‌دین هستند؛ بلکه آن‌ها نیز به خدا اعتقاد دارند و پروفسور حسابی از شاگردان انیشتین ریشه بسیاری از اکتشافات این دانشمند بزرگ را به سبب دینداری وی می‌داند.

وی اظهار کرد: در قرون وسطی مظهر توحش و بربریت همین کشورهای غربی بودند؛ ولی به سبب آشنایی با کشورهای اسلامی، عالمان دینی و ترجمه کتاب هایی که به‌وسیله دانشمندان این کشورها صورت می‌گرفت از نظرعلمی و فرهنگی بسیار پیشرفت کردند.

این مقام مسئول در پایان با اشاره به اینکه  با تأکید اینکه عمل به دستورات دین جز پیشرفت و آرامش برای یک جامعه به دنبال ندارد، یادآورشد: بر اساس آموزه های دینی توکل، امید، توبه، خودداری از گناه، تقوا و پرهیزکاری، دلداری و تسلی دادن، دعا، صبر اصلاح خویشتن و اصلاح جامعه از دیگر راهکارهای دستیابی به آرامش است.