تعلیم و تعدیل؛ دو میثاق علما و روحانیون با خداوند
گروه اجتماعی: حجتالاسلام والمسلمین رئیسی تفاوت بین روحانیت و دیگر معلمان جهان را تفاوت میان سیاقت و قیادت دانست و گفت: خداوند از علما دو پیمان اخذ کرده است که هم در جهت تعلیم جامعه و هم برای گسترش عدالت در آن تلاش کنند.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خوزستان، حجتالاسلام والمسلمین سید ابراهیم رئیسی، دادستان کل کشور در دومین یادواره شهدای طلبه و روحانی اهواز که امروز پنجشنبه 7 اسفند در مصلی مهدیه امام خمینی(ره) اهواز برگزار شد، در آغاز به آیات نخست سوره الرحمن اشاره کرد و ضمن گرامیداشت یاد و خاطره شهیدان گفت: در نگاه قرآنی از تعریف انسان به اینکه انسان چه موجودی است، تعریف قدیمی در منطق که براساس آن، انسان «حیوان ناطق» است، باید گفت نطق، فصلالفصول انسان نیست.
وی ادامه داد: آنچه از تعریف انسان با تکیه بر آیات نورانی قرآن به ویژه آیات آغازین سوره الرحمن میفهمیم، پروردگار متعال به موجب رحمانیت، ارسال رسل و انزال کتب فرمود: «الرَّحْمَنُ، عَلَّمَ الْقُرْآنَ، خَلَقَ الْإِنسَانَ»(الرحمن، 1-3). خداوند در این سوره اول فرمود: «علمالقرآن» و پس از آن «خلقالانسان» را ذکر کرد. چرا تعلیم قرآن را بر خلق انسان مقدم داشت؟ اول باید به موضوع خلق انسان اشاره میکرد چون انسان باید باشد که آموزش قرآن ببیند اما این گونه نفرمود. پاسخ این سؤال را از قرآن میگیریم آنجا که فرمود:«ثُمَّ خَلَقْنَا النُّطْفَةَ عَلَقَةً فَخَلَقْنَا الْعَلَقَةَ مُضْغَةً فَخَلَقْنَا الْمُضْغَةَ عِظَامًا فَکَسَوْنَا الْعِظَامَ لَحْمًا ثُمَّ أَنشَأْنَاهُ خَلْقًا آخَرَ فَتَبَارَکَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخَالِقِینَ»﴿مؤمنون، ۱۴﴾.
دادستان کل کشور توضیح داد: انسان دارای دو آفرینش است؛ آفرینش جسم و آفرینش جان: «ثُمَّ أَنشَأْنَاهُ خَلْقًا آخَرَ فَتَبَارَکَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخَالِقِینَ» که عبارت «فتبارک الله احسن الخالقین» در این آیات یا مربوط به جزء اخیر است یا مربوط به ترکیب جسم و جان.
رئیسی با بیان اینکه انسانیت انسان در گرو ارتباط با وحی شکل میگیرد، اظهار کرد: در کره زمین بیش از 6 میلیارد انسان وجود دارد. همه اینان مسجود ملائکه و خلیفهالله بر روی زمین هستند، یا آن خلیفه است که کار مستخلف عنه را انجام دهد؛ آنکه توانسته باشد تمام جلوههای زندگی خود اعم از فکر، اخلاق و عمل خود را جلوه ربانی سازد؟ خلافت مراتب دارد. خلفیهالله مطلق وجود مقدس حضرت ولیعصر(عج) است.
وی ادامه داد: در پاسخ قرآنی به اینکه انسان چگونه موجودی است، میتوانیم اینگونه بگوییم: «الانسان حیٌ متأله»: انسان موجود دارای حیاتی است که از تأله بهرهمند باشد یعنی انسانِ ربّانی و خدایی شود.
دادستان کل کشور خاطرنشان کرد: برای ساختن انسان ربّانی، انسانی که بتواند در این عالم، خدا را قبل از هر فعل، با هر فعل و بعد از هر فعلی ببیند، کسانی که در مکتب انبیاء پرورش پیدا کردند و زندگی خود را قرآنی، نبوی، علوی و فاطمی کردند توانستند در این صیرورت و خدایی شدن از خود جلوههای ماندگار و جاودانهای در این عالم برجای بگذارند.
رئیسی با بیان اینکه علما و روحانیون، وارثان انبیاء و معلمان بشریتاند، خاطرنشان کرد: این وارثان در دو امر با همه نخبگان عالم تفاوت دارند و آن پیمان با خداوند در تعلیم و تعدیل جامعه است. خداوند از علما این دو میثاق را اخذ کرده است، اولین پیمان عالمان با خدا پیمان تعدیل و مبارزه با فساد است و دیگری پیمان تعلیم و یاد دادن است. سیره علمای بزرگ در طول تاریخ همین بوده است که هم به تربیت نفوس مستعده پرداختند و هم در مسیر مبارزه با فساد میداندار بودند.
وی با اشاره به کتاب «انسان 250 ساله» مقام معظم رهبری گفت: این کتاب تبیین گفتمان امامت در طول تاریخ 250 ساله است. در این کتاب میبینیم که در سیره ائمه(ع) در زمینه حاکمیت توحید، گسترش عدالت اجتماعی و مبارزه با ظلم، هیچ تفاوتی مشاهده نمیشود. گویی یک انسان است که 250 سال عمر کرده است؛ چرا که گفتمان ائمه(ع) یک گفتمان است.
دادستان کل کشور ادامه داد: گفتمان علما و بزرگان ما نیز در طول تاریخ، گفتمان توحید و ضدیت با فساد و ظلم بوده است. به سیره هر کدام از بزرگان نگاه کنید این پیمان تعدیل و تعلیم را در سیره آنها میبینید.
رئیسی در بخش دیگری از سخنان خود گفت: بسیاری در عالم هستند که در جایگاه تعلیم هستند و به خوبیها و پاکیها و صداقت و ... دعوت میکنند. پس فرق روحانیت با دیگر معلمان عالم در چیست؟ تفاوت بین روحانیت تشیع و علما با دیگر کسانی که در جایگاه تعلیم قرار دارند تفاوت میان سیاقت و قیادت است. امروزه بسیاری در عالم مردم را به خوبیها و پاکی در سخن و کلام و نوشتههای خود سوق میدهند. تفاوت بین این دو گروه تفاوت میان «بیایید» و «بروید» است. کسی که در قله قرار دارد به مردم میگوید من واصل شدم، به سوی من بیایید. انبیاء و علما و شهدای روحانیت ما در قله قرار دارند و ما را به سمت ملکوتی و ربانی شدن دعوت کردند.
وی ادامه داد: امام بزرگوار ما که سیره ایشان همواره الهامبخش بوده و هست، خود، انسانِ عالمِ عاملِ واصل و وارسته است و در قله قرار دارد. شیخ طوسی، علامه حلی، شیخ انصاری همه در این جایگاه قرار دارند و اینکه قشر روحانیت در میان اقشار جامعه ما بالاترین رقم شهدا را دارد معنایش این است که روحانیت میگویند: بیایید و ما را به واصل شدن دعوت میکنند.
دادستان کل کشور ادامه داد: رمز ماندگاری روحانیت پس از 35 سال علیرغم توطئهها و مشکلاتی که وجود داشت آن است که روحانیت ما به عنوان مرجع و ملجأ مردم، هنوز مطمئنترین مرجع در مسائل سیاسی و اجتماعی در میان مردم هستند.
وی با بیان اینکه رسالت امروز روحانیت رسالت بسیار سنگینی است، خاطرنشان کرد: امام حسین(ع) جان خود را برای آنکه جامعه را از جهل برهاند فدا کرد. یکی از جلوههای جهلزدایی که در کربلا به برکت عاشورای اباعبدالله(ع) انجام شد انقلاب اسلامی بود و این برکات در طول تاریخ خواهد بود تا این انقلاب به دست وجود مقدس حضرت ولیعصر(عج) برسد.
رئیسی خطاب به خانواده شهدا گفت: برکت شهیدان به خون خفته خوزستان عزیز و شهدای روحانیت این بیداری است که در جهان اسلام واقع شد. امروز آنچه به عنوان بیداری اسلامی در کشورها ایجاد شده است برکت این خونهای مطهر است.
دادستان کل کشور در بخش دیگری از سخنان خود اظهار کرد: امروز جاهلیتی که با آن مواجه هستیم همان جاهلیت قدیم است که با دانش، فناوری اطلاعات، امپراتوری رسانهای و با کلاهکهای هستهای مدرنیزه شده است؛ اما امروز آنچه جاهلیت مدرن بر زبان دارد زشتترین و بدترین افعال را نسبت به جامعه بشریت انجام میدهد. چه چیزی را بدتر از این میبینید که امروز شاخصه تمدن و مدنیت را در جوامع بشری همجنس بازی قرار دهند؟ این بدترین نگاه به انسان، جامعه و حیات انسانی است.
وی با اشاره به حدیث «ان للحق دولة و للباطل جولة» ادامه داد: مبنای حاکمیت هستی بر اساس حق است. چنین نیست که تصور کنیم روزی حق حاکم باشد و روزی باطل. همواره توحید بر عالم حاکم است. پایداری، ثبات و استقرار از آن حق است و باطل جولانی کوتاه مدت دارد.
رئیسی در ادامه اظهار کرد: چنین نیست که برخی تصور میکنند که کنار آمدن با نظام استکبار وضع ما را متحول خواهد کرد. تحول ما در گرو دستان توانمند مردم بزرگ ایران است. امام(ره) ما به ما آموختند دو امر رمز ماندگاری کشور است؛ یکی اتکا به خدا و دیگری اعتماد به نفس است. چنین نیست که روزی با کنار آمدن با استکبار وضع ما متحول شود؛ چرا که در سیره و ممشای استکبار چنین نیست که به فکر منافع مردم باشد. تضمین حیات طیبه مردم در این دو امر است و پیام شهیدان به ما نیز همین است.
دادستان کل کشور با بیان اینکه ایثارگری در این مسیر میتواند وضعیت ما را متحول کند و شرایط را بر ما آسان سازد، گفت: راه برونرفت از تهدیدها و تحریمها ایثارگری و مقاومت و اصرار بر اصول و مبانی است و تنها راه همان اقتصاد مقاومتی است که رهبرمان نیز بر آن تأکید دارند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود اظهار کرد: برای این استان گامهای بسیاری در جهت توسعه برداشته شده است. اما یکی از حقوق جدی مردم در یک فضای با سلامت زندگی کردن است که جزء حقوق عامه مردم است. تاریخ حیات انسان نشان میدهد هر جا محیط زیست با دستکاری بشر مواجه شده دچار اخلالهایی شده است. لذا جا دارد نسبت به مشکلی که مقام معظم رهبری به آن توجه نشان دادند، این حق عام که زندگی در محیط زیست سالم است به همت مسئولان پیشبینیها و پیشگیریها و اقدامات لازم انجام شود و مردم استان در یک فضای سالم، قهرمانانه از مرزهای جمهوری اسلامی ایران مرزبانی کنند.
