سینمای دینی، تنها در پرتو تشکیل حکومت دینی محقق میشود
گروه هنر: یک جامعهشناس زنجانی با اشاره به اینکه سینمای دینی در پرتو تشکیل حکومتهای دینی قابلیت تحقق داشته و دارد، گفت: در شرایط اجتماعی نامساعد و در ساختارهای اجتماعی غیردینی، احتمال ساخته شدن فیلمهای دینی ارزشمند، نزدیک به صفر است.
حمید صنعتجو، عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور زنجان در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از زنجان، با اشاره به مفهوم سینمای دینی از دیدگا جامعهشناختی، اظهار کرد: سینما از سینماگران جدا نبوده و بالطبع از تماشاگران هم جدا نیست؛ یعنی با تغییر و تعالی ذائقه تماشاگران و نیز با تغییر و تکامل بینش سینماگران، سینما هم تغییر و تکامل پیدا میکند.
وی افزود: تغییر و تعالی ذائقه تماشاگران و تغییر و تکامل بینش سینماگران نیز در یک کلمه بازتاب و انعکاس دقیقی از تغییر و توسعه دانش سینمایی و دیگر دانشهای علمی و فلسفی در کشور است.
عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور زنجان اظهار کرد: به بیان دقیقتر و روشنتر، ذائقه تماشاگران و بینش سینماگران، هر دو، محصول و مولود امکانات معرفتی جامعه بوده و درواقع رشد و شکوفایی سینمای کشور و سپس راه یافتن آن به سینمای جهانی نیز علتی جز این نداشته و ندارد.
صنعتجو ابراز کرد: سینماگران مبتکر و خلاق در هر یک از جوامع، ضمن استفاده و بهرهبرداری خلاقانه از آراء، اندیشهها و معارف عصر و زمانه خود همواره به نفع و مصلحت جامعه فیلم ساخته و در یک کلمه، دیدگاهها و نگرشهای سینمایی خود را با ارزشها، هنجارها و باورهای اعتقادی حاکم بر سرزمین خود، کاملاً وفق میدهند.
سینمای ضددینی، تبلور جامعه ضددینی است
وی گفت: از اینرو سینمای دینی انعکاس جامعه دینی، سینمای غیردینی بازتاب جامعه غیردینی و سینمای ضددینی نیز تبلور جامعه ضددینی بوده و هست.
نویسنده کتاب «جامعهشناسی سینمایی دینی» عنوان کرد: جامعه دینی واقعی و حقیقی بدون حکومت دینی به هیچ روی امکان تحقق نداشته و در حقیقت هم تصورناپذیر است که حکومت اسلامی ایران را میتوان به عنوان نمونهای بارز از یک چنین جامعهای نام برد.
این جامعهشناس زنجانی خاطرنشان کرد: هر فیلمسازی در ساخت فیلمهای خود فقط از ارزشها، هنجارها و فرهنگ جامعه الهام گرفته و به زبان جامعه و برای آن جامعه فیلم ساخته و میسازد؛ بنابراین آثار درخشان سینمای دینی همچون «از کرخه تا راین»، «بچههای آسمان»، «طلا و مس» و دهها نمونه مشابه دیگر، تنها در جامعه اسلامی بعد از انقلاب بوده است که حقیقتاً امکان ساخته شدن داشتهاند.
صنعتجو با اشاره به شرایط و پیششرطهایی که برای تحقق و شکلگیری سینمای دینی لازم است، ابراز کرد: نخستین پیششرط، به پشتوانه حکومتی جوامع مربوط میشود، زیرا بدون تشکیل حکومت و نظام سیاسی، جامعههای دینی و غیردینی، حقیقتاً امکان وجود و استقرار رسمی و عینی واقعی نداشته و درست به همین سبب ظهور و بروز قاعدهمند آثار درخشان دینی، تقریباً غیرممکن میشود.
سینمای دینی برای رشد و شکوفایی نیازمند محیطی مساعد و مناسب است
وی عنوان کرد: ظهور و درخشش سینماگران متدین، مبتکر و خلاق آن هم به شکل قاعدهمند فقط و فقط در پرتو تشکیل حکومتهای دینی آن جوامع قابلیت تحقق داشته و دارد، زیرا در شرایط اجتماعی نامساعد و در ساختارهای اجتماعی غیردینی، احتمال ساخته شدن فیلمهای دینی ارزشمند و نیز ظهور و بروز کارگردانان و تماشاگران متدین و باتقوی، نزدیک به صفر است.
عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور زنجان با بیان اینکه دومین پیششرط تحقق سینمای دینی به برخورداری جوامع از نظامهای سیاسی دموکراتیک مربوط میشود، خاطرنشان کرد: سینمای دینی برای رشد و شکوفایی نیازمند محیطی مساعد و مناسب است.
صنعتجو با اشاره به اینکه برخورداری کامل جوامع از موهبت و نعمت والای استقلال از دیگر عوامل مؤثر بر تحقق سینمای دینی است، تأکید کرد: کشورهای وابسته، حقیقتاً بیهویتی و از خود بیگانگی را در سطح جامعه توسعه و گسترش میدهند.
وی در پایان، حمایت جدی از کارگردانان خلاق و مبتکر، سعه صدر مسئولان فرهنگی و دولتمردان جامعه، تلاش شبانهروزی کارگردانان اندیشمند و صاحب سبک و تربیت درست سینماگران یک کشور را از جمله پیششرطهای جامعهشناختی مهم در تحقق سینمای دینی دانست.
