چهارشنبهسوری؛ سنتی که دستخوش تغییر شد
گروه اندیشه: چهارشنبهسوری این سنت دیرینه و اصیل ایرانی که هر کدام از اجرای مراسم آن یادآور و تجلیبخش یک حرکت پسندیده انسانی است، متأسفانه سالیان سال همچون سنتهای دیگر دچار دستخوش و تغییر شده است.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی، چهارشنبهسوری این سنت دیرینه و اصیل ایرانی که هر کدام از اجرای مراسم آن یادآور و تجلیبخش یک حرکت پسندیده انسانی است، متأسفانه سالیان سال همچون سنتهای دیگر دچار دستخوش و تغییر شده است و بهجای اینکه خانواده خوشحال از فرارسیدن چهارشنبهسوری باشند دچار نگرانی و اضطراب برای خود و فرزندانشان میشود. بهراستی چه شد که شادی اجرای این سنت و رسم کهن جای خود را به نگرانی و حادثههای فاجعه بار داده است؟
زهرا امامی 38 ساله و خانهدار که در حال خرید آجیل شب عید برای خانواده خویش است در پاسخ به این سؤال میگوید به عقیده من خانوادهها و عموم افراد جامعه از چهارشنبهسوری و مراسم آن به درستی آگاه نیستند و این طرز فکر بر آنها غالب است که مراسم چهارشنبهسوری فقط پریدن از آتش است در صورتیکه پریدن از آتش بخش غیرقابل اهمیت و جانبی این رسم کهن است که اکثر افراد به آن؛ نسبت به بقیه بخشهای این رسم اهمیت ویژهای میدهند و همین امر باعث میشود که هر ساله شاهد اتفاقات ناگوار در سطح کشور باشیم.
رضا فرهانی، پدر سه پسر که همراه فرزندانش آمده وسیلههای آتشبازی بیخطر خرید کنند، میگوید به نظر من چهارشنبهسوری یعنی هیجان، شادی و رهایی از غمها و نباید خود را درگیر نحوه اجرای کامل این جشن کرد ولی این شادی و هیجان نباید باعث شود به رفاه و آسایش دیگران لطمه بزند و خانوادهها میتوانند با خرید وسایل بیخطر آتش بازی و حضور خود در کنار فرزندان برای برگزاری این جشن از بسیاری از حادثههای ناگوار جلوگیری کنند.
امیر قلعهنویی، دانشجوی ترم آخر مهندسی برق با بیان اینکه جشن چهارشنبهسوری فقط پریدن از آتش و آتشبازی نیست، عنوان کرد: این جشن نمادی از آئین و سبک زندگی اسلامی ـ ایرانی است که در قالب برنامهها و رسومات مختلف در هر شهر برگزار میشود و متأسفانه به جای اینکه ما روی این سنتهای قدیم فکر و تأمل کنیم اینگونه جشنها را تبدیل به مراسمی کردهایم که مورد رنجش و آزار دیگران فراهم شود.
والدین ندا سهرابی نظر متفاوتی نسبت به بقیه دارد او یادآور میشود که زمانی به همراه خانواده در خارج از کشور سکونت داشتند این جشن با نظارت آتشنشانی و پلیس در مکانهای مقرر شده برگزار میشد و نکتهای قابل تامل این بود علاوه بر مراسم متعدد مفرح و شاد، سنت و رسوم ایرانی کنار آن به شیوه اثرگذار برای کودکان و اتباع خارج از کشور بیان میشد؛ ولی در کشور ما در هر جا و هر مکان حتی نزدیک بیمارستان و مکانهایی که افراد نیاز به آرامش و استراحت دارند از اول صبح تا پاسی از شب مداوم آتش بازی و یا از وسیلههای از قبیل ترقه، فشفشه و غیره استفاده میکنند.
افسانه مشهدی، کارشناس و پژوهشگر علوم اجتماعی استان مرکزی در پاسخ به این سؤال که چرا جشن چهارشنبهسوری در چند سال اخیر تبدیل به یک معضل اجتماعی شده است، عنوان کرد: متأسفانه جشن چهارشنبهسوری مانند سایر مسائل فرهنگی و اجتماعی بهدرستی برای عموم افراد جامعه بهویژه کودکان و نوجوانان آگاهسازی و فرهنگسازی نشده است.
وی ادامه داد: از هر کس که در وهله اول پرسیده می شود در چهارشنبهسوری باید چه کار کرد پاسخ میدهد آتش بازی و این تفکر به عملکرد رسانه ملی و نهادهای آموزشی و ویژه والدین برمیگردد اگر این نهادها در قالب برنامهها جذاب و سرگرمکننده این جشن را به درستی از سنین کودکی در شخص تبیین میکردند شاهد اینگونه مشکلات نمیشدیم
وی ادامه میدهد: چرا ما در جشنها و مراسم مذهبی شاهد این انحراف نیستم، زیرا فرد از سنین کودکی یاد گرفته است. بهعنوان مثال جشن بزرگ عید فطر بدینگونه برگزار میشود و شامل اینگونه مراسم و آئین است ولی در چهارشنبهسوری نه فقط این چند دهه بلکه از سالیان قبلتر هر وقت میخواستند چهارشنبهسوری را برای کودکان و دیگران مصور کنند شخصی را نشان میدادند که از روی آتش در حال پرش است و یا در حال آتشبازی است و تا جایی این کم کاری و فاجعه پیش میرود که هنرمندان کشور که نماد و الگو یک ملت برای جوانان هستند بر روی جلد مجلات زرد در حال آتشبازی هستند با این شرایط چگونه میتوانست انتظار داشت که جشن چهارشنبهسوری به انحراف کشیده نشود.
عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اراک یادآور شد: متأسفانه همچون خارج از کشور مکانهای خصوصی برای اجرای این جشن مدنظر قرار نمیگیرد و همین امر باعث شده که هر ساله شاهد فجایع غیرقابل جبرانی از برگزاری اینچنین آتشبازیهایی باشیم برای رفع این مشکل باید نهادهایی همچون شهرداری، آتشنشانی و نیروی انتظامی مکانهای مناسب و نزدیک را در سراسر شهر برای برگزاری اینچنین جشنهایی درنظر بگیرند که خانوادهها با حضور فرزندان خود بتوانند لحظات سالم و مفرحی را داشته باشند.
