خودشناسی؛ بهترین راه واکسینه شدن در برابر عرفان‌های کاذب

به گزارش کانون خبرنگاران نبأ وابسته به خبرگزاری ایکنا، حجت‌الاسلام محمود لطفیان سرگزی، کارشناس ستاد اقامه نماز استان قم در نشست تحلیل کتاب شهود و شناخت آیت‌الله حسن ممدوحی کرمانشاهی با معرفی کتاب «عرفان عملی شیعه در صحیفه سجادیه» تألیف «دکتر فاطمه رکنی یزدی» از انتشارات آستان قدس رضوی، گفت: نیایش و ستایش خواسته طبیعی انسان است، صحیفه سجادیه مأخذی است حوزوی، دانشگاهی و روش‌مند که می‌توان از دعاهای آن منازل و مراحل سلوک الی‌الله را استخراج کرد.

وی ادامه داد: معرفی عرفان ناب‌اسلامی که فقط از مشکات نورانی قرآن و عترت منور است، می‌تواند فریب‌خوردگان را آگاه کند و پاسخگوی فطرت حق‌طلب جوانان باشد.

سرگزی گفت: در زمان ما که مرام‌های باطل با نام گول‌زننده عرفان سربرآورده و تبلیغ می‌کنند لازم است از احوال دل و روح خویش آگاه شویم، خطر امروز نشناختن ارزش انسانی خویش و استعدادهایی است که آفریدگار حکیم در وجود ما به امانت نهاده است.

وی با اشاره به آیه 19 سوره حشر نَسُواْ اللَّه‌َ فَأَنسا‌هُم‌ْ أَنفُسَهُم‌، گفت: مقصود ما از عرفان، معرفتی افزون‌تر از شناخت فطری و همگانی است که با پرستش و نیایش آفریدگار متعال تحقق می‌یابد.

لطفیان سرگزی گفت: آیه چهار سوره قلم «وَ إِنَّکَ لَعَلی‏ خُلُقٍ عَظیمٍ» به ما می‌آموزد؛ خوش‌خویی و فضایل اخلاقی پیش‌نیاز معرفت است و در صورت فقدانش نتیجه مطلوب به‌دست نمی‌آید.

وی بیان کرد: عبادت در معنی عام همه کارهای ضروری زندگی، از جمله خوردن و خفتن، کارکردن و کسب مال، ازدواج و غیر این‌ها که قصد اطاعت فرمان خداوند باشد را در برمی‌گیرد. نماز، روزه، زکات و حج که عبادت معین و هدف‌دار در مفهوم خاص خود است، کشش قلبی بنده است به سوی پروردگار مهربان و از خوش‌ترین حالات روحی است. دعا زبان امید و خواهش است نه لسان مطالبه و گلایه.

لطفیان با اشاره به حدیث «الدعا مخ العبادة»، بیان کرد: آدمی‌زاد با همه عظمت روحی و فکری که دارد موجودی است که اگر چند ثانیه تنفس نکند و چند روز آب به او نرسد هلاک می‌شود، هرگاه این درک و شناخت فقر و نیاز در انسان پیدا شود، چشمه دعا در دلش می‌جوشد و حاجت‌طلبی بر زبانش جاری می‌شود، به‌ویژه در شدائد و بلاها، فطرت خدا باور انسان که زیر پرده غفلت نهان بود این نیاز را بیشتر آشکار می‌‌کند.

وی ادامه داد: نماز و دعا سروش دل‌نواز غیبی است برآمده از نهاد آدمی که تسکین دردها و آرام درون است. دعا فراتر از اقلیم همه محسوسات است. آموزه مهمی است که در سلوک معنوی راسخان در علم جلوه‌گر است و حرکت در صراط ولایت برای قرب به خداست.

کارشناس اقامه نماز قم با اشاره به اینکه عرفان شیعی مخالف درون‌گرایی، فرد محوری و مردم گریزی است، بیان کرد: صحیفه سجادیه منبع مهمی برای سیر و سلوکی پویا و پیشرو است که در آن سخن از نقطه آغاز و مقصد و مراحلی است که سالک باید به‌ترتیب طی کند تا به سر منزل مقصود برسد. نماز و دعا در حقیقت دفتری از معرفت پروردگار است و آموزشی است برای ما که چه بگوییم و چگونه بیان کنیم.

وی بیان کرد: روزگار امام‌سجاد(ع) مصادف شده بود با سرگرمی، خوش‌گذرانی، شادخواری، مال اندوزی و بی‌خبری از حال مستمندان ولی رفتار زاهدانه و گفتار بیم‌دهنده حجت خدا، صاعقه‌ای آسمانی بود که در اندک زمانی فضای تیره و آلوده مدینه را روشن و چشم‌های خفته را بیدار کرد.

لطفیان در پایان با بیان اینکه امام سجاد(ع) در بین مردم حاضر می‌شدند و شاگردان زیادی تربیت کردند، گفت: حضرت در دعای 36 صحیفه سجادیه، همراهی با مسلمانان و فروگذاشتن اهل بدعت و زاهدان صوفی‌منش را از خدا طلب می‌کند.