
احمد شکیبا، معاون پژوهشی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی، در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا)، با اشاره به تطبیق سبک زندگی در فضای مجازی با آموزههای دینی و قرآنی، اظهار کرد: موضوع شیوه زندگی و سبک زندگی، موضوع نوپدیدی نیست چراکه انسان متأثر از محیط، باورها و آداب و رسوم آن همیشه در حال تصمیمگیری است. همچنین در آیات و روایات هم توصیه شده است که هر روزتان متفاوت از دیروزتان باشد.
وی ادامه داد: با این پدیده جدید جهانی که در حقیقت تمام مرزهای آداب و رسوم، دین، شیوههای زندگی و همه ابعاد وجودی زندگیمان را دربرمیگیرد، بدون اینکه آگاهی از نفع و ضرر فضای مجازی داشته باشیم، با آن روبرو شدهایم وهیچ آمادگی خاصی برای این موضوع نداریم.
مقابله ضعیف با خطرات فضای مجازی سبب نابودی سنتها میشود
وی بیان کرد: تکنولوژی و پدیده جدید، آثار منفی و مثبت دارد و حتی میتوان گفت که آثار مثبت آن بیش از آثار منفی است، اما ما به دلیل آنکه مسئله را پس از اتفاق مدیریت میکنیم، همین امر سبب ایجاد تهاجم فرهنگی میشود و یا اعتقادات جوانانمان ضعیفتر شود و حتی آداب و رسوممان در حال نابودی باشد.
شکیبا اظهار کرد: ما آگاهی کاملی از چگونگی ورودمان به زندگی نداریم و آموزش لازم در این زمینه داده نشده است. قطعا هر بحث جدید یک سری تبعاتی دارد و متأسفانه هنوز این پدیده از سوی مسئولان به ویژه آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری جدی گرفته نشده است در حالی که باید بر این پدیده فرهنگسازی لازم انجام شود.
ضرورت پیوست اجتماعی، فرهنگی به جای پیوست فرهنگی
وی با اشاره به ضرورت پیوست فرهنگی در فضای مجازی تصریح کرد: متأسفانه پیوست فرهنگی در نقطهای که باید جدی گرفته شود، به صورت صوری مورد ملاحظه است و نمیتوان گفت که این پیوست جدی گرفته شده است.
معاون پژوهشی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی تصریح کرد: بهتر است به جای تهیه پیوست فرهنگی، به فکر تهیه پیوست اجتماعی و فرهنگی فضای مجازی باشیم. زیرا جامعهای که در فضای مجازی ایجاد شده متفاوت از فضای واقعی است.
وی بیان کرد: امروزه به واسطه فضای مجازی و مدل سبک زندگی در آن خانوادهها از یکدیگر دورافتادهاند و دیگر محبتی میان آنها تبادل نمیشود. باید کمی جدیتر در حوزه تصمیمگیریهای کلان و حوزه مطالعات اجتماعی، فرهنگی و حتی دینیمان باشیم.
حوزه علمیه جدی وارد شود
شکیبا اظهار کرد: حوزه علمیه باید به صورت جدی وارد میدان شوند و نسبت به این موضوع واکنش جدی نشان دهند. اعلام حلال و حرام بودن در استفاده از فضای مجازی پاسخگوی موضوع نیست. حوزه علمیه باید آداب و رسوم این فضا را تعیین کنند. نفی هرچیز به خصوص درحوزه مجازی جواب معکوس میدهد.
وی بیان کرد: با وجود پهنای پایین اینترنت و موضوع فیلترینگ اما مقام چهام را در استفاده از فضای مجازی داریم. درحالی که باید سیاستگذاران کشور به این موضوع مجدانه بپردازند.
شورای فضای مجازی، موضوع را جدی احساس کند
معاون پژوهشی علوم انسانی و مطالعات اجتماعی تصریح کرد: شورای عالی فضای مجازی بایستی به جد این موضوع را در دستور کار خود قرار دهند. چنین موضوعاتی تنها با دستورالعمل، بخشنامه یا تکلیف درست نمیشود بلکه باید یک مأموریت اضطراری را به تمامی حوزههای مطالعاتی، پژوهشگاهها و مراکز علمی ارائه کنند تا در مدت زمان معین آن را محقق کنند.
وی بیان کرد: شورای عالی فضای مجازی باید ارتباطات و تعامل جدی با دانشگاهها و آموزش و پرورش داشته باشد. همچنین این شورا میتواند در این حوزهها تصمیمگیر باشد.
شکیبا اظهار کرد: متأسفانه حوزههای اقتصاد، سیاست، اجتماع و فرهنگمان تحت تأثیر فضای مجازی شده است و حتی فضای مجازی حوزههای اقتصاد و سیاست را بیش از دو حوزه فرهنگ و اجتماع تهدید میکند.اگر شورای عالی فضای مجازی، جدیت موضوع را احساس کند، میتواند در این عرصه تأثیرگذاری بیشتری داشته باشد.