تلاوت با لحن عربی؛ جذابترین رکن ترویج قرآن/ قرائت بدون تقوای باطن تأثیرگذار نخواهد بود
گروه فعالیتهای قرآنی: حافظ کل قرآن کریم اظهار کرد: پیامبر(ص) همواره به تلاوت قرآن با صدای خوش و لحن عربی سفارش میکردند، این نشاندهنده اهمیت ترویج و پیام رسانی کلام وحی است که لحن و صوت زیبا نیز به عنوان جذابترین موضوع این بخش محسوب میشود.
مسعود اکبری، حافظ کل قرآن استان مرکزی در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی با اشاره به فلسفه تلاوت قرآن کریم گفت: تلاوت به معنای قرائت قرآن است و مهمترین هدف از قرائت قرآن نیز رساندن پیام آیات کلام وحی به عموم مردم و مستمعین است.
زیور قرآن، تلاوت با صدای خوش است
وی با اشاره به اهمیت تلاوت قرآن و القای معانی آیات قرآن به مستعمین در زمان تلاوت توسط قراء بیان کرد: تلاوت قرآن با صوت زیبا از زمان صدر اسلام نیز مورد توجه بوده به طوریکه از نبی مکرم اسلام(ص) نقل است که فرمودهاند: «هر چیزی زیوری دارد و زیور قرآن آواز خوش است».
اکبری اظهار کرد: پیامبر(ص) نیز قرآن را با لحن زیبا و صدای خوش تلاوت میکردند و دیگران را همواره به تلاوت قرآن با لحن عربی و صوت زیبا سفارش میکردند و این نشان دهنده اهمیت ترویج و پیام رسانی کلام وحی است که لحن و صوت زیبا نیز به عنوان جذابترین موضوع این بخش محسوب میشود.
اهمیت صوت زیبا در تبلیغ اسلام
حافظ کل قرآن کریم افزود: در صدر اسلام افراد بسیاری بودند که به وسیله صوت قرآن پیامبر(ص) به رسول خدا ایمان آورده و به دین اسلام گرویدند، خداوند در آیه 26 سوره مبارکه فصلت میفرماید: «وَقَالَ الَّذِینَ کَفَرُوا لَا تَسْمَعُوا لِهَذَا الْقُرْآنِ وَالْغَوْا فِیهِ لَعَلَّکُمْ تَغْلِبُونَ؛ و کسانى که کافر شدند گفتند به این قرآن گوش مدهید و سخن لغو در آن اندازید شاید شما پیروز شوید»، اینجاست که فلسفه تلاوت قرآن به عنوان جذابترین و اصلیترین رکن ترویج قرآن بروز میکند.
قرائت؛ مقدمه تدبر در آیات قرآن
وی با بیان اینکه قرائت قرآن مقدمه تدبر و فهم در آیات الهی است افزود: خداوند در آیه 121 سوره مبارکه بقره صریحاً به این مهم اشاره کرده و میفرمایند: «الَّذِینَ آتَیْنَاهُمُ الْکِتَابَ یَتْلُونَهُ حَقَّ تِلاَوَتِهِ أُوْلَئِکَ یُؤْمِنُونَ بِهِ وَمن یَکْفُرْ بِهِ فَأُوْلَئِکَ هُمُ الْخَاسِرُونَ؛ کسانى که کتاب آسمانى به آنان داده ایم و آن را چنانکه باید مىخوانند ایشانند که بدان ایمان دارند ولى کسانى که بدان کفر ورزند همانانند که زیانکارانند».
تلاوت به معنای روخوانی صرف نیست
اکبری با اشاره به تفسیر این آیه شریفه و تلاوت شایسته قرآن تصریح کرد: موضوع مهمی که درباره حق تلاوت وجود دارد رفتار و اعتقادی است که قاری در قبال تلاوت انجام میدهد به این معنی که تلاوت به گونهای که حق قرآن است صرف قرائت و خواندن آیات نیست؛ بلکه باید با تدبر و عمل به دستورات نیز همراه باشد و قاری هم در موقع تلاوت پیرو و عمل کننده به آنچه که تلاوت میکند باشد که همان تقوای در تلاوت محسوب میشود و هم اینکه در زندگی شخصی نیز با تعقل و تفکر در آموزههای قرآن بدان عمل کرده و از طرفی نیز بر مستمعان اثرگذار باشد تا حق قرآن نیز ادا شود.
حافظ کل قرآن کریم اظهار کرد: قرآن یک فکر و عقیده است و کتابی صرف دستور و امر و نهی نیست و اتفاقاً همیشه برای هر دستور و حرفی یک فلسفه دارد که ما به ویژه قراء باید این فلسفه را فراگیرند، خداوند متعال در آیات قرآن کریم به خوبی این ویژگیها را برشمرده به طوریکه در آیات شریفه 113 ، 114 و 115 سوره مبارکه بقره آمده است: «...از میان اهل کتاب گروهى درست کردارند که آیات الهى را در دل شب مى خوانند و سر به سجده مى نهند و به خدا و روز قیامت ایمان دارند و به کار پسندیده فرمان مى دهند و از کار ناپسند باز مىدارند و در کارهاى نیک شتاب مى کنند و آنان از شایستگانند و هر کار نیکى انجام دهند هرگز در باره آن ناسپاسى نبینند و خداوند به حال تقواپیشگان داناست».
اقامه نماز و انفاق؛ از ویژگیهای بارز قاری قرآن
اکبری ادامه داد: همچنین در آیه 29 سوره مبارکه فاطر نیز میفرماید: «إِنَّ الَّذِینَ یَتْلُونَ کِتَابَ اللَّهِ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَأَنفَقُوا مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ سِرًّا وَعَلَانِیَةً یَرْجُونَ تِجَارَةً لَّن تَبُورَ؛ در حقیقت کسانى که کتاب خدا را میخوانند و نماز برپا میدارند و از آنچه بدیشان روزى داده ایم نهان و آشکارا انفاق مى کنند امید به تجارتى بسته اند که هرگز زوال نمى پذیرد».
حافظ کل قرآن استان افزود: در واقع در این آیه نیز اقامه نماز و انفاق در راه خدا از جمله صفات و ویژگیهای قاریان برتر عنوان شده است و قطعاً اگر این گونه باشند خداوند نیز اجر آنها را کامل خواهد داد و از فضل و رحمت الهی بهرهمند خواهند شد.
وی با اشاره به ضرورت توجه به تقوای باطنی و ظاهری در تلاوت ادامه داد: متأسفانه در جامعه امروز برخی از قاریان تقوای در تلاوت هم به لحاظ ظاهری و هم باطنی را رعایت نمیکنند درصورتی که قاری قرآن در نگاه عامه مردم به عنوان متولی قرآن و مبلغ پیام کلام وحی به شمار میرود؛ لذا باید بداند که در وهله اول یک متولی قرآن است و به گونهای رفتار نکند که مَثَل او مثل کسانی شود که قرآن درباره آنها میفرماید: «مَثَلُ الَّذِینَ حُمِّلُوا التَّوْرَاةَ ثُمَّ لَمْ یَحْمِلُوهَا ...» مثل کسانى که عمل به تورات بر آنان بار شد و بدان مکلف گردیدند آنگاه آن را به کار نبستند.
اکبری با بیان اینکه مردم انتظارات بسیاری از جامعه قرآنی دارند و در واقع این افراد در نوع رفتار، کردار و گفتار الگویی برای عموم مردم هستند خاطر نشان کرد: هر رفتار و گفتاری که قاری و حافظ قرآن داشته باشد به پای دین و قرآن نوشته میشود بنابراین این نگاه رسالت ما را سنگین میکند.
حافظ کل قرآن کریم در پایان داشتن اخلاق حسنه را از ویژگیهای مهم یک قاری عنوان کرد و افزود: علاوه بر تواضع، فروتنی، وقار، متانت و ... قاری قرآن باید توأمان جذبه و جاذبه نیز داشته باشد تا بتواند بر دیگران نیز اثرگذار باشد.
خبرنگار: زهره داودآبادی
