آثار رواني آب و هوا بر انسان از ديدگاه قرآن
کانون خبرنگاران نبأ: در آموزههای اسلامی، از تأثير طبيعت در انسان، به گونههای مختلف، سخن گفته شده است، چنان كه خداوند در قرآن كريم درباره اثر محيط زيست میفرمايد: وَالْبَلَدُ الطَّيِّبُ يَخْرُجُ نَبَاتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ وَالَّذِي خَبُثَ لاَ يَخْرُجُ إِلاَّ نَكِدًا كَذَلِكَ نُصَرِّفُ الآيَاتِ لِقَوْمٍ يَشْكُرُون. (اعراف،58) سرزمين پاكيزه، گياهش به فرمان پروردگار میرويد ولی سرزمينهای بدطينت و شورهزار، جز گياه ناچيز و بیارزش، از آن نمیرويد.
به گزارش کانون خبرنگاران نبأ وابسته به خبرگزاری ایکنا، در آموزههای اسلامی، از تأثير طبيعت در انسان، به گونههای مختلف، سخن گفته شده است، چنان كه خداوند در قرآن كريم درباره اثر محيط زيست میفرمايد: وَالْبَلَدُ الطَّيِّبُ يَخْرُجُ نَبَاتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ وَالَّذِي خَبُثَ لاَ يَخْرُجُ إِلاَّ نَكِدًا كَذَلِكَ نُصَرِّفُ الآيَاتِ لِقَوْمٍ يَشْكُرُون. (اعراف،58)؛ سرزمين پاكيزه، گياهش به فرمان پروردگار میرويد، ولي سرزمينهای بدطينت و شورهزار، جز گياه ناچيز و بیارزش، از آن نمیرويد.
تأثير محيط زيست سالم بر انسان
داشتن محيطی سالم و امنيتي از امور زمينهساز سعادت و كمال انسان در دنيا و آخرت است كه انسان بتواند در پناه آن، به تربيت جسم و جان خويش بپردازد؛ حفظ جان که يكي از وظيفههای مهم بشر است، جز با زيستن در محيط سالم و زيبا، امكانپذير نيست. بدين سبب، شرط اول داشتن روحی سالم، جسم سالم است و جسم سالم نيز تنها زمانی حاصل می شود كه انسان، از محيط زيست طبيعی سالم و دل گشا بهره مند باشد.
محيط زيست طبيعی سالم، تأثير شگرفی بر روح و روان آدمی دارد شنيدن آواز روحبخش پرندگان، آهنگ دلربای چشمهساران، ترنّم لطيف جويباران، نسيم لطيف كوهستان، صفای سبز سبزهزاران و ...، تأثير اعجابانگيزی بر زندگی انسان دارند؛ هر كسی، از تماشای چنين منظرههای زيبايی احساس آرامش و نشاط میكند و امنيت و آسايش را در زندگي خويش میبيند. بر عكس، آسيب رساندن به محيط زيست و نابودی طبيعت، زيانهای جبرانناپذيری بر بشر وارد میآورد. افسردگي و افزايش بيماریهای روحي و رواني انسان امروز، بدون ارتباط به آسيب رساندن به محيط زيست نيست. هيچ كس نمیتواند منكر شود كه تخريب محيط زيست بر شيوه رفتار آدميان و اخلاق فردی و جمعي جامعه بشري تأثير منفي برجای نمیگذارد.
آب و هوا، درختان و گياهان، غذاها و ميوهها و به طور كلی، طبيعت و محيط زيست، نقش بزرگي در زندگي بشر دارند. سلامت محيط زيست بر هوش و استعداد و لياقتهای فردی اثر میگذارد و ميانهروی در اخلاق و رفتار، از ميانهروی در محيط زيست اثر میپذيرد.
محيط زيست افزون بر تأثير در قد و قامت و چگونگي اندام ظاهری، بر انديشه و رفتار انسان، اثر شگرف دارد.(عبدالرحمن محمد بن خلدون، مقدمه ابنخلدون، ص 82)
قرآن كريم و روايات اسلامی، فايدههای بسيار آب، هوا، گياهان و درختان را با تعبيرهای بسيار دقيق و گاهی شگفتانگيز برشمرده و از تأثير بسزای آنها بر تن و روان آدمی، سخن گفتهاند.
دانشمندان مسلمان و غيرمسلمان نيز با توجه به طبيعت، از تأثير حيرت آور آن، بر جسم و جان انسان سخن ها گفته و در مقايسه با جامعه هاي مختلف بشري، تأثير فراوان طبيعت را بر رفتار، انديشه و ويژگي هاي ظاهري انسان، تبيين و تشريح كرده اند. ازاين رو، در اين فصل برآنيم تا با بيان برخي آيات، روايات و گفتار دانشمندان مسلمان و غيرمسلمان، تأثير محيط زيست طبيعي سالم بر انسان را بررسي كنيم.
آثار رواني آب و هوا بر انسان از ديدگاه قرآن و روايات
در آموزههای اسلامی، از تأثير طبيعت در انسان، به گونههای مختلف، سخن گفته شده است، چنان كه خداوند در قرآن كريم درباره اثر محيط زيست میفرمايد: وَالْبَلَدُ الطَّيِّبُ يَخْرُجُ نَبَاتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ وَالَّذِي خَبُثَ لاَ يَخْرُجُ إِلاَّ نَكِدًا كَذَلِكَ نُصَرِّفُ الآيَاتِ لِقَوْمٍ يَشْكُرُون. (اعراف: 58)؛ سرزمين پاكيزه، گياهش به فرمان پروردگار میرويد، ولي سرزمينهای بدطينت و شورهزار، جز گياه ناچيز و بیارزش، از آن نمیرويد.
بنا بر اين آيه شريف، همان گونه كه طبيعت و سرزمين پاك در رشد و پرورش بهينه گياهان مؤثر است و همان گونه كه از زمين هاي شوره زار، جز گياهان بي ارزش نمي رويد، محيط آلوده نيز تأثير زيان باري بر تربيت انسان دارد.
بر اين اساس، امام علي(ع) در نكوهش اهل بصره مي فرمايد: «اَخلاقُكُم دِقاقٌ وَ عَهْدُكُمْ شِقاقٌ وَ دينُكُم نِفاقٌ وَ ماؤُكُم زُعاقٌ؛اخلاق شما، پست؛ پيمان هاي شما، سست؛ سيره و روشتان، دورويي و آب شهرتان، شور (بدطعم) است.»( ابن ابيالحديد، شرح نهجالبلاغه، ج1، ص356.)
در بياني ديگر نيز مي فرمايد: بِلادُكُمْ اَنتَنُ بلادِ الله تُربةً اَقربُها مِنْ الْمَاءِ وَ اَبعدُها مِنَ السَّماءِ وَ بها تِسَعةُ اَعشارِ الشَّر.(نهجالبلاغه، ترجمه: صبحي صالح، خطبه 13) خاك سرزمين شما بدبوترين خاك هاست؛ از همه جا به آب (سطح دريا) نزديك تر و از آسمان دورتر است (منطقه پست و پايين) كه نُه دَهُم بدي ها در محيط شماست.
آب تأثیر شگرفی بر جسم و روح انسان دارد، به تعبیر قرآن کریم «مایه حیات» همه چیز آب است.( سوره انبیاء، آیه 30) و به بیان امام صادق (ع) طعم آب، طعم زندگی است: از امام صادق (ع) در باره طعم آب پرسیدند، حضرت فرمود: «برای یادگرفتن بپرس، نه برای به دشواری انداختن؛ طعم آب، طعم زندگی است.»( بحارالانوار، ج66،ص447)
علامه مجلسی (ره) در تشریح این حدیث مینویسد: «مراد از (طعم زندگی) این است که طعم آب با سایر مزه ها قابل مقایسه نیست و از بالاترین وسایل برای ایجاد و بقای حیات است؛ پس مزه آب، مزه حیات است»( بحارالانوار، ج66،ص447)
نگاه مسلمانان به آب، نگاهی سرشار از قداست و پاکیزگی و عظمت است، آب وسیلهای است که زمینه ارتباط آنان با معبودشان را فراهم میسازد؛ در شریعت اسلام هیچ کس نمیتواند به راز و نیاز با خدا بپردازد و در آستان مقدس او به نماز ایستد، مگر این که با آب خود را شستشو دهد(عروة الوثقی، ج1،ص141وسائل الشیعه، ج1،ص258) و این شستشو با آب دارای خصوصیات ویژگیهای است که اگر درست انجام شود، نام وضو و غسل به خود میگیرد.
هیچ مسلمانی نمی تواند به طواف خانه خدا بپردازد، جز آن که زمینه آن را با آب فراهم آورده باشد و نیز تماس با خطوط قرآن کریم جایز نیست، مگر این که قبلاً زلال آب تماس گرفته باشد.
آب نه تنها جسم ظاهری را شستشو میدهد، بلکه حالتی روحی و روانی در انسان ایجاد میکند و به او تقدس میبخشد.(وسائل الشیعه، ج1،ص276) و زمینهساز راه یافتن به حریم مقدسات دینی میشود.
در روایات اسلامی به مسلمانان توصیه شده است که هرگاه برای تطهیر یا وضو نگاهشان به آب افتاد بگویند: «الحمدلله الذی جعل الماء طهورا و لم یجعله نجسا؛( وسائل الشیعه، ج1،ص110و) سپاس خدای را که آب را (طهور) قرار داد (پاک و پاک کننده) و آن را پلید قرار نداده است.» بدین سان، آب با وصف پاک کنندگی، چهره ای مقدس به خود می گیرد که رفتن به حضور خالق یکتا بدون آن میسر نمی شود و (و آن گاه که آب یافت نشود و یا به دلیلی برای شخص مضر باشد، باید به جای آن بر خاک پاک تیمم کرد.)( سوره نساء،آیه 43 ،سوره مائده،آیه 6) و تماشای آب، شکر و سپاس الهی را می طلبد. افزون بر این، در روایات نگاه به آب جاری توصیه شده و آن را سبب جلای چشم و افزودن روشنایی آن دانسته اند. چنان که از امام صادق (ع) نقل شده است: «چهار چیز چهره را روشن و نورانی می کند که یکی از آنها نگاه کردن به آب جاری است.» و نیز امام کاظم (ع) فرمود: نگاه به آب جاری چشم را جلا داده و به روشنایی آن می افزاید.( بحار الانوار، ج76،ص289) بر اساس این روایات نگاه کردن به آب جاری، خود نقشی به سزا در شادی و انبساط روحی داشته و علاوه بر روشن کردن چشم دل و افزایش بصیرت انسان، دارای تأثیر قابل توجهی در تقویت نور چشم ظاهری است.
افزون براینها، برخی آبها، مانند آب باران، آب جوشیده، آب زمزم، آب فرات و ...مورد تمجید بیشتری قرار گرفته و از آثار شگرف آنان بر جسم و روح آدمی اشاره شده است.
تأثیر شگرف هوا بر جسم و جان از نگاه قرآن و روایات
در بیانات معصومین(ع) از تأثیر شگرف هوا بر جسم و جان سخن به میان آمده است و آثار مخصوص هوای هر فصل بیان شده است. در روایات به سودمندیهای فراوان گرما و سرما در طول سال اشاره شده و نیز در قرآن و روایات «بادها» با اهمیت تلقی شدهاند، پیداست که باد چیزی جز هوا نیست و در واقع جابهجایی هوا، باد نامیده میشود و در گفتوگو بین امام صادق(ع) و مفضل نیز به این نکته اشاره شده است که: «و منه الهواء الریح الهابه» و از امیرالمؤمنین علی(ع) در مورد آثار هوای هر فصل چنین نقل شده است که میفرماید: «در اول سرما از آن پرهیز کنید و در آخرش به استقبال آن بروید، زیرا سرما با بدنها آن کند که با درختان میکند، اول سرما درختان را میسوزاند و آخرش میرویاند».
در قرآن کریم و روایات اسلامی از تأثیر مهم بادها در زندگی انسان و نقش عظیم آن در جلوگیری از تعفن اشیای روی زمین سخن به میان آمده است، بهطوریکه خداوند متعال در سوره مبارکه ذاریات، سوره را با سوگند به بادها آغاز میکند «وَالذَّارِیَاتِ ذَرْوًا» که مفسران قرآن مراد از آن را بادها دانستهاند.
مرحوم طبرسی دلیل قسم به بادها را دو چیز دانسته است: نخست، سودمندیهای فراوانی در بادها برای بندگان است، دوم اینکه، بادها دلیلی بر وحدانیت خداوند و نوآوری آفرینش اوست. در هر صورت سوگند به بادها، نشان از نقش عظیم بادها و هوا بر زندگی بشر و تأثیر آن بر جسم و جان انسانهاست، روایات اسلامی این نکته را با وضوح بیشتر بیان کرده و متذکر شدهاند که بادها باعث عدم تعفن اشیای روی زمین هستند و اگر بادها وجود نداشتند تعفن اشیا و آلودگی محیط زیست بشر مشکلات زیادی را برای انسان بهوجود میآورد.
نقش باد در طبیعت را خداوند در قرآن کریم به زیبایی هرچه بیشتر و با بیانی منطقی برای بشریت گوشزد فرموده و این جامعه بشری است که باید در بهرهوری بهینه از منابعطبیعیخدادادیبرنامهریزیکند.
طاهره میرزایی
تأثير محيط زيست سالم بر انسان
داشتن محيطی سالم و امنيتي از امور زمينهساز سعادت و كمال انسان در دنيا و آخرت است كه انسان بتواند در پناه آن، به تربيت جسم و جان خويش بپردازد؛ حفظ جان که يكي از وظيفههای مهم بشر است، جز با زيستن در محيط سالم و زيبا، امكانپذير نيست. بدين سبب، شرط اول داشتن روحی سالم، جسم سالم است و جسم سالم نيز تنها زمانی حاصل می شود كه انسان، از محيط زيست طبيعی سالم و دل گشا بهره مند باشد.
محيط زيست طبيعی سالم، تأثير شگرفی بر روح و روان آدمی دارد شنيدن آواز روحبخش پرندگان، آهنگ دلربای چشمهساران، ترنّم لطيف جويباران، نسيم لطيف كوهستان، صفای سبز سبزهزاران و ...، تأثير اعجابانگيزی بر زندگی انسان دارند؛ هر كسی، از تماشای چنين منظرههای زيبايی احساس آرامش و نشاط میكند و امنيت و آسايش را در زندگي خويش میبيند. بر عكس، آسيب رساندن به محيط زيست و نابودی طبيعت، زيانهای جبرانناپذيری بر بشر وارد میآورد. افسردگي و افزايش بيماریهای روحي و رواني انسان امروز، بدون ارتباط به آسيب رساندن به محيط زيست نيست. هيچ كس نمیتواند منكر شود كه تخريب محيط زيست بر شيوه رفتار آدميان و اخلاق فردی و جمعي جامعه بشري تأثير منفي برجای نمیگذارد.
آب و هوا، درختان و گياهان، غذاها و ميوهها و به طور كلی، طبيعت و محيط زيست، نقش بزرگي در زندگي بشر دارند. سلامت محيط زيست بر هوش و استعداد و لياقتهای فردی اثر میگذارد و ميانهروی در اخلاق و رفتار، از ميانهروی در محيط زيست اثر میپذيرد.
محيط زيست افزون بر تأثير در قد و قامت و چگونگي اندام ظاهری، بر انديشه و رفتار انسان، اثر شگرف دارد.(عبدالرحمن محمد بن خلدون، مقدمه ابنخلدون، ص 82)
قرآن كريم و روايات اسلامی، فايدههای بسيار آب، هوا، گياهان و درختان را با تعبيرهای بسيار دقيق و گاهی شگفتانگيز برشمرده و از تأثير بسزای آنها بر تن و روان آدمی، سخن گفتهاند.
دانشمندان مسلمان و غيرمسلمان نيز با توجه به طبيعت، از تأثير حيرت آور آن، بر جسم و جان انسان سخن ها گفته و در مقايسه با جامعه هاي مختلف بشري، تأثير فراوان طبيعت را بر رفتار، انديشه و ويژگي هاي ظاهري انسان، تبيين و تشريح كرده اند. ازاين رو، در اين فصل برآنيم تا با بيان برخي آيات، روايات و گفتار دانشمندان مسلمان و غيرمسلمان، تأثير محيط زيست طبيعي سالم بر انسان را بررسي كنيم.
آثار رواني آب و هوا بر انسان از ديدگاه قرآن و روايات
در آموزههای اسلامی، از تأثير طبيعت در انسان، به گونههای مختلف، سخن گفته شده است، چنان كه خداوند در قرآن كريم درباره اثر محيط زيست میفرمايد: وَالْبَلَدُ الطَّيِّبُ يَخْرُجُ نَبَاتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ وَالَّذِي خَبُثَ لاَ يَخْرُجُ إِلاَّ نَكِدًا كَذَلِكَ نُصَرِّفُ الآيَاتِ لِقَوْمٍ يَشْكُرُون. (اعراف: 58)؛ سرزمين پاكيزه، گياهش به فرمان پروردگار میرويد، ولي سرزمينهای بدطينت و شورهزار، جز گياه ناچيز و بیارزش، از آن نمیرويد.
بنا بر اين آيه شريف، همان گونه كه طبيعت و سرزمين پاك در رشد و پرورش بهينه گياهان مؤثر است و همان گونه كه از زمين هاي شوره زار، جز گياهان بي ارزش نمي رويد، محيط آلوده نيز تأثير زيان باري بر تربيت انسان دارد.
بر اين اساس، امام علي(ع) در نكوهش اهل بصره مي فرمايد: «اَخلاقُكُم دِقاقٌ وَ عَهْدُكُمْ شِقاقٌ وَ دينُكُم نِفاقٌ وَ ماؤُكُم زُعاقٌ؛اخلاق شما، پست؛ پيمان هاي شما، سست؛ سيره و روشتان، دورويي و آب شهرتان، شور (بدطعم) است.»( ابن ابيالحديد، شرح نهجالبلاغه، ج1، ص356.)
در بياني ديگر نيز مي فرمايد: بِلادُكُمْ اَنتَنُ بلادِ الله تُربةً اَقربُها مِنْ الْمَاءِ وَ اَبعدُها مِنَ السَّماءِ وَ بها تِسَعةُ اَعشارِ الشَّر.(نهجالبلاغه، ترجمه: صبحي صالح، خطبه 13) خاك سرزمين شما بدبوترين خاك هاست؛ از همه جا به آب (سطح دريا) نزديك تر و از آسمان دورتر است (منطقه پست و پايين) كه نُه دَهُم بدي ها در محيط شماست.
آب تأثیر شگرفی بر جسم و روح انسان دارد، به تعبیر قرآن کریم «مایه حیات» همه چیز آب است.( سوره انبیاء، آیه 30) و به بیان امام صادق (ع) طعم آب، طعم زندگی است: از امام صادق (ع) در باره طعم آب پرسیدند، حضرت فرمود: «برای یادگرفتن بپرس، نه برای به دشواری انداختن؛ طعم آب، طعم زندگی است.»( بحارالانوار، ج66،ص447)
علامه مجلسی (ره) در تشریح این حدیث مینویسد: «مراد از (طعم زندگی) این است که طعم آب با سایر مزه ها قابل مقایسه نیست و از بالاترین وسایل برای ایجاد و بقای حیات است؛ پس مزه آب، مزه حیات است»( بحارالانوار، ج66،ص447)
نگاه مسلمانان به آب، نگاهی سرشار از قداست و پاکیزگی و عظمت است، آب وسیلهای است که زمینه ارتباط آنان با معبودشان را فراهم میسازد؛ در شریعت اسلام هیچ کس نمیتواند به راز و نیاز با خدا بپردازد و در آستان مقدس او به نماز ایستد، مگر این که با آب خود را شستشو دهد(عروة الوثقی، ج1،ص141وسائل الشیعه، ج1،ص258) و این شستشو با آب دارای خصوصیات ویژگیهای است که اگر درست انجام شود، نام وضو و غسل به خود میگیرد.
هیچ مسلمانی نمی تواند به طواف خانه خدا بپردازد، جز آن که زمینه آن را با آب فراهم آورده باشد و نیز تماس با خطوط قرآن کریم جایز نیست، مگر این که قبلاً زلال آب تماس گرفته باشد.
آب نه تنها جسم ظاهری را شستشو میدهد، بلکه حالتی روحی و روانی در انسان ایجاد میکند و به او تقدس میبخشد.(وسائل الشیعه، ج1،ص276) و زمینهساز راه یافتن به حریم مقدسات دینی میشود.
در روایات اسلامی به مسلمانان توصیه شده است که هرگاه برای تطهیر یا وضو نگاهشان به آب افتاد بگویند: «الحمدلله الذی جعل الماء طهورا و لم یجعله نجسا؛( وسائل الشیعه، ج1،ص110و) سپاس خدای را که آب را (طهور) قرار داد (پاک و پاک کننده) و آن را پلید قرار نداده است.» بدین سان، آب با وصف پاک کنندگی، چهره ای مقدس به خود می گیرد که رفتن به حضور خالق یکتا بدون آن میسر نمی شود و (و آن گاه که آب یافت نشود و یا به دلیلی برای شخص مضر باشد، باید به جای آن بر خاک پاک تیمم کرد.)( سوره نساء،آیه 43 ،سوره مائده،آیه 6) و تماشای آب، شکر و سپاس الهی را می طلبد. افزون بر این، در روایات نگاه به آب جاری توصیه شده و آن را سبب جلای چشم و افزودن روشنایی آن دانسته اند. چنان که از امام صادق (ع) نقل شده است: «چهار چیز چهره را روشن و نورانی می کند که یکی از آنها نگاه کردن به آب جاری است.» و نیز امام کاظم (ع) فرمود: نگاه به آب جاری چشم را جلا داده و به روشنایی آن می افزاید.( بحار الانوار، ج76،ص289) بر اساس این روایات نگاه کردن به آب جاری، خود نقشی به سزا در شادی و انبساط روحی داشته و علاوه بر روشن کردن چشم دل و افزایش بصیرت انسان، دارای تأثیر قابل توجهی در تقویت نور چشم ظاهری است.
افزون براینها، برخی آبها، مانند آب باران، آب جوشیده، آب زمزم، آب فرات و ...مورد تمجید بیشتری قرار گرفته و از آثار شگرف آنان بر جسم و روح آدمی اشاره شده است.
تأثیر شگرف هوا بر جسم و جان از نگاه قرآن و روایات
در بیانات معصومین(ع) از تأثیر شگرف هوا بر جسم و جان سخن به میان آمده است و آثار مخصوص هوای هر فصل بیان شده است. در روایات به سودمندیهای فراوان گرما و سرما در طول سال اشاره شده و نیز در قرآن و روایات «بادها» با اهمیت تلقی شدهاند، پیداست که باد چیزی جز هوا نیست و در واقع جابهجایی هوا، باد نامیده میشود و در گفتوگو بین امام صادق(ع) و مفضل نیز به این نکته اشاره شده است که: «و منه الهواء الریح الهابه» و از امیرالمؤمنین علی(ع) در مورد آثار هوای هر فصل چنین نقل شده است که میفرماید: «در اول سرما از آن پرهیز کنید و در آخرش به استقبال آن بروید، زیرا سرما با بدنها آن کند که با درختان میکند، اول سرما درختان را میسوزاند و آخرش میرویاند».
در قرآن کریم و روایات اسلامی از تأثیر مهم بادها در زندگی انسان و نقش عظیم آن در جلوگیری از تعفن اشیای روی زمین سخن به میان آمده است، بهطوریکه خداوند متعال در سوره مبارکه ذاریات، سوره را با سوگند به بادها آغاز میکند «وَالذَّارِیَاتِ ذَرْوًا» که مفسران قرآن مراد از آن را بادها دانستهاند.
مرحوم طبرسی دلیل قسم به بادها را دو چیز دانسته است: نخست، سودمندیهای فراوانی در بادها برای بندگان است، دوم اینکه، بادها دلیلی بر وحدانیت خداوند و نوآوری آفرینش اوست. در هر صورت سوگند به بادها، نشان از نقش عظیم بادها و هوا بر زندگی بشر و تأثیر آن بر جسم و جان انسانهاست، روایات اسلامی این نکته را با وضوح بیشتر بیان کرده و متذکر شدهاند که بادها باعث عدم تعفن اشیای روی زمین هستند و اگر بادها وجود نداشتند تعفن اشیا و آلودگی محیط زیست بشر مشکلات زیادی را برای انسان بهوجود میآورد.
نقش باد در طبیعت را خداوند در قرآن کریم به زیبایی هرچه بیشتر و با بیانی منطقی برای بشریت گوشزد فرموده و این جامعه بشری است که باید در بهرهوری بهینه از منابعطبیعیخدادادیبرنامهریزیکند.
طاهره میرزایی
