به گزارش
خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از لرستان، سیمای جوان در قرآن کریم سراسر فضیلت است، اهتمام و اهمیتی که دین اسلام نسبت به جوانان دارد در رابطه با هیچ قشر دیگری این اهمیت وجود ندارد، خداوند متعال در قرآن مجید الگوهای زندگی را از میان جوانان انتخاب کرده است.
بنابر قصههای قرآنی پیامبران حضرت ابراهیم روایتگر مبارزه یک جوان با بتپرستی در زمان خود است، حضرت اسماعیل که الگوی تسلیم و تعبد است نیز از میان جوانان انتخاب شده است.
همچنین در داستان حضرت یوسف(ع) نیز این پیامبر الهی که الگوی پاکدامنی و طهارت است در دوران جوانی خود قرار دارد، حتی در داستان اصحاب کهف نیز تعدادی جوان بهعنوان الگوی کفرستیزی و مبارزه با طاغوت معرفی میشوند.
قرآن کریم سیمایی از جوان ارائه میدهد که سراسر فضیلت است، نخستین ویژگی جوانان برخورداری از قوه احساس پاک است.جوانان در کارها با اخلاص، یکرنگی و صفا و صمیمیت عمل میکنند، جوان شهامت و شجاعت دارد.
جوانی دوران شکفتن غنچههای کمال و معرفت است بهگونهای که از دوران جوانی بهعنوان اوج کمال انسان یاد شده لذا میتوان گفت ایام جوانی موسم جوشش زلال ایمان و معنویت و عبودیت است.
با نگاهی به آیات قرآن کریم متوجه میشویم که خداوند متعال در میان بندگان خود به عبادت جوان افتخار میکند، پس جوانی، بهترین فصل شکفتنها، رویشها و زیباترین دوران درخشش و نیل به سعادت، نشاط، معنویت و کمال است. فصل جوانی، بهاری است که در آن شخصیت، شکل میگیرد و استعدادها بارور شده و پایههای دینی و عقیدتی انسان مستحکم میگردد.
اهمیت این دوران به طوری است که دین مبین اسلام همواره به شکلهای مختلف تاکید بر استفاده بهینه و پرثمر از این مقطع عمر مینماید، پیامبر اکرم(ص) خطاب به ابوذر غفاری میفرماید که این فرصت طلایی جوانی را غنیمت شمرد و از آن کاملاً بهرهبرداری نماید.
مهمترين وظيفه جوانان از ديدگاه قرآن و روايات جوانی دوران شکفتن غنچههای کمال و معرفت است بهگونهای که از دوران جوانی
بهعنوان اوج کمال انسان یاد شده لذا میتوان گفت ایام جوانی موسم جوشش
زلال ایمان و معنویت و عبودیت است.
قرآن دوران جوانى را دوران قوت و قدرت مینامد و میفرماید: «اللّهُ الَّذِي خَلَقَكُمْ مِنْ ضَعْف ثُمَّ جَعَلَ مِنْ بَعْدِ ضَعْف قُوَّةً ثُمَّ جَعَلَ مِنْ بَعْدِ قُوَّة ضَعْفاً وَ شَيْبَةً؛ خدا همان كسى است كه شما را آفريده در حالىكه ضعيف بوديد، سپس بعد از اين ضعف و ناتوانى قوت بخشيد، و باز بعد از قوت، ضعف و پيرى قرار داد».
جوانان فطرتى پاك دارند و پاكىها را مىپذيرند و به آن جامهی عمل مىپوشانند. پيامبر اسلام(ص) در اوايل دعوت خود، با جوانانى روبهرو شد كه سخنان پاک او را بر فطرت پاک خود نوشتند. نبی مکرم اسلام مىفرمايد: «اوصيكم بالشباب خيراً فانهم ارقّ افئده؛ من شما را به نيكى با جوانان توصيه مىكنم، بهسبب اينكه آنها دلى رقيق و قلبى فضيلتپذيرتر دارند ... جوانان سخنانم را پذيرفتند و با من پيمان محبّت بستند».
دوران جوانى فرصتى بسيار ارزشمند و بىبديل است چنانکه امام على(ع) مىفرماید: «جوانى را قبل از پيرى، و سلامتى را قبل از مريضى درياب».
برخى از فرصتطلبان از استعداد بكر و تازه جوانان سوءاستفاده مىكنند و آنان را بهسوى قدرت، ثروت و شهوت سوق مىدهند؛ اما اسلام با سه مقولهى اخلاق، عقايد و احكام، دنيا و آخرت يک جوان را ترسيم نموده و وظايفى را اعم از دنيوى و اخروى براى جوانان و نوجوانان برشمرده است.
تحصيل علم و دانشاسلام به فراگيرى علم و دانش تأكيد بسيار دارد و اولين آيهاى كه نازل شده به خواندن و نوشتن امر كرده است: «اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ خَلَقَ الْإِنْسانَ مِنْ عَلَق اقْرَأْ وَ رَبُّكَ الْأَكْرَمُ الَّذِي عَلَّمَ بِالْقَلَمِ عَلَّمَ الْإِنْسانَ ما لَمْ يَعْلَمْ؛ بخوان به نام پروردگارت كه جهان را آفريد، همان كسىكه انسان را از خون بستهاى خلق كرد... همان كسىكه بهوسيلهى قلم تعليم نمود و به انسان آنچه را نمىدانست ياد داد».
پيامبر اسلام(ص) مىفرمايند: فراگيرى علم در دوران جوانى، همانند نقش بر سنگ است و در دوران پيرى همانند نقش بر خاك است كه سريع زايل مىگردد.لذا جوانان بايد با توجه به مبانى دينى، به تحصيل علم بپردازند و عقبماندگى و رشد نيافتگى مسلمانان را كه ريشه در ظلم حاكمان ظالم و فاسد و توطئه دشمنان اسلام دارد، جبران نمايند.
كار و كوششجوان بايد با نيرو و قدرت خود براى رسيدن به مقصود كه تحصيل علم و هنر و يا آموختن صنعت و... است بكوشد. قرآن کریم با برشمردن زمينههاى تلاش و كوشش در همين كرهى خاكى، به استفاده صحيح از آن توصيه مىكند: «و رَزَقَكُمْ مِنَ الطَّيِّباتِ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ؛ خداوند شما را از نعمتهاى پاكيزه بهرهمند ساخت؛ شايد شكرگزار باشيد».
در آيه ديگر كار و تلاش براى كسب روزى همرديف جهاد فى سبيلالله معرفى شده است: «وَ آخَرُونَ يَضْرِبُونَ فِي الْأَرْضِ يَبْتَغُونَ مِنْ فَضْلِ اللّهِ وَ آخَرُونَ يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ؛ گروهى ديگر براى بهدست آوردن روزى الهى به سفر مىروند و گروهى ديگر در راه خدا جهاد مىكنند». امام على(ع) در تفسير آيه «وَ لا تَنْسَ نَصِيبَكَ مِنَ الدُّنْيا» مىفرمايد: سلامت، نيرومندى، فراغت، جوانى و نشاط و بىنيازى خود را فراموش منما و در دنيا از آن بهره ببر و متوجه باش كه از آن سرمايههاى عظيم، به نفع آخرتت استفاده كنى.
پيامبراکرم(ص) با هر كسى روبهرو مىشدند، مىپرسيدند: آيا شغلى دارى؟ و اگر جواب منفى مىداد، مىفرمودند: «سقط من عينى؛ از چشمم افتاد». همچنين امام كاظم(ع) فرموده است: «خداوند از انسان بىكار و پُرخواب متنفر است».
جوانان مىتوانند با استفاده از نيروى جوانى تلاش خود را در هر رشتهاى مضاعف نمايند، تا به رفاه زندگى دنيا و آرامش ابدى آخرت دست يابند. امام باقر(ع) در دعاهايش مىفرمايد: «پروردگارا، در زندگىام آنچنان رفاهى قرار بده كه با آن به اطاعت و بندگى تو توانا شوم».
اهتمام به ازدواجازدواج يكى از محبوبترين كانون نزد خداوند و از سنت هاى پيامبر اسلام(ص) است كه با آن مى توان نصف دين خود را تضمين كرد. قرآنكريم امر به ازدواج مىكند و مىفرمايد: «مردان و زنان بىهمسر را همسر دهيد و همچنين غلامان و كنيزان صالح و درستكارتان را؛ اگر فقير و تنگدست باشند خداوند آنان را از فضل خود بىنياز مىسازد، خداوند واسع و آگاه است».
جوان براى رشد خود نيازمند به آرامش روحى و فكرى است و اين آرامش مىتواند در سايه ازدواج مهيا شود.علاوهبر آن، ازدواج اولين مرحله خروج از خودِ طبيعى و توسعه پيدا كردن شخصيت انسان است و انسان را پخته و شخصيت او اجتماعى مىسازد و ثمراتى چون حفظ و تقويت ايمان و معنويت، بهرهمندى از نشاط جوانى، پاك ماندن از فساد و انحرافات جنسى، محفوظ ماندن از بيمارىهاى عصبى و روانى و... را به ارمغان مىآورد.
دورى از هواى نفس و شهوتبالاترين غريزهى انسان، غريزهى شهوت است كه اوج آن در دوران جوانى است و بزرگترين مانع رشد يك جوان، شهوتپرستى و هواى نفس اوست. شهوتطلبى، وسوسهى شيطانى است: كه انسان را اسير خود مىكند.
امام علی(ع) در این رابطه فرموده است: «نفس امارهى انسان همان تمايلات غريزى است كه بر اثر شدت يافتن، بر عقل غلبه مىيابد» و نیز فرموده است: «هر كس از شهواتش پيروى بنمايد، به تحقيق در هلاكت به نفسش كمك كرده است».
قرآن نيز منشأ انحرافات را پيروى از نفس و كليد سعادت و خوشبختى را مخالفت با خواهشهاى نفسانى مىداند. يوسف كنعان نيز از نفس اماره به خدا پناه مىبرد. حضرت على(ع) در دعاى صباح به خدا پناه مىبرد و مىفرمايد: «الهى قلبى محجوب... و هوائى غالب، خدايا قلبم با حجابى از گناه پوشيده شده... و هواى نفس بر من چيره گشته است».
براى فرار از خواهشهاى نفسانى و شهوت، لازم است ايمان و بندگى خدا را تقويت و معاشرت با دوستان منحرف را ترك كنيم و در پرورش عقل كوشا باشيم؛ زيرا هواى نفس دشمن عقل است، و علت انحرافات، اسير بون عقل به دست اميال و هواهاى نفسانى است.
عبادت و بندگىجوانان به سبب فطرت پاك و استعداد براى پذيرش حقايق به ملكوت اعلى نزديکترند و مىتوانند سريعتر از ديگران به خدا برسند. پيامبر اسلام(ص) فرمودند: «خداوند جوانى را دوست مىدارد كه جوانىاش را در اطاعت خدا مصرف نمايد و خداوند نيز يكى از اهداف خلقت بشر را عبوديت و بندگى معرفى كرده است.
خداوند عبادت جوان را بالاترين عبادتها مىداند. پيامبر اسلام(ص) در همين زمينه مىفرمايند: خداوند هفت گروه را در سايه2ى رحمت خود جاى مىدهد در روزى كه سايهاى جز سايهاش نيست: اول، زمامدار عادل و دادگر، دوم، جوانى كه در عبادت خدا پرورش يابد».
خودسازى و تهذيب نفسحضرت على(ع) مى فرمايند: قلب جوان مانند زمين خالى و مستعد است كه هر چيزى را كه در آن قرار مىگيرد مىپذيرد. قرآن نيز به تزكيه و تهذيب نفس تأكيد فراوان دارد و میفرماید: كسىكه تزكيه كند رستگار است.
جوان مىتواند با عهد و پيمان بستن با خود و مراقبت از اعمال روزانه، و محاسبهى اعمال و رفتار، خود را در مسير رهروان حق قرار دهد.
توبه و بازگشتجوان به اقتضاى سن خود بيشتر در لغزشهاى گناه قرار مىگيرد، اما با توبه و برگشت بهسوى خدا مىتواند آنرا جبران و خود را مشمول عفو خداوند بخشنده و مهربان نمايد. پيامبر اسلام(ص) درباره توبه جوان مىفرمايد: «هيچ چيز نزد خداوند دوست داشتنىتر از جوان توبه كار نيست».
فرزندآوری یک مجاهدت بزرگ استآیتالله سیداحمد میرعمادی، نماینده ولیفقیه در استان و امام جمعه خرمآباد در گفتوگو با ایکنا لرستان، گرامیداشت روز جوان و همچنین روز ملی جمعیت، گفت: جوان و جمعیت دو سرمایه هر کشوری در راستای تامین امنیت، حفظ استقلال و پیشرفت و توسعه محسوب میشوند.
وی بیان کرد: جوانان با کار و تلاش سبب پیشرفت کشورها میشوند و جمعیت سبب تامین امنیت میشود اما با این حال بعد از انقلاب و در سالهای اخیر شاهد کاهش تولید نسل و همچنین پیش رفتن جمعیت بهسمت پیری هستیم.
آیتالله میرعمادی بالا رفتن میانگین سن جمعیت را خطری امنیتی، سیاسی و اقتصادی دانست و تصریح کرد: برای افزایش جمعیت باید باید اجرای سیاستهای کلی که توسط رهبر معظم انقلاب ابلاغ شدهاند در اولویت مسئولان قرار بگیرند و زمینه برای تحقق آنها فراهم شود.
نماینده ولیفقیه در لرستان با تاکید بر اینکه مسئولان باید زمینه اجرای سیاستهای کلی جمعیت که توسط رهبر معظم انقلاب ابلاغ شدهاند را فراهم کنند، تصریح کرد: جوانان باید به فرزندآوری روی آورند؛ چراکه تک فرزندی، دو و سه فرزندی پاسخگوی آینده کشور نیست.
میرعمادی اظهارکرد: به فرموده رهبر معظم انقلاب فرزندآوری یک مجاهدت بزرگ است؛ ازاینرو همه باید دغدغه تولید نسل را داشته باشند.
وی تصریح کرد: مسئله افزایش جمعیت از مسائل حساس و حیاتی جامعه است؛ چراکه امروز جمعیت مخالفین زیاد شده است ولی جمعیت شیعیان و دوستداران اهلبیت(ع) رو به کاهش است.