خداوند سبحان در آیات قرآن كریم بارها و بارها به موضوع بخشش بندگان اشاره فرموده است؛ بخششی همراه با رستگاری و كمال. در برخی از آیات این بخشش از طریق توبه میسر شده و در برخی دیگر از آیات خداوند بخشش را بی واسطه بیان فرموده است. در این مجال و در روزهای آینده برخی از آیات قران كریم كه را ه بخشایش را برای بندگان خداوندی كه خود را گناهكار میدانند باز گذاشته معرفی و بررسی میشود.
وی با بیان اینکه این آیه کریمه دارای 4 رکن است، گفت: در رکن نخست خداوند شرک را نمیبخشد. البته شرک مصادیق مختلفی دارد اما بارزترین آن همان است که انسان به دوگانگی و چندگانگی خداوند اعتقاد داشته باشد. در رکن دوم خداوند سبحان در این آیه میفرماید که: «هر گناهی پایینتر از شرک را میبخشد.» یعنی هر گناهی به غیر از شرک قابلیت بخشش را دارد و بر این اساس هیچ انسانی حق ندارد از درگاه رحمت خداوندی ناامید و مأیوس شود. در صدر اسلام افراد گناهکاری به خدمت رسول عظیمالشأن اسلام(ص) میرسیده و اظهار میکردند گناهی بسیار قبیح را مرتکب شدند. ایشان مژده بخشایش را به آنها میدادند و میفرمودند که: «گناه شما بخشیده شده اما به جایی بروید که من شما را نبینم.»
وی با بیان اینکه همه دستورات و اوامر خداوندی بر اساس اصول است، گفت: اگر امور خداوندی به گونهای باشد که حساب و کتاب بر آن متصور نبود حکمت الهی زیر سؤال میرفت. لذا بر اساس فرموده خداوند بخشایش از سوی خدا نسبت به کسانی است که دارای قابلیت بخشش باشند.اين موضوع بر اساس سوءظن و حسنظن نسبت به خداوند معنا پیدا میکند چرا که خداوند همواره انسان را به امید داشتن نسبت به رحمت خود دعوت میکند.
خداوند همواره انسان را به امید داشتن نسبت به رحمت خود دعوت میکندالیاسی در ادامه با بیان رکن چهارم آیه 48
سوره نساء گفت: مرحوم طبرسی در مجمعالبیان از امام علی(ع) نقل میکند، «ما فیالقرآن
آیه ارجی عندی من هذه الآیه» امام علی(ع) این آیه را امیدبخشترین آیه قرآن کریم
عنوان میکند. فردی که به رحمت خداوند امید داشته باشد
همواره برای خود راه بازگشت را بازمیبیند و از این روی احساس نشاط میکند و هر آن
ممکن است به راه تقوا بازگردد و از این امیدواری استفاده کند. اما انسانهایی که
نگاهشان نسبت به بخشایش خداوند منفی است هیچگاه پیشرفت نکرده بلکه بر اساس فرموده
خداوند چون از رحمت خداوند مأیوس شدهاند کافر هستند.
امید در زندگی
انسان نقشی بالنده را ایفا میکند
وی با تأکید بر اینکه امید در زندگی انسان نقشی بالنده را ایفا میکند، گفت: وقتی که درختی خشکیده باشد و با یأس به آن بنگریم آن درخت هیچگاه سبز نخواهد شد اما با رویکرد امیدبخش میتوان آن را شکوفا دید. انسان نیز به همین ترتیب باید در حالتی میان خوف و رجا نسبت به خداوند قرار داشته باشد. این آیه کریمه از قرآن ارتباطی با توبه ندارد و این گونه نیست که اگر انسان توبه کند بخشیده میشود.
هیچوقت نباید درباره انسانها به قضاوت بنشینیم
وی با بیان اینکه هیچ وقت نباید درباره انسانها به قضاوت بنشینیم و با قطعیت نظر دهیم که فلان فرد جهنمی است، گفت: تنها وظیفه ما انزار است چرا که آموزش و رحمت به دست خداوند است و خداوند نیز میفرماید هر کسی را بخواهد میبخشد. بنابر آنچه که از آیات قرآن کریم به دست میآید اسباب آموزش از سوی خداوند 5 رکن است. نخستین آن توبه است که اگر انسان توبه کند حتی با وجود شرک به واسطه توبه از گناه خود بخشوده میشود. این معنا در آیه 25 سوره شوری آمده است؛ «وَهُوَ الَّذِي يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهِ وَيَعْفُو عَنِ السَّيِّئَاتِ وَيَعْلَمُ مَا تَفْعَلُونَ؛ او كسي است كه توبه را از بندگانش ميپذيرد، و گناهان را ميبخشد و آنچه را انجام ميدهيد ميداند.»
وی تصریح کرد: بخشایش خداوندی بر اساس آیه 48 سوره نساء از جمله رحمت واسعهای است که شامل همه بندگان میشود.