سلام؛ از عامل وحدت تا حرف «س»
گروه اجتماعی: «سلام» از نامهای جلاله خداوند و عامل وحدت و مؤدت است، از اهمیت آن همین بس که خداوند در قرآن به برخی از پیامبرانش سلام میدهد، این رسم دیرینه برای خود آدابی دارد اما متأسفانه امروزه عدهای بوق زدن، دست تکان دادن و حتی حرف«س» را جایگزین آن کردهاند.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی، سلام یكى از نامهاى جلاله خداست، یعنی خداوند نام خود را عامل ارتباط انسانها قرار داده و روابط اجتماعی را بر مبناى اعتقاد و ابراز محبت بنیان کرده و به نوعی بیان میکند رابطهاى ارزشمند است كه با خداوند و اسماء او نسبت داشته باشد.
سلام، علاوه بر اینکه یکی از تشریفات اجتماعی و آداب دینی محسوب میشود فوائد و آثار ارزشمندی در بردارد مانند ایجاد الفت، وحدت و هماهنگی، از بین رفتن دشمنیها، کدورتها و نگرانیها و بالاخره رفع تکبر و غرور؛ لذا در اسلام اهمیت ویژهای به سلام دادن شده است.
عامل روابط اجتماعی از آغاز آفرینش و حضور انسان در عرصه گیتى و تشكیل زندگی جمعى، تاكنون شكلهاى گوناگونى به خود دیده است، اما تا پیش از اسلام این عامل یعنی سلام، یك واژه خشك، بیمعنا و صرفاً بهانهای براى شروع گفتوگوها و معاملات روزمره بشرى بود، اما با آمدن اسلام به عنوان مكتب كامل الهى و مبتنى بر فطرت پاك انسانى كلیه مفاهیم زندگى دگرگون شد.
از آنجا که اسلام آخرین و كاملترین دین آسمانى است كه به همه زوایاى زندگى انسان پرداخته؛ لذا به طور قطع این دین براى ساماندهى حیات جمعى بشر باید عنصر سازندهای در جهت تقویت مبانى دوستى و عاطفى میان افراد جامعه دینى ارائه نماید.
همچنین اسلام به اجتماع، وحدت و یگانگى مردم بر محور واحد با توجه به اصل اعتقادى توحید اهمیت ویژهاى قائل است؛ لذا عامل ارتباط با هدف شكلدهی به زندگى یكپارچه و همگرا و یگانگى بر محور توحید عملى تحت عنوان «سلام» از سوی دین اسلام و پیامبر(ص) تقدیم جامعه بشرى شد.
سلام کردن تا آنجا اهمیت دارد که خداوند به بعضی از پیامبرانش سلام کرده است مانند:« سَلَامٌ عَلَى نُوحٍ فِي الْعَالَمِينَ: سلام باد بر نوح در ميان جهانيان»(صافات، 79)،« سَلَامٌ عَلَى إِبْرَاهِيمَ: سلام بر ابراهيم باد»(صافات:107و109)، همچنین ثنا واحترام بهشتیان را سلام معرفی کرده مانند:« سَلَامٌ عَلَيْكُمْ بِمَا صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَى الدَّارِ:(و به آنها میگويند) سلام بر شما به خاطر صبر و استقامتتان چه پايان خوب اين سرا نصيبتان شد».(رعد:24)
پیامبر گرامی اسلام و ائمه(ع) علاوه بر اینکه خود عملاً به سلام کردن اهمیت داده و در سلام دادن به دیگران پیشی میگرفتند درباره سلام کردن سفارشات زیاد و پاداشهای فراوانی آمده و در مقابل ترک سلام دادن سخت نکوهش شده است، پیامبر اکرم (ص) فرمود: «نزدیکترین مردم به خدا و پیامبرش کسی است که آغاز به سلام نماید»، این سلام دادن آنقدر منزلت دارد که در حین نماز نیز اگر کسی بر نمازگزار وارد شد و سلام کرد باید با آداب خاص خود به او پاسخ داد.
سلام، حق متقابل میان دو مسلمان دانسته شده، اگر موضوعی، حق متقابل میان دو مسلمان شناخته شود، روشن است که هر دو طرف وظیفهای بر عهده دارند، به این معنی که اگر یکی از دو طرف زودتر از دیگری سلام گفت، دیگری موظف است پاسخ سلام او را بدهد و این جواب دادن الزامی و واجب است.
همانطور که سلام کردن فوائد مادی و معنوی فراوانی دارد و ممدوح است، خودداری از سلام دادن دارای مفاسد فردی و اجتماعی زیادی مانند تکبر، بدبینی، کینه، عداوت و تفرقه است؛ لذا در روایات اسلامی شدیداً از آن نکوهش شده چنانکه پیامبر (ص) فرمود:«به حقیقت که بخیلترین مردم کسی است که در سلام کردن بخل نماید».
هرچند سلام کردن همه مسلمانان به یکدیگر خوب است ولی از نظر ادب همانطور که پیامبر(ص) فرمود: «بهتر است که کوچک به بزرگتر، یک نفر به دو نفر، عده اندک به جمعیت زیاد، سواره به پیاده و ایستاده به نشسته سلام کند»، امروزه با ماشینی شدن زندگی انسانها نوع روابط اجتماعی نیز دستخوش تغییرات شده، سلام کردن کمتر شده و جای آن را بوق زدن یا دست تکان دادن گرفته همچنین در فضای مجازی و پیامکها عدهای به جای واژه سلام از«س» استفاده میکنند درحالیکه سلام کردن یکی از عناصر فرهنگ دینی و اصل روابط اجتماعی است و شایسته نیست به این راحتی دستخوش تغییر شود.
سلام، علاوه بر اینکه یکی از تشریفات اجتماعی و آداب دینی محسوب میشود فوائد و آثار ارزشمندی در بردارد مانند ایجاد الفت، وحدت و هماهنگی، از بین رفتن دشمنیها، کدورتها و نگرانیها و بالاخره رفع تکبر و غرور؛ لذا در اسلام اهمیت ویژهای به سلام دادن شده است.
عامل روابط اجتماعی از آغاز آفرینش و حضور انسان در عرصه گیتى و تشكیل زندگی جمعى، تاكنون شكلهاى گوناگونى به خود دیده است، اما تا پیش از اسلام این عامل یعنی سلام، یك واژه خشك، بیمعنا و صرفاً بهانهای براى شروع گفتوگوها و معاملات روزمره بشرى بود، اما با آمدن اسلام به عنوان مكتب كامل الهى و مبتنى بر فطرت پاك انسانى كلیه مفاهیم زندگى دگرگون شد.
از آنجا که اسلام آخرین و كاملترین دین آسمانى است كه به همه زوایاى زندگى انسان پرداخته؛ لذا به طور قطع این دین براى ساماندهى حیات جمعى بشر باید عنصر سازندهای در جهت تقویت مبانى دوستى و عاطفى میان افراد جامعه دینى ارائه نماید.
همچنین اسلام به اجتماع، وحدت و یگانگى مردم بر محور واحد با توجه به اصل اعتقادى توحید اهمیت ویژهاى قائل است؛ لذا عامل ارتباط با هدف شكلدهی به زندگى یكپارچه و همگرا و یگانگى بر محور توحید عملى تحت عنوان «سلام» از سوی دین اسلام و پیامبر(ص) تقدیم جامعه بشرى شد.
سلام کردن تا آنجا اهمیت دارد که خداوند به بعضی از پیامبرانش سلام کرده است مانند:« سَلَامٌ عَلَى نُوحٍ فِي الْعَالَمِينَ: سلام باد بر نوح در ميان جهانيان»(صافات، 79)،« سَلَامٌ عَلَى إِبْرَاهِيمَ: سلام بر ابراهيم باد»(صافات:107و109)، همچنین ثنا واحترام بهشتیان را سلام معرفی کرده مانند:« سَلَامٌ عَلَيْكُمْ بِمَا صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَى الدَّارِ:(و به آنها میگويند) سلام بر شما به خاطر صبر و استقامتتان چه پايان خوب اين سرا نصيبتان شد».(رعد:24)
پیامبر گرامی اسلام و ائمه(ع) علاوه بر اینکه خود عملاً به سلام کردن اهمیت داده و در سلام دادن به دیگران پیشی میگرفتند درباره سلام کردن سفارشات زیاد و پاداشهای فراوانی آمده و در مقابل ترک سلام دادن سخت نکوهش شده است، پیامبر اکرم (ص) فرمود: «نزدیکترین مردم به خدا و پیامبرش کسی است که آغاز به سلام نماید»، این سلام دادن آنقدر منزلت دارد که در حین نماز نیز اگر کسی بر نمازگزار وارد شد و سلام کرد باید با آداب خاص خود به او پاسخ داد.
سلام، حق متقابل میان دو مسلمان دانسته شده، اگر موضوعی، حق متقابل میان دو مسلمان شناخته شود، روشن است که هر دو طرف وظیفهای بر عهده دارند، به این معنی که اگر یکی از دو طرف زودتر از دیگری سلام گفت، دیگری موظف است پاسخ سلام او را بدهد و این جواب دادن الزامی و واجب است.
همانطور که سلام کردن فوائد مادی و معنوی فراوانی دارد و ممدوح است، خودداری از سلام دادن دارای مفاسد فردی و اجتماعی زیادی مانند تکبر، بدبینی، کینه، عداوت و تفرقه است؛ لذا در روایات اسلامی شدیداً از آن نکوهش شده چنانکه پیامبر (ص) فرمود:«به حقیقت که بخیلترین مردم کسی است که در سلام کردن بخل نماید».
هرچند سلام کردن همه مسلمانان به یکدیگر خوب است ولی از نظر ادب همانطور که پیامبر(ص) فرمود: «بهتر است که کوچک به بزرگتر، یک نفر به دو نفر، عده اندک به جمعیت زیاد، سواره به پیاده و ایستاده به نشسته سلام کند»، امروزه با ماشینی شدن زندگی انسانها نوع روابط اجتماعی نیز دستخوش تغییرات شده، سلام کردن کمتر شده و جای آن را بوق زدن یا دست تکان دادن گرفته همچنین در فضای مجازی و پیامکها عدهای به جای واژه سلام از«س» استفاده میکنند درحالیکه سلام کردن یکی از عناصر فرهنگ دینی و اصل روابط اجتماعی است و شایسته نیست به این راحتی دستخوش تغییر شود.
