مسجد از نگاه امام راحل؛ مساجد سنگر هستند، سنگرها را پُر کنید
گروه اندیشه: امام خمینی(ره) درباره آسیبهایی که از جانب دشمن علیه مساجد تبلیغ میشود، هشدار میدهند و تأکید دارند که مساجد سنگر اسلام هستند که باید با جوانان پُر شوند و اگر اهمیت این اماکن را میفهمیدیم محل حضور جوانان میشد نه پیرزنان و پیرمردان.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی، مسجد از آغاز، نه تنها محل نیایش و عبادت، ذكر، وعظ و خطابه و تجمع مؤمنان در ساعات خاص است، بلكه محل ابلاغ احكام و آموزههای دینی، جایگاه قضاوت و دادرسی، ستاد تبلیغات و مركزی برای رفع مشكلات مردم نیز بوده است.
با پیروزی انقلاب اسلامی به رهبری امام خمینی(ره)، مساجد نیز همانند دوران صدر اسلام جایگاه واقعی خود را بازشناختند، به طوری كه نیروهای فعال در مساجد به طور مستقیم در متن انقلاب شركت جستند، به گونهای كه از آن پس مساجد نقش پایگاه ارتباطی مردم را به عهده داشتند بسیاری از برنامههای انقلاب مانند رفراندوم، شوراهای محلی، كانونهای بسیج و دیگر ضرورتهای زمان در مساجد انجام میگرفت.
امام خمینی(ره) دربار کارکرد واقعی مساجد در اسلام و آسیبهایی که در نتیجه تبلیغات سوء دشمنان ممکن است حتی در میان جامعه روحانیت به وجود آید هشدار میدهد، ایشان مسجد را سنگر اسلام میدانند، سنگری که باید با حضور جوانان پر شود.
مسجد؛ پناهگاه سربازان خدا
امام خمینی(ره) خطاب به مسلمانان جهان میفرمایند: اگر حرم و کعبه و مسجد و محراب، سنگر و پشتیبان سربازان خدا و مدافعان حرم و حرمت انبیاء نیست، پس مأمن و پناهگاه آنان در کجاست؟(صحیفه امام، ج20، ص: 316)
امام(ره) درباره نقش محوری مساجد در خنثیسازی دسیسه دشمنان نیز میفرمایند: اینها از مسجد میترسند. من تکلیفم را باید ادا کنم، به شما بگویم. شما دانشگاهیها، شما دانشجوها، همهتان مساجد را بروید پر کنید. سنگر است اینجا. سنگرها را باید پُر کرد.(صحیفه امام، ج12، ص: 393)
امام راحل مساجد را مرکز جنبشها و حرکتهای اسلامی میدانستند و میفرمایند: مسجد در اسلام و در صدر اسلام همیشه مرکز جنبش و حرکتهاى اسلامى بوده، از مسجد تبلیغات اسلامى شروع میشده است و از مسجد حرکت قواى اسلامى براى سرکوبى کفار و وارد کردن آنها در [زیر] بیرق اسلام بوده است. همیشه در صدر اسلام مسجد مرکز حرکات و مرکز جنبشها بوده است. شما که از اهالى مسجد و از علماى مساجد هستید، باید پیروى از پیغمبر اسلام و اصحاب آن سرور کنید و مساجد را براى تبلیغ اسلام و حرکت اسلامیه و براى قطع ایادى شرک و کفر و تأیید مستضعفین در مقابل مستکبرین قرار بدهید.(صحیفه امام، ج7، ص: 65)
اگر فواید مسجد را بفهمیم...
بنیانگذار انقلاب اسلامی بر اهمیت حضور فعال در مساجد تأکید داشته و آن را موجب تقویت اسلام و نظام معرفی میکردند: مردم در هر روز مجتمع بشوند در مساجد... مساجد باید مجتمع بشود از جوانها. اگر ما بفهمیم که این اجتماعات چه فوایدى دارد و اگر بفهمیم که اجتماعاتى که اسلام براى ما دستور داده و فراهم کرده است، چه مسائل سیاسى را حل میکند، چه گرفتاریها را حل میکند، این طور بیحال نبودیم که مساجدمان مرکز بشود براى چند نفر پیرزن و پیرمرد.(صحیفه امام، ج13، ص: 325)
ایشان ادامه دادند: مسجد مرکز تبلیغ است. در صدر اسلام از همین مسجدها جِیشها، ارتشها، راه میافتاده، مرکز تبلیغ احکام سیاسى اسلام بوده مسجد. هر وقت یک گرفتارى پیدا میشده، صدا میکردند که «الصَّلاةُ بالجَماعَة»، اجتماع میکردند؛ آن گرفتارى را طرح میکردند، این صحبتها را میکردند. مسجد، مرکز اجتماع سیاسى است.(صحیفه امام، ج10، ص: 17)
امام خمینی(ره) درباره نقش مهم مدیریت و امامت در مساجد فرمودند: استقامت هر مسجدى و اهل هر مسجدى به عهده امام مسجد است. استقامت هر شنوندهاى به عهده گوینده است. گویندهها باید مستقیم باشند تا بتوانند مستقیم کنند. ائمه جماعت باید مستقیم باشند تا بتوانند مستقیم کنند دیگران را.(صحیفه امام، ج9، ص: 479)
مسجد و سیاست
امام(ره) بر مدیریت سیاسی مسجد تأکید داشتند و در تبیین بعد سیاسی مسجد میفرمایند: اما راجع به اسلام شروع کردند تبلیغات کردن به اینکه اسلام یک مکتبى است میگوید: ملایم! کم کم لابد پیش میآیند؛ یک مکتبى است که مربوط به دعا و ذکر، و یک روابطى ما بین مردم و ما بین خالق، و سیاست را کارى به آن ندارد. اسلام به حکومت کار ندارد، به سیاست کار ندارد. این را آن قدر تبلیغات روى آن کردند که در جامعه خود روحانیت هم به خورد آنها هم دادند، که بسیارى از آنها هم همین اعتقاد را پیدا کردند که روحانى به سیاست چه کار دارد، به حکومت چه کار، به نظام حکومت چه کار دارد. روحانى مسجد برود و نماز بخواند و عرض میکنم که از این صنف کارها: درس بگوید و مباحثه بکند و این آداب شرعیه را به مردم نشان بدهد.آنها دیدند که نماز روحانیون و نماز اسلام هیچ به آنها ضرر ندارد؛ هر چه میخواهند نماز بخوانند.(صحیفه امام، ج4، ص: 16)
ایشان با اشاره به اینکه اسلام بدون سیاست، اسلام نیست میفرمایند: کتابهایى که اسلام در سیاست دارد بیشتر از کتابهایى است که در عبادت دارد. این غلط را در ذهن ما جاگیر کردند. حتى حالا باورشان آمده است آقایان به اینکه اسلام با سیاست جداست. این یک احکام عبادى است که بین خودش است و خدا. شما بروید توى مسجدتان و هر چه میخواهید دعا کنید، هر چه میخواهید قرآن بخوانید، حکومتها هم به شما کار ندارند. اما این اسلام نیست.(صحیفه امام، ج3، ص: 227)
بنیانگذار نظام جمهوری اسلامی ایران فرمودند: سنگر است اینجا(مساجد)، سنگرها را باید پر کرد.(صحیفه امام، ج12، ص393)، ایشان مسجد و منبر در صدر اسلام را مرکز فعالیتهاى سیاسى میداستند.(صحیفه امام، ج8، ص: 184)
رهبر انقلاب اسلامی فرمودند: اگر این مسجد و مرکز ستاد اسلام قوى باشد ترس از فانتومها نداشته باشید. ترس از آمریکا و شوروى و اینها نداشته باشید. آن روز باید ترس داشته باشید که شما پشت بکنید به اسلام. پشت کنید به مساجد.(صحیفه امام، ج13، ص: 21)
آنچه از مجموع سخنان امام خمینی(ره) درباره نقش مهم و سرنوشتساز مسجد در جامعه اسلامی به دست میآید، حفظ مسجد در راستای حفظ اسلام و دور نشدن از اهداف آن است.
با پیروزی انقلاب اسلامی به رهبری امام خمینی(ره)، مساجد نیز همانند دوران صدر اسلام جایگاه واقعی خود را بازشناختند، به طوری كه نیروهای فعال در مساجد به طور مستقیم در متن انقلاب شركت جستند، به گونهای كه از آن پس مساجد نقش پایگاه ارتباطی مردم را به عهده داشتند بسیاری از برنامههای انقلاب مانند رفراندوم، شوراهای محلی، كانونهای بسیج و دیگر ضرورتهای زمان در مساجد انجام میگرفت.
امام خمینی(ره) دربار کارکرد واقعی مساجد در اسلام و آسیبهایی که در نتیجه تبلیغات سوء دشمنان ممکن است حتی در میان جامعه روحانیت به وجود آید هشدار میدهد، ایشان مسجد را سنگر اسلام میدانند، سنگری که باید با حضور جوانان پر شود.
مسجد؛ پناهگاه سربازان خدا
امام خمینی(ره) خطاب به مسلمانان جهان میفرمایند: اگر حرم و کعبه و مسجد و محراب، سنگر و پشتیبان سربازان خدا و مدافعان حرم و حرمت انبیاء نیست، پس مأمن و پناهگاه آنان در کجاست؟(صحیفه امام، ج20، ص: 316)
امام(ره) درباره نقش محوری مساجد در خنثیسازی دسیسه دشمنان نیز میفرمایند: اینها از مسجد میترسند. من تکلیفم را باید ادا کنم، به شما بگویم. شما دانشگاهیها، شما دانشجوها، همهتان مساجد را بروید پر کنید. سنگر است اینجا. سنگرها را باید پُر کرد.(صحیفه امام، ج12، ص: 393)
امام راحل مساجد را مرکز جنبشها و حرکتهای اسلامی میدانستند و میفرمایند: مسجد در اسلام و در صدر اسلام همیشه مرکز جنبش و حرکتهاى اسلامى بوده، از مسجد تبلیغات اسلامى شروع میشده است و از مسجد حرکت قواى اسلامى براى سرکوبى کفار و وارد کردن آنها در [زیر] بیرق اسلام بوده است. همیشه در صدر اسلام مسجد مرکز حرکات و مرکز جنبشها بوده است. شما که از اهالى مسجد و از علماى مساجد هستید، باید پیروى از پیغمبر اسلام و اصحاب آن سرور کنید و مساجد را براى تبلیغ اسلام و حرکت اسلامیه و براى قطع ایادى شرک و کفر و تأیید مستضعفین در مقابل مستکبرین قرار بدهید.(صحیفه امام، ج7، ص: 65)
اگر فواید مسجد را بفهمیم...
بنیانگذار انقلاب اسلامی بر اهمیت حضور فعال در مساجد تأکید داشته و آن را موجب تقویت اسلام و نظام معرفی میکردند: مردم در هر روز مجتمع بشوند در مساجد... مساجد باید مجتمع بشود از جوانها. اگر ما بفهمیم که این اجتماعات چه فوایدى دارد و اگر بفهمیم که اجتماعاتى که اسلام براى ما دستور داده و فراهم کرده است، چه مسائل سیاسى را حل میکند، چه گرفتاریها را حل میکند، این طور بیحال نبودیم که مساجدمان مرکز بشود براى چند نفر پیرزن و پیرمرد.(صحیفه امام، ج13، ص: 325)
ایشان ادامه دادند: مسجد مرکز تبلیغ است. در صدر اسلام از همین مسجدها جِیشها، ارتشها، راه میافتاده، مرکز تبلیغ احکام سیاسى اسلام بوده مسجد. هر وقت یک گرفتارى پیدا میشده، صدا میکردند که «الصَّلاةُ بالجَماعَة»، اجتماع میکردند؛ آن گرفتارى را طرح میکردند، این صحبتها را میکردند. مسجد، مرکز اجتماع سیاسى است.(صحیفه امام، ج10، ص: 17)
امام خمینی(ره) درباره نقش مهم مدیریت و امامت در مساجد فرمودند: استقامت هر مسجدى و اهل هر مسجدى به عهده امام مسجد است. استقامت هر شنوندهاى به عهده گوینده است. گویندهها باید مستقیم باشند تا بتوانند مستقیم کنند. ائمه جماعت باید مستقیم باشند تا بتوانند مستقیم کنند دیگران را.(صحیفه امام، ج9، ص: 479)
مسجد و سیاست
امام(ره) بر مدیریت سیاسی مسجد تأکید داشتند و در تبیین بعد سیاسی مسجد میفرمایند: اما راجع به اسلام شروع کردند تبلیغات کردن به اینکه اسلام یک مکتبى است میگوید: ملایم! کم کم لابد پیش میآیند؛ یک مکتبى است که مربوط به دعا و ذکر، و یک روابطى ما بین مردم و ما بین خالق، و سیاست را کارى به آن ندارد. اسلام به حکومت کار ندارد، به سیاست کار ندارد. این را آن قدر تبلیغات روى آن کردند که در جامعه خود روحانیت هم به خورد آنها هم دادند، که بسیارى از آنها هم همین اعتقاد را پیدا کردند که روحانى به سیاست چه کار دارد، به حکومت چه کار، به نظام حکومت چه کار دارد. روحانى مسجد برود و نماز بخواند و عرض میکنم که از این صنف کارها: درس بگوید و مباحثه بکند و این آداب شرعیه را به مردم نشان بدهد.آنها دیدند که نماز روحانیون و نماز اسلام هیچ به آنها ضرر ندارد؛ هر چه میخواهند نماز بخوانند.(صحیفه امام، ج4، ص: 16)
ایشان با اشاره به اینکه اسلام بدون سیاست، اسلام نیست میفرمایند: کتابهایى که اسلام در سیاست دارد بیشتر از کتابهایى است که در عبادت دارد. این غلط را در ذهن ما جاگیر کردند. حتى حالا باورشان آمده است آقایان به اینکه اسلام با سیاست جداست. این یک احکام عبادى است که بین خودش است و خدا. شما بروید توى مسجدتان و هر چه میخواهید دعا کنید، هر چه میخواهید قرآن بخوانید، حکومتها هم به شما کار ندارند. اما این اسلام نیست.(صحیفه امام، ج3، ص: 227)
بنیانگذار نظام جمهوری اسلامی ایران فرمودند: سنگر است اینجا(مساجد)، سنگرها را باید پر کرد.(صحیفه امام، ج12، ص393)، ایشان مسجد و منبر در صدر اسلام را مرکز فعالیتهاى سیاسى میداستند.(صحیفه امام، ج8، ص: 184)
رهبر انقلاب اسلامی فرمودند: اگر این مسجد و مرکز ستاد اسلام قوى باشد ترس از فانتومها نداشته باشید. ترس از آمریکا و شوروى و اینها نداشته باشید. آن روز باید ترس داشته باشید که شما پشت بکنید به اسلام. پشت کنید به مساجد.(صحیفه امام، ج13، ص: 21)
آنچه از مجموع سخنان امام خمینی(ره) درباره نقش مهم و سرنوشتساز مسجد در جامعه اسلامی به دست میآید، حفظ مسجد در راستای حفظ اسلام و دور نشدن از اهداف آن است.
اصلاح شود