به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن (ایکنا) وقایع اتفاقیه نوشت: براساس آمارهايي که سال گذشته اعلام شد، بارندگي در کرمان هشت برابر کاهش يافته است، درحاليکه در پايان سال گذشته استان کرمان با بارندگيهاي شديدي مواجه بود و اغلب سدها و برخي تالابهاي استان آبگيري شد. گرماي شديد اما به آب باران امان نداده و حالا در کمتر از سه ماه کرمان با بحران آب مواجه شده است. استان کرمان بيش از ۱۸ سال درگير خشکسالي خانمانسوزي است که صدها روستا را نابود و هزاران خانوار روستايي را روانه حاشيه شهرهاي بزرگ و کوچک کرده و مشکلات اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي در حالي کرمان را بهشدت تهديد ميکند که بارندگيهاي ماههاي اخير کرمان باوجود بروز سيلابهاي مخرب در شرق و جنوب استان نيز نتوانسته دردي از بيآبي کرمان درمان کند. درحالي متوسط بارش استان کرمان در سال زراعي جاري (از مهر ۹۵ تا پنج خرداد) نسبت به سال زراعي گذشته افزايش چشمگيري داشته اما متوسط بارش شهر کرمان وضعيت نااميدکنندهاي دارد. متوسط بارش شهر کرمان از مهر ۹۴ تا پنج خرداد ۹۵، 83,2 ميليمتر بود که در همين بازه زماني در سال زراعي جاري به 85,3 ميليمتر رسيده که نشان از افزايش حدود دو ميليمتري متوسط بارش دارد. اين درحالي است که متوسط بارش استان کرمان در بازه زماني يادشده در سال زراعي گذشته 117,3 ميليمتر بوده که در سال جاري به 150,9 ميليمتر رسيده؛ يعني 33,6 ميليمتر افزايش. همچنين شهر کرمان ششمين شهر کمبارش در ميان ۲۳ شهر استان در سال زراعي جاري بوده و تنها شهرهاي نرماشير، کوهبنان، راور، بم، انار و ارزوئيه وضعيت بدتري از شهر کرمان دارند.
مردم خشکسالي را فراموش نکنند
سطح آبهاي زيرزميني در برخي دشتهاي کرمان تا هفت متر کاهش يافته و رئيس ستاد بحران کرمان به ميگويد: خشکسالي مهمترين معضل و مشکلي بوده که کرمان با آن مواجه است. محسن صالحي اضافه ميکند: مردم کرمان هيچگاه نبايد از کنار خشکسالي و کمآبي بهسادگي بگذرند زيرا بيشترين خسارات به زيرساختهاي استان از طريق خشکسالي وارد آماده و اين روند ادامه دارد. او درباره طرح هميار آب گفت: اين طرح، بسياري از مشکلات را کاهش داده اما واقعيت اين است که وسعت و بحران خشکسالي در کرمان که از آن بهعنوان سونامي خشک ياد ميشود، بسيار گستردهتر از تصور است. او درحالي کمآبي را بحران جدي استان کرمان مينامند که مردم تصور ميکردند به دليل بارشهاي سال گذشته کرمان کمتر با مشکل آب مواجه خواهد بود. مشاور مديرعامل آب منطقهاي استان کرمان نيز خواستار همکاري مردم براي مقابله با خشکسالي شد و افزود: بايد فرهنگ صحيح استفاده بهينه از منابع آب موجود در جامعه تبيين شود و دراينصورت است که ميتوان گامهاي مؤثري براي مقابله با خشکسالي برداشت. اصغر طبيان اما معتقد است در کنار طرح همياران آب بايد فرهنگ مردم درزمينه مصرف آب اصلاح شود زيرا مردم بايد بدانند کشور در حال تغيير اقليم است و نبايد مانند گذشته از منابع آبي استفاده کنند. او همچنین به کاهش ۱۵ درصدي بارندگي در کرمان و خشکشدن بسياري از رودخانهها و حوزههاي آبريز استان اشاره کرد.
جيرهبندي آب در کرمان
«شهر کرمان در وضعيت قرمز کمآبي قرار دارد.» اين را محمد طاهري، مديرعامل شرکت آب و فاضلاب استان کرمان ميگويد.به گفته او، وضعيت کمآبي در تابستان امسال بهمراتب بدتر از تابستانهاي گذشته است و «کرمانيها تابستان سختي پيشرو خواهند داشت.» بيآبي اگرچه موضوع جديدي براي استان کرمان نيست و چندين سال است که بحران آب به مهمترين چالش و آسيب پهناورترين استان کشور بدل شده اما امسال به نظر ميرسد وضع بدتر از قبل باشد. «اگر مردم مديريت نکنند، بهطور قطع براي تأمين آب شهر کرمان، آب جيرهبندي ميشود.» به گفته او، وضعيت ديگر شهرها از شهر کرمان بهتر است و احتمال جيرهبندي آب در مرکز استان بالاست، اگرچه نميتوان وضعيت ديگر شهرهاي استان را هم مطلوب ارزيابي کرد. در حالي احتمال دارد امسال آب در شهر کرمان جيرهبندي شود که تابستان گذشته شرکت آب و فاضلاب براي تأمين آب در طول روز، از شيوه افت فشار آب در طول شب استفاده ميکرد و بهجز چند قطعي محدود، مشکل ديگري پيش نيامد اما امسال به نظر ميرسد با افت فشار در طول شب هم نتوان از قطعي و جيرهبندي آب جلوگيري کرد. مديرعامل آب و فاضلاب استان کرمان، دماي بالاي هوا را از ديگر دلايلي دانست که ميتواند در جيرهبندي آب تأثيرگذار باشد. واقعيتهاي کهنه خشکسالي در کرمان در حالي امسال بوي تازگي بيشتري به خود گرفته که حالا به نظر ميرسد کرمان با جيرهبندي آب نيز فاصله اندکي دارد. مريم سلاجقه، کارشناس هواشناسي اظهار کرد: استان کرمان با تغيير اقليم مواجه شده و طبق بررسي الگوهاي هواشناسي و مقايسه با يکديگر ميبينيم که دماي هوا در زمان مشابه سالهاي قبل افزايش يافته است. او در ادامه ميگويد: تغيير اقليم يک واقعيت بوده که ناشي از الگوهاي بسيار بزرگتر در سطح بينالمللي است. سلاجقه تصریح کرد: مردم بايد خود را براي تغيير اقليم آماده کرده و نحوه زندگي را مطابق با شرايط کنوني متناسب کنند. او ادامه داد: درجه هواي کرمان طبق بررسيها حدود يک درجه بهصورت متوسط افزايش يافته است، درحالیکه در روزهاي اخير دماي هواي کرمان در فصل بهار به ۴۰ درجه رسيد که منجر به غافلگيري مردم استان کرمان شد. مديرعامل شرکت آب و فاضلاب استان کرمان نيز بيان کرد: وضعيت منابع آبي تأمينکننده آب شهر کرمان مناسب نيست و نسبت به سال گذشته با محدوديتهاي بيشتري مواجه هستيم.
گرماي هوا و افزايش مصرف آب
دماي شهر کرمان روزهاي گذشته به ۳۹ درجه سانتيگراد و حتي بالاتر رسيده، درحاليکه هنوز در فصل بهار هستيم. اين گرماي زياد به معناي استفاده بيشتر از تجهيزات سرمايشي همچون کولرهاي آبي است که عملا مصرف آب را بالا ميبرد. دماي هواي کرمان در روزهاي اخير اگرچه بسيار گرم است اما رئيس مرکز پيشبيني اداره کل هواشناسي استان کرمان گفت که پيشبينيها حاکي از آن است که دماي هوا در استان کرمان روند عادي خود را طي ميکند. به گفته حميده حبيبي، پيشبيني بلندمدت سازمان هواشناسي، نشاندهنده افزايش يکدرجهاي دماي استان کرمان به نسبت دماي نرمال تا تير ۹۶ است.
بارندگيها روي منابع آبي شهر کرمان اثر نداشته است
محمد طاهري گفت: بارندگيهاي اخير روي منابع آبي شهر کرمان تأثير قابلتوجه نداشته و به نظر ميآيد با تابستاني گرم و کمآب مواجه ميشويم. او تصريح کرد: صرفهجويي در مصرف آب در روزهاي پيشرو با توجه به گرماي بيش از حد هوا و استفاده از وسايل سرمايشي بسيار ضروري است و در صورت عدم توجه در مصرف بهينه آب با مشکل مواجه ميشويم. مديرعامل شرکت آب و فاضلاب استان کرمان تأکید کرد: کرمان در وضعيت قرمز منابع تأمينکننده آب قرار دارد و احتمال جيرهبندي آب وجود دارد. او متوسط بارندگي در شهر کرمان و حوزههاي تأمينکننده آب اين شهر را نامناسب دانست و افزود: ۵۸ ميليمتر باران در اين منطقه بارندگي ثبت شده، درحاليکه متوسط بارندگي در استان ۱۵۰ ميليمتر بوده است. با توجه به شرايط موجود و روند صعودي افزايش دما شاهد تابستاني بيآب در استان کرمان خواهيم بود؛ اين در حالي است که جمعيت شهر کرمان نسبت به گذشته افزايش يافته است و با توجه به شرايط موجود و روند صعودي افزايش دما شاهد تابستاني بيآب در استان کرمان خواهيم بود، درحاليکه جمعيت شهر کرمان نسبت به گذشته افزايش يافته اما همچنان محدوديتهاي منابع آبي وجود دارد. استاندار کرمان در سالهاي اخير طرح انتقال آب از صفاررود با حفر بزرگترين تونل انتقال آب خاورميانه را کليد زده که با اتمام اين طرح، مشکل تأمين آب شهر کرمان رفع ميشود اما تا آن زمان شهر با کاهش جدي منابع آبي دستبهگريبان است. محمدرضا پورابراهيمي، نماينده مردم کرمان در مجلس شوراي اسلامي خاطرنشان کرد: در استاني مانند کرمان، آب طلاست اما از منابع آبي و معادن طلا بهخوبي حفاظت نميشود. او بيان کرد: کرمان نياز به برنامهريزي جدي براي مقابله با خشکسالي دارد. آب در کرمان بايد داراي بها شود يعني آب مجاني در اختيار مصرفکننده بهويژه در بخش کشاورزي قرار نگيرد و کشاورز بداند براي مصرف آب بايد بها پرداخت کند و در نتيجه به صرفهجويي و استفاده از روشهاي مکانيزه براي آبياري روي ميآورد. او ادامه داد: متأسفانه درحالحاضر، ۷۰ درصد از آب اختصاصدادهشده به کشاورزي که ۹۰ درصد از آبهاي استحصالي در استان کرمان است، هدر ميرود. کرمان باوجود مشکلات ناشي از خشکسالي حالا با بحران جدي تأمين آب شرب هم مواجه شده و گمان ميرود اين استان بايد براي کوتاهمدت، راههاي عملياتي مقابله با کمآبي را در دستور کار قرار دهد.