آثار زیانبار رقابتی نابرابر

به گزارش ایکنا از آذربایجان‌شرقی، حکایت چشم و همچشمی و آثار و عواقب زیانبار آن بر زندگی خانوادگی بسیاری از زوج‌ها موضوع جدیدی نیست. بلکه این موضوع آنقدر گسترش یافته است که دیگر افراد تصور نمیکنند زندگی خود را در رقابت با دیگران به تباهی می کشانند در حالی که در متون دینی و رفتار عملی بزرگان و ائمه اطهار و پیروان راستین آنها هرگز چنین مباحثی وجود نداشته است.

البته نمی توان از سهم قابل توجه ارتباطات و پیشرفت ابزارهای هوشمند و توسعه یافتگی جوامع و به تبع آن خانواده ها چشم پوشی کرد.
پیش از این فصل مشترک زندگی‌ مردمان این سرزمین با سادگی عجین شده بود ولی امروز همان خانواده هایی که بسیار به آداب و رسوم و فرهنگ گذشتگان پایبند بودند نیز سبک زندگی خود را تغییر داده اند
عوامل مهمی در این تغییر و تحولات نقش دارد و شاید یکی از این عوامل را می توان در مقایسه افراد با یکدیگر عنوان کرد. بسیاری از خانواده‌ها و مخصوصا مادر خانواده به شدت زندگی خود را با دیگر اعضای فامیل مقایسه کرده و وارد یک رقابت چشم و هم چشمی می شود و دیگر نمی توان امیدوار بود که این خانواده به سبک زندگی قدیمی خود پایبند باشد.
وقتی یک فرد در زندگی به این نتیجه رسید که چرا او به این مرحله از رفاه رسیده است چرا من نتوانم به این مرحله برسم اینجاست که خانواده‌ها در کوران رقابتی می‌افتند که انگار هیچ‌وقت تمامی ندارد.
در جامعه امروز ایران که نه می توان گفت یک جامعه سنتی به تمام معنا و نه یک جامعه صنعتی تمام عیار است چشم و همچشمی به مرحله ای رسیده است که برخی خانواده‌ها را در آستانه از هم پاشیدن قرار دا‌ده است و یک زن و شوهر در خانه تمام انرژی خود را به کار می گیرند تا هر روز فاصله طبقاتی خود را با دیگر اعضای فامیل کمتر کنند.
چشم و همچشمی در زندگی و مقایسه با زندگی دیگران مولفه هایی دارد که تجملگرایی را می‌توان به عنوان یکی از مولفه های آن ذکر کرد. تجملگرایی در تمام جوانب زندگی‌ها نفوذ کرده و تک‌تک اعضای خانواده را هدف گرفته است.
سارا رضایی، مدرس دانشگاه، در گفت‌وگو با ایکنا در تقسیم بندی مولفه های رقابتی در بین خانواده‌ها از تجملگرایی و مصرف گرایی و کم رنگ شدن ارزش‌های دینی در جامعه به عنوان دلایل اصلی چشم و همچشمی خانواده ها نام می برد.
وی اضافه می کند: وقتی در خانواده ها الگو گیری درستی وجود نداشته باشد و رقابت ناسالم در بین تک تک اعضای خانواده با سایرین وحود داشته باشد باید منتظر چنین عواقبی در خانواده ها باشیم.
گسترش و رواج تجمل گرایی در خانواده‌ها باعث افزایش و ازدیاد مصرف لجام گسیخته در جامعه شده است و در اثر ازدیاد مصرف و همخوانی نداشتن تجملات و مصرف فراوان زوج ها در خانواده دچار مشکلات بسیار می شوند و شاهدیم این فرهنگ غلط نه‌ تنها در سبک زندگی اسلامی ـ ایرانی ما نفوذ کرده، بلکه حتی در مواردی بیشتر از قبل هم تقویت شده است .
رضایی معتقد است: پیش از این افراد در شهرهای کوچک زندگی می کردند و به سایر شهرها و فرهنگ ها دسترسی نداشتند ولی اکنون با فراگیر شدن ماهواره ها حتی در روستاها و رواج گوشی‌های هوشمند، شبکه‌های اجتماعی و فضای مجازی در کسری از ثانیه مدل های جدید و تنوع طرح ها و رنگ ها در اختیار همگان قرار می گیرد.
این مدرس دانشگاه، ادامه می دهد: وقتی افراد در یک جمع خانوادگی با یک حالت خاص داشته های خود را به رخ دیگران می کشد و با شور و حال خاصی در مورد نحوه تهیه مصرف کردن آنها صحبت می کند درنتیجه بقیه افراد و مخصوصا زنان در یک رقابت نفس گیر سعی می کنند بهتر از ان را برای خود تهیه کنند و بدین ترتیب دچار مصرف گرایی کاذب می شوند و بدون اینکه نیازی به آن داشته باشند کالای مد نظر را تهیه کرده و ممکن است که در سال حتی یک بار نیز آن را استفاده نکند و همه این ها بهانه‌ای می شود که افراد از سر رقابت و چشم و همچشمی به دستشان می‌افتد.
وی در ادامه تغییر ارزش های دینی حاکم بر جامعه را نیز یکی از دلایل مهم در زندگی ذکر کرد و گفت: برخی از افراد تصور می کنند داشتن ارزش اجتماعی در جامعه باعث رسیدن به جایگاه های بلند و پله موفقیت آنها است بنابراین با داشتن چنین دیدگاهی و برای رسیدن به این ارزش اجتماعی رقابت ها و چشم و همچشمی ها زیاد می شود و تعابیر به کار رفته در زندگی نمود واقعی خود را از دست می دهند.

با خود بیندیشیم رقابت ناهماهنگ در زندگی ،محیط کار،محیط درس و تحصیل دانشگاهی و خلاصه در جامعه ای که در آن زندگی می کنیم تا کجا ارزش دارد که بخواهیم برای به دست آوردن هر آن چیز ی که دیگران در زندگی دارند و ما نیز حتما باید به دست اوریم عمر خود را بیهوده صرف آن بکنیم و در اثر این خواستن ها مطالبه های غیر قابل باور داشته باشیم.
گزارش از معصومه درخشان