دیجیتالسازی منابع از مهمترین راههای گسترش فرهنگ مطالعه است
رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی گفت: دیجیتالسازی منابع یکی از راههای گسترش فرهنگ مطالعه و توسعه دسترسی به منابع کتابخانه ملی و شناخت بیشتر نسبت به ظرفیتهای این نهاد در سطح جامعه و در عین حال تامین نیازهای افراد مختلف است.
به گزارش ایکنا، ایرنا نوشت: اشرف بروجردی گفت: فضای فکری و پرورش باورهای فرد، مقدم بر مساله انتخاب کتاب برای مطالعه است چون این فضای پرورش فکری میتواند برای فرد انگیزه باشد که کدام سمت و سو را انتخاب کند.
وی افزود: باید تلاش کنیم به جای کلمات پیچیده و ادبیات فاخر، مطابق سلیقههای مختلف منابعی را در اختیار مردم قرار بدهیم که سادهفهم و به گونهای باشد که افراد دریافت و درک راحتی از آن داشته باشند، در مجموع چگونگی انعکاس علایق جامعه و حرف دل مردم در کتاب و نوشته باعث جذابیت بیشتری به ویژه در نسل جوان میشود که این مساله باید مورد توجه نویسنده نیز باشد.
بروجردی گفت: متولیان کتاب باید رصد کنند که کجاها میتوانند منابع با فهم عمومی بالا را منعکس کنند، در این راستا در حال مذاکره و به دنبال توافق با وزارت ارشاد در زمینه یکی شدن «فیپا» و «شابک» هستیم.
وی افزود: رسالت و ماموریت کتابخانه ملی این است که منابع را در اختیار صاحبان تحقیق و مطالعه قرار دهد اما تامین فضای خواندن کتاب و مطالعه بر عهده دیگر متولیان کتاب است.
رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی با توجه به اثرات دیجیتالسازی در دسترسی بیشتر مخاطبان به منابع کتابخانه ملی گفت: اکنون تنها 15 درصد از منابع ما دیجیتال شده است و در حال مذاکره با وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات و دریافت دیتای بیشتر برای عملیاتی کردن این امر هستیم که اگر این تعاملات بتواند عملیاتی و اجرایی شود، میتواند تحول بزرگی باشد.
**9 میلیون سند ملی بازخوانی شده در مرکز اسناد
رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی گفت: اکنون 9 میلیون برگ سند در مرکز اسناد ملی وجود دارد که بازخوانی شده و انبارهای محل نگهداری اسناد این مرکز پر از اسنادی است که هنوز بازخوانی نشده تا درباره حذف یا تثبیت هر یک از آنها تصمیمگیری شود.
بروجردی افزود: سازمان اسناد در 12 استان کشور شعبه و دفتر دارد که بیشتر هم تمرکزشان روی سند است و هر استان، معین چند استان همجوار است اما حساسیت مردم در نگهداری اسناد در منطقه خود مانعی از اهدای آن علیرغم نداشتن امکانات نگهداری از سوی آنان است.
وی گفت: مرکز اسناد با رایزنیهای متعدد، دفاتری نیز در برخی استانداریها به این امر اختصاص داد تا اسناد مردمی را پس از دریافت به تهران انتقال دهد تا مراحل اسکن و تهیه نسخه دیجیتال صورت گرفته و سپس اسناد به مردم بازگردانده شود تا اگر روزی سند منهدم شد یا آسیب دید نسخه دیجیتال و اسکن شده در مرکز وجود داشته باشد.
بروجردی گفت: در زمینه اسنادی که پیش خانوادههاست بیشتر تشویق و ترغیب صورت گرفته تا این اسناد در قالب اهدا، خرید یا به صورت امانی در اختیار مرکز قرار گیرد.
وی افزود: قانون میگوید خروج هر سند یا کتاب در صورت اهدا یا ارائه از مرکز اسناد ممنوع است، اما میشود در تفاهمنامه قید کرد که این منابع و اسناد یا کتاب به صورت امانی در اختیار مرکز قرار گیرد و پس از دیجیتالسازی، نسخه دیجیتال نزد سازمان اسناد نگهداری و اصل سند به صاحب آن بازگردانده شود.
رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی گفت: مقرر شده است در اواخر آذر یا بهمن ماه تندیسی از سوی استاد تناولی ساخته شود که اسامی اهداکنندگان، روی آن حک میشود تا این کار، تشویقی برای اهدا کننده اسناد باشد.
وی در مورد سازمانهای متمایل به اهدای اسناد گفت: تا قبل از این، وزارت نفت بسیار مقاومت میکرد اما اخیراً متقاعد شده به اینکه یک نسخه از اسناد خود را ارائه دهد و علاوه بر این وزارت نیرو و وزارت کشور تمامی اسناد مربوط به انتخابات ادوار مختلف را اهدا میکنند.
بروجردی افزود: صدا و سیما بسیاری اسناد را منحصر به خود میداند در حالیکه بسیاری از اسناد به شبکههای خارجی راه پیدا کرده که این مساله بار سیاسی دارد و منفعت ملی در نظر گرفته نمیشود.
**ثبت تاریخ شفاهی در سازمان اسناد ملی
بروجردی با اشاره به وجود دو پژوهشکده «اسناد» و «منابع خطی» در سازمان اسناد و کتابخانه ملی گفت: پژوهشکده اسناد، کار سندی انجام میدهد که یکی از آنها ثبت تاریخ شفاهی است، در استودیوی مرکز اسناد، فیلمبرداری از کسانی که مایل به نقل خاطرات هستند صورت میگیرد.
وی افزود: در حوزه کتاب هم در قسمت کتابخانه، تمرکز پژوهشکده بر مطالعات اسلامی و ایرانی است، قانون برای ما تعیین تکلیف کرده و در اساسنامه ما قید شده که کتابخانه ملی موظف است تمامی منابع مربوط به ایرانشناسی و اسلامشناسی را جمعآوری و نگهداری کرده و در اختیار عموم قرار دهد.
رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی با اشاره به وجود 60 پست هیات علمی در این نهاد ادامه داد: یکی از مهمترین کارهای در حال انجام، فهرستنگاری منابع است که بخشی از آن به نام «فنخواه» (فهرست نسخ خطی ایران) در 70 جلد تهیه شده است.
وی افزود: بخش دوم فهرستنگاری مربوط به کتابهای خطی فارسی در عراق است، که در راستای فهرست کردن همه منابع فارسی در سطح دنیا برای استفاده همگان انجام میشود.
**جایگزینی فضای مجازی با کتابخوانی آسیب جدی به این حوزه است
بروجردی گفت: باید امکان ارائه کامل منابع کتاب به صورت اسکن شده درعرصه کنونی، فعالیت گسترده فضای مجازی باشد تا در اختیار همه قرار گیرد، یعنی مراجعهکننده به محض ورود به سایت سازمان بتواند صفر تا صد کتاب را در اختیار داشته باشد اما در مجموع اگر بخواهیم فضای مجازی را جایگزین بکنیم آسیب جدی برای حوزه کتابداری است.
رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی افزود: منابع دیجیتال در آینده احتمال پرش یا حذف، جابجایی و دستکاری دارند اما در مورد کتاب چنین بلایی متصور نیست، دنیا به سمتی میرود که کتاب را بر فضای مجازی و دیجیتال کردن منابع، مقدم میدانند.
انتهای پیام
