صداوسیما و ترویج سبک زندگی مصرفی
در حالی که صداوسیما بهعنوان یک نهاد ارزشی باید سبک زندگی ساده و به دور از تجملات را ترویج و تبلیغ کند ولی آگهیها و پیامهای بازرگانی پخش شده از شبکههای مختلف صدا و سیما بیانگر کمتوجهی و بیتوجهی به این موضوع مهم و ارزشمند است.
در حالی که بسیاری از خانوادهها هر روز با مشکلات کمرشکن اقتصادی روبهرو هستند تبلیغ مصرفگرایی در آگهیها و پیامهای بازرگانی صدا و سیما چیزی است که مدام جلوی چشم مخاطبان رسانه تکرار میشود اما مشخص نیست که این امر از کدام ضرورت زندگی ناشی میشود.
سعید رضایی، کارشناس فرهنگی در گفتوگو با ایکنا از آذربایجانشرقی، گفت: این روزها تبلیغات بازرگانی صداوسیما دچار نوعی تنش و تضاد فکری با آموزههای رفتاری و دینی شهروندان شده است. پدربزرگها و مادربزرگها به نمادی از زندگی مصرفگرایانه تبدیل شدهاند و این کارکرد رسانه است که ذائقه مخاطب را عوض میکند.
وی با اشاره به افزایش تورم و گرانی در جامعه گفت: در حالی که هر روز شاهد تورم و گرانی در تهیه مایحتاج زندگی هستیم و به تبع آن قیمت لوازم خانگی نیز رشد صعودی و چند برابری پیدا کرده است پخش و انتشار چنین آگهیها و پیامهای بازرگانی حاکی از تبلیغ نظام سرمایهداری و مصرفگرایی است و القای این نوع پیامها چه توجیهی میتواند داشته باشد.
رضایی بیان کرد: در میان انواع آگهیها و تبلیغات تلویزیونی مصرفگرایی و حمایت از مصرف و انتشار لوازم لوکس، تجملگرایی، مُدگرایی به روشهای مختلف به چشم میخورد. تبلیغ این مقوله یک روز در قالب فیلم و سریالهای تلویزیونی نمود پیدا میکند. یک روز در جشنوارههای سینمایی میبینیم که هنرپیشهها و بازیگران شو لباس و فستیوال مد برگزار کرده و جوانان را به پیروی از دنیای مد و تبلیغات دعوت میکنند و روز دیگر با آگهیها و پیامهای بازرگانی به ترویج و انتشار چنین پدیدههایی دامن میزنند.
این کارشناس فرهنگی، ترویج این نوع سبک زندگی را آسیبزا اعلام کرد و افزود: در چنین شرایط سخت اقتصادی تبلیغ و دعوت از شهروندان برای زندگی قسطی توسط ریشسفیدان یک خانواده، زوجهای جوان را مجاب میکند که بدون هیچ چون و چرایی چنین سبک زندگی را دنبال کرده و خود را در دام انواع وام و قسط دچار کنند.
وی با اشاره به نقش راهنما و ناصح بودن بزرگترها در خانوادهها، ادامه داد: بر پایه آموزههای دینی یاد گرفتهایم ریشسفیدان و بزرگترهای خانواده به فرزندان و نوههای خود راه و رسم زندگی سادهزیستی همراه با صداقت و درستی را میآموزند و جوانی که تازه تشکیل خانواده دادهاند را به قناعت و صرفهجویی در زندگی مشترک دعوت و تشویق میکنند ولی در پیامهای بازرگانی و تبلیغات شاهد هستیم که پدربزرگ و مادربزرگ در دوران پیری حس دنیا طلبی را در خود و فرزندان زنده کرده و از اینکه زندگی خود را بهصورت قسطی تبدیل کردهاند احساس لذت و سرخوشی داشته و آن را به جوانان و همه شهروندان توصیه میکنند.
رضایی بیان کرد: بدون شک هدف تهیهکنندگان چنین پیامهای بازرگانی ترویج سبک زندگی مصرفگرایانه است. در دنیایی که رسانهها حرف اول و آخر را میزنند و رسانه ملی بهعنوان یک رسانه فراگیر در شهرها و مناطق دورافتاده با حمایت و ترویج نظام قدرت و سرمایهداری زمینه مناسبی را برای این نوع سبک زندگی نه تنها در کلانشهرها بلکه در کوچکترین و دورافتادهترین روستاها نیز فراهم میکند.
وی گفت: ترویج سبک زندگی مصرفگرایانه در شرایط وخیم اوضاع اقتصادی کشور و عدم توجه به تولید ملی و کالای قسطی باعث هدر رفت سرمایههای کشور میشود و صدا و سیما بهعنوان سانه ملی در راس این نوع رفتارها حرکت میکند.
کارشناس فرهنگی با اشاره به فرمایشات متعدد رهبر معظم انقلاب در حمایت از کالای ایرانی و تولید ملی، گفت: در حالی که ترویج سبک زندگی ایرانی، اسلامی و حمایت همهجانبه از تولید ملی یکی از مطالبات جدی مقام معظم رهبری است چگونه میتوان ترویج راه و روش زندگی مصرفگرایانه بر پایه ریخت و پاشهای اضافی در زندگی را با تأسی از سبک زندگی دنیای غرب توجیه کرد. چطور میشود از یک سو جوانان و عموم شهروندان را به سادهزیستی و پرهیز از خرجهای اضافه در زندگی تشویق کرد و از سوی دیگر زندگی لوکس، تشریفاتی و مصرفی را به روشهای مختلف به جامعه القا کرده و تهیه لوازم لوکس منزل توسط پدر بزرگ و مادر بزرگ را برایشان توصیه کرد.
وی ادامه داد: پخش پیامها و آگهیهای بازرگانی آن هم در اکثر اوقات تبلیغ کالاهای خارجی پشت پا زدن به تولید ملی و بیکاری جوانانی است که با هزاران امید و آرزو در واحدهای صنعتی و تولیدی جذب کار شدهاند.
رضایی گفت: باید پذیرفت تغییر در سبک زندگی زندگی به مرور رخ میدهد و متأسفانه طی سالهای اخیر سبک زندگی ایرانی و اسلامی ما دستخوش تغییرات بسیار عمده و گستردهای شده است که منشأ بسیاری از آنها از همین تبلیغات کاذب تلویزیونی به وجود آمده است که در پی نیازآفرینی کاذب در وجود مخاطبان هستند که به گسترش رفاهطلبی، تجملگرایی و زندگی اشرافی میانجامد.
انتهای پیام
