مهدی نوریان، استاد دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره)، در گفتوگو با ایکنا از قزوین، اظهار کرد: نکتهای که در خصوص برخورد با هتاکان به شخصیت حضرت محمد(ص) وجود دارد این است که ما چه کردهایم و چه باید بکنیم؟
وی ادامه داد: توهین در قاموس هیچ مکتب فکری نمیگنجد و هیچ مکتب فکری وجود ندارد که به صراحت بگوید به طرف مقابل توهین کنیم، قرآن کریم نیز ناسزاگویی را نپسندیده و در آیات و روایات آمده است که ناسزاگویی در شأن مسلمان و یک فرد متفکر نیست. برخی از کشورها در قالب پوشش آزادی بیان توهین به مقدسات دینی، اعتقادات اسلامی و یا حتی مقدسات سایر ادیان را جایز میدانند و این موضوع جدیدی نیست و شاید بتوان برای آن قدمت 150 ساله در فرهنگ اروپای ضدمذهب قائل شد که در آن به مقدسات و نمادهای دینی و مذهبی توهین شده است آنها حتی از توهین به مریم مقدس(س) هم در تاریخ خود ابایی نداشتهاند.
نوریان تصریح کرد: آنچه امروزه بهعنوان رویکردی قابل تأمل به نظر میرسد این است که شاهد نوعی حمایتهای حاکمیتی در تضاد تمدنی هستیم که توهینها در لوای دفاع از آزادی انجام میشود. رئیسجمهور فرانسه یک پروتستان است و این روحیه باعث تقویت این نگاه شده است، لذا باید مواضع رئیسجمهور فرانسه را بر داشتههای ذهنی او نیز استوار دانست.
وی توضیح داد: جای سؤال اینجاست مگر قوانین و حقوق بینالملل برای تنظیم روابط میان کشورها، فرهنگها و تمدنها نیست؟ مگر نمیخواهد روابط را بهگونهای تنظیم کند که حداکثر منافع همگانی جذب شود؟ حال باید پرسید با چنین رویکردهای معارضگونه چگونه آن هدف قابل تحصیل است؟ حال فرانسه با آن پیشینهای که در عرصه بینالملل دارد و به اندیشه و تمدن و حقوق مشهور است، البته جنایات ارتش فرانسه در الجزایر جای تأمل و درنگ در این زمینه را فراهم کرده با این وجود مطابق ادعای شهرت یافته مبنی بر اینکه فرانسه مهد اندیشههای حقوقی جهان است. باید دید چگونه به چنین تعارضی در حقوق فرهنگی شهروندان خود دچار شده است؟ به همین جهت است که ما اعتقاد داریم جریان حاکم در روابط و حقوق بینالملل اینگونه نیست چون تنها حرفهای زیبا، کلاسیک و آکادمیک دانشگاهی مطرح میشود و بعد در عمل آنچه هست رویکرد غلبه تمدنی است که در ساحت جهانی مشاهده میشود.
نوریان تصریح کرد: حاکمان و متأسفانه برخی اندیشمندان غرب آنچنانکه شایسته نگاه بینا تمدنی است با سایر تمدنها تعامل ندارند این در حالی است که یکی از ابتداییترین آموزههای تمدنی اسلام پرهیز از خشونت کلامی بوده است شاهد این مطلب در آیه 108 سوره انعام است که خداوند میفرماید: «وَلَا تَسُبُّوا الَّذِینَ یدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ فَیسُبُّوا اللَّهَ عَدْوًا بِغَیرِ عِلْمٍ؛ یعنی (شما مؤمنان) به آنچه مشرکان غیر از خدا میخوانند دشنام ندهید تا مبادا آنها از روی ظلم و جهالت خدا را دشنام دهند». این مکتب اسلام و فکر اسلامی است. حالا اگر کسی در گوشهای از جهان خطایی مرتکب میشود ما نباید آن را به پیامبر گرامی اسلام (ص) که رسول مهربانی و رحمت است نسبت دهیم.
وی ادامه داد: وقتی گستاخی رئیسجمهور فرانسه را میبینیم قطعاً باید حرکتی را در مقابل این امر انجام دهیم برخی از رویکردها، رویکردهای حکومتی است و حاکمان کشورهای اسلامی باید بهعنوان نقطه اتکای ایمانی و فرهنگی و اینکه استواری جامعه آنان بر این اساس است انجام دهند که فشارهای دیپلماتیک و احضار سفیر فرانسه از جمله آنهاست. یکسری رویکردها نیز باید از سوی ملتها انجام شود که از جمله آنها میتوان به تحریم کالاهای فرانسوی، تحریم حامیان اقتصادی نشریه منتشرکننده اهانت و فشار بر جامعه آکادمیک و فشار بر فضای فرهنگی است که روشنفکران، علما و اندیشمندان جهان اسلام باید این کار را انجام دهند.
استاد دانشگاه امام خمینی(ره) بیان کرد: شاید بتوانیم وجهه دیگری برای موضعگیری اخیر رئیسجمهور فرانسه ببینیم شاید علت این توهین بهدلیل اختلافاتی باشد که در جامعه فرانسه بروز و ظهور پیدا کرده است در حقیقت امکان دارد به این جهت این موضع را گرفته باشد تا وحدتی در جامعه فرانسه تحت عنوان وحدتی بر لائیسیته ایجاد کند چون رئیسجمهور کنونی فرانسه یک حزب نوپدیدی را بر جامعه فرانسه غالب کرده است. لذا ممکن است رئیسجمهور این کشور با این موضعگیری خود وحدت بر مبنای لائیستیه را هدفگذاری کرده و آن را بهعنوان یک راهبرد مطرح و استفاده کند تا بتواند جلوی جنبش جلیقه زردها، جریان کاتولیک و جناح چپ بایستد لذا این موضعگیری را میتوان بهعنوان یک راهبرد در سیاست داخلی فرانسه هم به شمار آورد.
وی اظهار کرد: رئیسجمهور فرانسه چه رویکرد داخلی و چه رویکرد بینالمللی داشته باشد برای ما هیچ تفاوتی ایجاد نمیکند، باید تکالیف خود را در مقابل این اقدام سخیف و توهین شرمآور نسبت به مقدسات اسلامی و جایگاه رفیع پیامبر(ص) به انجام برسانیم. مردم، نهادهای مردمی، حاکمیتها، علما و اندیشمندان جهان اسلام بر اساس غیرت دینی موظف هستند در مقابل چنین برخوردهای سخیف موضعگیری داشته باشند. البته اینگونه هجمهها و توهینها را باید از سر استیصال دانست، «ألْغَریقُ یتَشَبَّثُ بِکلِّ حَشیشٍ» کفار مکه هم وقتی در مقابل پیامبر(ص) عاجز شدند به ایشان ناسزا میگفتند و با پرتاب زباله به ساحت مقدس ایشان جسارت میکردند بعد از آن بود که پیروزی برای اسلام رقم خورد.
نوریان بیان کرد: کفار با این اقدام خود تلاش دارند تا مانع تجلی اسلام شوند، ما فراموش نمیکنیم که کشیش فرانسوی گفت من آن روزی را میبینم که در فرانسه مسلمانان غالب بر غیرمسلمانان هستند، فرانسه در حال تبدیل شدن به کشوری است که اغلب جمعیت آن را مسلمانان تشکیل میدهد، در حال حاضر اقلیت چند میلیونی در فرانسه مسلمان هستند به همین جهت حاکمانش از این امر ترس دارند. چه بسا این دست و پا زدنهای عاجزانه نشانه افول فکری، دینی و اجتماعی جریان حاکم در فرانسه باشد.
این استاد دانشگاه در پایان بیان کرد: وزارت خارجه کشورمان با اعلام بیانیه و احضار سفیر موضعگیری دیپلماتیک و رسمی خود را داشته است اما توقع متدینین و اندیشمندان حوزه و دانشگاه بیش از این بود و انتظار میرفت رئیسجمهور موضعی شایسته و در شأن پیامبر (ص) داشته باشد که چنین چیزی را شاهد نبودیم البته همانطور که گفتیم وزارت امور خارجه هرچند ضعیف ولی اقداماتی انجام داده است.
انتهای پیام