رفتارشناسی امیرالمؤمنین(ع) در مبارزه با افراطگرایی و خشونت
حضرت علی(ع) در مقاطع مختلف دوران حکومت خود همواره با پدیده افراطگرایی و خشونت از سوی تمامی گروهها مبارزه کردند و امرا و مأموران حکومتی خود را از آن برحذر میداشتند.
به گزارش ایکنا، رئیس جمهوری اسلامی ایران در کنفرانس دو روزه «جهان علیه خشونت و افراطگری» که در سال 93 با حضور نخبگان، صاحبنظران و مقامهای سابق سیاسی از ۳۰ کشور جهان در تهران برگزار شد، پیشنهادی مبنی بر اعلام یک روز به عنوان روز جهان عاری از خشونت و افراطگری را مطرح کرد که این پیشنهاد به تصویب اکثریت اعضا رسید.
رئیسجمهور کشورمان در بیانیه خود در کنفرانس «جهان علیه خشونت و افراطگری»، در جهت ارتقای هر چه بیشتر فرهنگ صلح، بر گفتوگو میان تمامی ادیان و کمک به تلاشهای مشترک برای مقابله با خشونت و افراطگری در یک طرح اقداماتی تأکید کرد.
همچنین، استقبال جهانی از ایده جهان علیه خشونت و افراطیگری و تصویب آن در مجمع عمومی سازمان ملل متحد با رأی قاطع کشورهای جهان، میزان ضرورت و اهمیت پرداختن به مقوله خشونت در جهان را نشان میدهد.
نامگذاری این روز با عنوان «روز جهان عاری از خشونت و افراطگری» به حامیان صلح، همکاری و تعامل، نشان میدهد که باید درجه جدیت خود را در مبارزه با خشونت و افراطیگری به حداکثر برسانند و در این زمینه به درک مشترکی از علل ظهور خشونت برسند.
مسئله افراطگرایی یکی از پدیدههایی است که در مقاطع مختلف تاریخی حتی در صدر اسلام و در زمان ائمه اطهار(ع) به ویژه دوران حکومت حضرت علی(ع) نیز وجود داشته و ایشان همواره درصدد برخورد با این مقوله بودند. رفتارشناسی حضرت امیر(ع) در رابطه با موضوع افراطگرایی و خشونت یکی از مسائلی است که آشنایی با آن میتواند راهکارهای مختلفی را برای مبارزه با این پدیده در دوران حاضر ارائه دهد.
حجتالاسلام والمسلمین علیاصغر دشتی، نهجالبلاغه پژوه و عضو هیئت مدیره مؤسسه امیرالمؤمنین(ع) قم، در گفتوگو با ایکنا، در رابطه با رفتارشناسی حضرت علی(ع) در مواجهه با مسئله افراطگرایی و نحوه معرفی چهره رحمانی اسلام، با بیان اینکه هر شخصی که به دریای شگرف نهجالبلاغه ورود پیدا کند، دست خالی باز نخواهد گشت، اظهار کرد: معدن علوم، خالق این جهان است و خالق این جهان نیز علوم مختلف را در سینه انبیا(ع) و معصومین(ع) قرار داده است.
وی با بیان اینکه جلوه رحمانیت خداوند متعال در وجود مبارک حضرت امیر(ع) متبلور شده است و مولا امیرالمؤمنین(ع) الگوی تمامی مردم در همه شئونات بودند، گفت: هر الگویی دارای سه ویژگی محبوبیت، مقبولیت و موفقیت است که وجود مبارک حضرت امیر(ع) در میان تمامی مردم از این سه ویژگی برخوردار بودند و حتی دشمنان ایشان نیز به الگو بودن آن حضرت در تمامی ابعاد اذعان دارند.
عضو هیئت مدیره مؤسسه امیرالمؤمنین(ع) قم در ادامه افزود: حضرت علی(ع) در نهجالبلاغه میفرمایند که دو گروه در حق من جفا کردند. گروه اول کسانی بودند که در حق من غلو کرده و مرا تا حد خدایی بالا بردند و گروه دیگر نیز کسانی بودند که به دشمنی با من پرداخته و نسبت به من کینهورزی کردند.
وی با بیان اینکه محبت امیرالمؤمنین(ع) در میان دوست و دشمن زبانزد بود، تصریح کرد: حضرت امیر(ع) در زمینه محبت به ویژه در میان خانواده و خویشاوندان خود سرآمد عام و خاص بودند و در زمینه مبارزه با خشونت نیز همواره مانع از خشونت طلبی گروهها و جمعیتهای مختلف در سطح جامعه اسلامی میشدند. ایشان در برخورد با خشونتگرایی با کسی مسامحه نداشتند. امام علی(ع) روزی ابوالاسود دؤلی را هنگام صبح به قضاوت منصوب کردند و زمانی که به ایشان خبر رسید که این شخص در قضاوت خود در میان مردم با خشونت برخورد کرده است، پیش از آنکه آن روز به اتمام برسد، ابوالاسود را از منصب قضاوت عزل کردند.
این نهجالبلاغه پژوه با بیان اینکه ریشه افراطیگری در جهل، عدم خودسازی، مشکلات روانی و فقر است، تصریح کرد: حضرت امیر(ع) به عنوان انسان کامل در بحث اصلاح جامعه که از وظایف و رسالات امام است، به جای اینکه دچار سیکل معیوب شده و از سیاست خشونت و چماقداری برای ترساندن مردم استفاده کنند، نسبت به رشد عقل مردم اقدام میکردند.
دشتی با بیان اینکه تربیت و خشونت هیچگاه با یکدیگر سازگار و همراه نبودهاند، تصریح کرد: امیرالمؤمنین(ع) در بحث تربیت فرزندان نیز ضمن تأکید بر محبت به فرزندان، میفرمایند: «أکرِموا أولادَکمْ وَ أَحْسِنوا آدابَهُمْ؛ فرزندان خود را گرامی بدارید و خوب تربیتشان کنید». ایشان در رابطه با ناکثین که نسبت به امام و خلیفه مسلمین خیانت کرده بودند نیز تا جایی که توانستند محبت و خویشتنداری ورزیده و با ایشان مدارا کردند.
عضو هیئت مدیره مؤسسه امیرالمؤمنین(ع) قم با اشاره به ازدیاد خشونت در سطح جامعه، ادامه داد: امیرالمؤمنین(ع) فرمودند که فقر، مرگ عظیم است و انسانیت در کسی که فقرزده شده، مرده است. امام(ع) با این فرمایش خود خطاب به مسئولان و مدیران توصیه میکنند که اگر میخواهید با خشونت و افراطگرایی مبارزه کنید، نباید با مردم کاری کنید که انسانیت در آنها بمیرد.
وی با بیان اینکه هرکسی که دست خود را به سوی امیرالمؤمنین(ع) دراز میکرد، حاجت او برآورده میشد، این سؤال را مطرح کرد که واقعاً امروز کدام یک از مسئولان اجرایی ما نسبت به رفع احتیاجات مردم اقدام کردهاند.
وی تصریح کرد: این امر بدیهی است که وقتی جامعهای در بدهکاری، قسط و قرض فرو رفته و با فقر و تنگدستی دست و پنجه نرم میکند، با خشونت و افراطگرایی نیز مواجه میشود.
دشتی با بیان اینکه وقتی حضرت امیر(ع) حکومت را در دست میگیرد، حتی حقوق دشمنان خود را نیز قطع نمیکند، افزود: ایشان با این عمل خود خواستند کاری کنند که مبادا آنها از فقر به خشونت و افراطیگری دچار شده و برای دستگاه و سیستم حکومت ایجاد مزاحمت و مشکل کنند.
عضو هیئت مدیره مؤسسه امیرالمؤمنین(ع) قم بیان کرد: امیر مؤمنان علی(ع) در برخورد با قاضیان خشن و امرایی که با زیر دستان خود به خوبی رفتار نمیکردند، هیچگونه مسامحهای نداشتند و حتی برخی از ایشان را برای عبرت دیگران تنبیه کرده و در سطح شهر میگرداندند. آن حضرت در برخورد با مخالفان و کسانی که حتی به وضوح به ایشان میگفتند که ما دیگر پشت سر شما نماز نمیخوانیم نیز طوری رفتار میکردند که ایشان از کرده خود پشیمان شده و به راه حق بازمیگشتند.
این نهجالبلاغه پژوه در رابطه با موضوع کودکآزاری و خشونت با کودکان نیز بیان کرد: امیرالمؤمنین(ع) در یتیمنوازی نیز علاوه بر اینکه برای فرزندان یتیم مردم غذا تهیه میکردند، انگشت خود را در عسل زده و در دهان ایشان میگذاشتند و در پاسخ به اصحاب که در این رابطه از ایشان سؤال میکردند، میفرمودند که یتیمان علاوه بر نیاز به تغذیه و خوراک، به پدر نیز نیاز دارند که این عمل باعث میشود که نیاز ایشان در این زمینه نیز مرتفع شود.
انتهای پیام
