مقایسه کارآمدی آموزش قرآن در مسجد و مدرسه
دبیر مجمع اساتید و پیشکسوتان قرآنی استان گیلان ضمن طرح این سؤال که چگونه یک استاد قرآن در مسجد محل موفق به تربیت قاری و حافظ قرآن میشود اما در مدارس با وجود فرصت بیشتر برای آموزش قرآن این امر حاصل نمیشود، گفت: باید با استفاده از روشهای اصولی آموزش و بهرهگیری از تکنولوژی آموزشی و ابزار هنر به این مهم جامه عمل پوشاند.
عبدالله عارفیپور، دبیر مجمع اساتید و پیشکسوتان قرآنی استان گیلان در گفتوگو با ایکنا از گیلان، با اشاره به اینکه آموزش و پرورش یکی از بهترین مکانها برای گسترش فعالیتهای قرآنی است، اظهار کرد: کودک از سن 6 سالگی به مدت حداقل 12 سال تحت تعلیم و تربیت در آموزش و پرورش قرار میگیرد به عبارتی بهترین و طلاییترین دوران زندگی یک انسان یعنی دوران کودکی و نوجوانی و بخشی از دوره جوانی در آموزش و پرورش سپری میشود.
وی افزود: اگر برنامههای اصولی آموزشی و تربیتی در دوران طلایی به کار گرفته شود، نتیجه آن تربیت نسل خلاق و با اخلاق خواهد بود. حال اگر این تربیت بر مبنای آموزههای قرآنی باشد تأثیرگذاری بسیار شگرفی در سبک زندگی، رفتارهای اجتماعی، مهارت زندگی بر مبنای دستورات دین مبین اسلام و... خواهد داشت.
نقش مؤثر آموزش و پرورش در گسترش فعالیتهای قرآنی
عارفیپور با تأکید بر اینکه اگر بخواهیم برای اجرای فعالیتهای قرآنی مجموعهای را که از همه نظر آمادگی داشته باشد، در نظر بگیریم بهتر از آموزش و پرورش نمییابیم، گفت: البته سایر نهادهای تربیتی و فرهنگی هم در اجرای فعالیتهای قرآنی نقش آفرین هستند و هر کدام در جایگاه خود دارای اهمیت هستند اما مهمترین مکان برای گسترش فعالیتها، ایجاد محتوای آموزشی و ارائه آموزشهای دسته جمعی بدون شک آموزش و پرورش است.
این پیشکسوت قرآنی گیلان در پاسخ به این سؤال که آموزش عمومی قرآن در آموزش و پرورش را چگونه ارزیابی میکنید؟ گفت: در طول سالهای اخیر در جهت گسترش فعالیتهای قرآنی و ایجاد محتوای آموزشی اقدامات خوبی صورت گرفته است و در این زمینه اساتید بزرگواری در کشور تلاشهای بسیاری کردهاند؛ محتواهای ایجاد شده تا حد بسیاری از نظر تئوریک پذیرفتنی است اما متأسفانه این محتواها در پرورش نسل قرآنی اثربخشی لازم را نداشته است.
وی در خصوص علت عدم اثربخشی محتواهای آموزش قرآن آموزش و پرورش در پرورش نسل قرآنی، ادامه داد: به نظرم دلایل این ناکارآمدی را باید در عوامل دیگر جستجو کرد که در این زمینه میتوان از خانواده به عنوان مهمترین عامل نام برد و پس از آن ناکارآمدی سایر عوامل که باید در این زمینه به آموزش و پرورش کمک کنید، از همه مهمتر به نظر عوامل سختافزاری در خود مدرسه است و به عنوان بهترین آنها میتوان به نقش معلمین قرآن اشاره کرد.
ضعف دانشآموزان در مهارت اصولی خواندن قرآن
عارفیپور با بیان اینکه درس «آموزش قرآن» آنطور که باید نتوانسته انتظارات جامعه را برآورده کند و در پرورش نسل قرآنی موثر باشد، بیان کرد: معمولاًدر نظامهای آموزشی برای اثربخشی یک برنامه آموزشی سه بخش آموزش، مهارت و نگرش را مدنظر قرار میدهند، ابتدا محتوای آموزشی تهیه میشود اما این محتوا باید به مهارت و از همه مهمتر به رفتار ماندگار تبدیل شود که به آن ایجاد نگرش مثبت در فراگیر نسبت به محتوای ارائه شده میگویند.
دبیر مجمع اساتید و پیشکسوتان قرآنی استان گیلان ادامه داد: حال وقتی با این تعریف به آموزش قرآن در مدارس نگاه میکنیم میبینیم که محتوا نسبتاً خوب ارائه میشود و مهارت خواندن قرآن به صورت اصولی و درست، ضعیف است. از همه مهمتر تغییر نگرش که منجربه تربیت قرآنی شود، حاصل نمیشود و دانشآموز پس از سپری کردن دوران مدرسه و فارغالتحصیل شدن در این زمینه انتظارات را برآورده نمیکند.
وی در پاسخ به این سؤال که چه راهکاری برای اثربخشی زنگ قرآن در مدارس پیشنهاد میکنید؟ تصریح کرد: این راهکارها را میتوان به دو بخش نرمافزاری و سختافزاری تقسیم کرد. در بخش نرمافزاری ارتقای محتوا و متناسبسازی آن با نیازهای مخاطب است که در این زمینه فعالیتهای خوبی از طرف متولیان صورت گرفته، در بخش سختافزاری هم مهمترین عامل معلم قرآن است.
ضرورت تولید محتوای خوب آموزش قرآن در مدارس
این فعال قرآنی گیلان اضافه کرد: چگونه است که یک استاد قرآن در مسجد محل موفق به تربیت قاری و حافظ قرآن میشود ولی در مدارس با اینکه ساعتهای بسیاری هم به درس قرآن اختصاص دارد این مهم حاصل نمیشود؟ البته معلمین محترم قرآن که بسیاری از آنها اهلیت و شایستگی دارند باید با استفاده از روشهای اصولی آموزش و بهرهگیری از تکنولوژی آموزشی، استفاده از ابزار هنر و بهرهمندی از قصههای قرآنی به ویژه در مقطع ابتدایی به این مهم جامه عمل بپوشانند. عامل مهم دیگر خانواده به خصوص مادران که نقش بسزایی در تربیت فرزندان دارند، در امر آموزش قرآن میتواند تأثیرگذار باشد.
این مدرس دانشگاه در پاسخ به سؤالی مبنی بر اینکه آیا برنامه شاد میتواند یکی از ابزارهای آموزشی کاربردی در آموزش قرآن باشد؟ گفت: در اینجا هم نقش معلم قرآن بسیار مهم است، چنانچه معلمین محترم محتوای آموزشی را با روش درست و اصولی در شبکه شاد منتشر کنند، با توجه به اینکه از این طریق خانوادهها نیز میتوانند در جریان آموزش قرآن قرار گیرند، لذا از این پتانسیل هم میتوان بهره گرفت تا در شرایط کرونایی و تعطیلی مدارس فعالیتهای قرآنی را مثمرثمر کرد. البته همانطور که عرض شد ابتدا باید محتوای خوب تولید شود و سپس انتظار اثربخشی با استفاده از عوامل تأثیرگذار داشته باشیم.
انتهای پیام
