قرآن تنها نوشتار نیست/ لزوم تدبر در معانی کلام الهی
استاد حوزه علمیه خواهران گفت: هدف اصلی از حکومت اسلامی در ایران که توسط امام راحل رقم خورد تحقق قران کریم و دستورات الهی است و اینطور نیست که قران تنها نوشتار باشد، حقیقت قرآن فقط با اندیشیدن در معانی آن حاصل میشود.
به گزارش ایکنا از قم، بانو مجتهده صفاتی، استاد حوزه علمیه خواهران استاد حوزه علمیه در آستانه سالروز مبعث حضرت رسول اکرم(ص) در جشن بزرگ قرآنی مبعث که امروز دوشنبه نهم اسفندماه در سالن همایشهای آیتاللهشرعی(ره) برگزار شد، اظهار کرد: ایام متعلق به رسول مکرم اسلام است و شبی که تجلی اعظم و نزول قرآن کریم بر قلب نازنین پیامبر بود.
وی با اشاره به نقش حوزههای علمیه خواهران در جامعهسازی قرآنی افزود: آنچه امروز باید بیشتر مورد توجه و کلام قرار گیرد وظایف حوزههای علمیه و دیگر حوزهها و عرصههای قرآنی اعم از خواهران و رجال به عنوان خادمین تاثیرگذار در نشر معارف و احکام قرآنی است؛ از تلاوت گرفته تا قرائت و تدبر در کلام الهی. چرا که همه این موارد مقدمهای است برای عمل به کلام الهی و ما باید عامل به آن باشیم.
بانو صفاتی با اشاره به اهمیت تدبر در آیات قرآن کریم، گفت: قرآن باید مورد تدبر قرار بگیرد، چرا که کلام الهی در آیات شریفه خود به این امر توصیه خاص و اکید دارد. در آیه 24 سوره محمد میفرماید: «أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَىٰ قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا» به این معنا که آیا اندیشه در قرآن نمیکنید یا بر روی دلها قفلهایی است که مانع اندیشیدن است.
وی در ادامه افزود: الف و لام در این آیه الف و لام استقراء است و یعنی کل قرآن کریم باید مورد تدبر قرار گیرد که اساسا امر بر تدبر براین است که ما تدبر در قرآن را در برنامههای زندگانی و برای عمل به آیات اتخاذ کنیم. همه ما وظیفه داریم که در این شعاع و در این جهت کار کنیم، لذا در احادیثی که از پیغمبر مکرم(ص) نقل شده و در دیگر احادیث آمده از صحابه افرادی که نزد پیامبر میآمدند و قرآن را میگرفتند گاهی 10 آیه را بیشتر نمیگرفتند تا بتوانند فرصت کافی پیدا کنند و در این آیات تفکر و برای عملی کردن آن، تلاش لازم را داشته باشند.
اندیشیدن و تدبر در قرآن، نفس مومن را بسان قرآن میکند
صفاتی گفت: هدف اصلی از حکومت اسلامی در ایران که توسط امام راحل رقم خورد تحقق قرآن کریم و دستورات الهی است. چرا که کلام الهی دستورالعمل زندگی است و لذا پیامبر عظیم الشان اسلام (ص) در روز قیامت به عنوان گلایه و شکایت میفرماید: «يا رَبِّ إِنَّ قَومِي اتَّخَذوا هٰذَا القُرآنَ مَهجورًا: ای پروردگار من این قوم من امت من از زمان بعثت تا آخر دنیا این قران را مهجور و متروک گذاشتند.»
وی تصریح کرد: این درد بزرگی است که ما داریم. در همین نظام اسلامی، قرآن در بسیاری از ابعاد مهجور است و از درک معارف آن و عمل به آن گاهی اعراض کردند و در معارف آن تدبر نکردند، در نتیجه عمل به آن را کنار گذاشتند.
صفاتی اظهار کرد: اینطور نیست که قرآن تنها نوشتار باشد و در میان دو جلد و صفحات آن متصل باشد. حقیقت قرآن فقط و فقط بعد از عنایت حضرت حق متعال و با اندیشیدن در معانی آن حاصل میشود. وقتی کلام الهی در روح و نفس انسان و مومن تجلی پیدا کند آنوقت نفس مومن نیز بسان قرآن میشود.
وی با اشاره به این که اگر مؤمن به درجه معرفت پروردگار رسید ملائک دور او طواف میکنند، افزود: اینکه در برخی روایات آمده که «اَلْمُؤْمِنُ أَعْظَمُ حُرْمَةً مِنَ اَلْكَعْبَةِ و القُران»، احترام به مومن از احترام به کعبه و قرآن بالاتر است. به این دلیل که قرآن نوشتار است و کعبه سنگ و گل و خشت است. بنابراین حقیقت قرآن برای ما اهمیت دارد که اگر در روح مؤمن تجلی پیدا کند این مؤمن موجودیتش زنده شده است، ولی ما با این افق خیلی فاصله داریم.
صفاتی با بیان جملهای از علامه مجلسی، اظهار کرد: علامه بیان میکند اگر شخصی قرآن را در خود راه داد طوری که تمام جملات آن از ظاهر و باطن تا معانی، اخلاقیات، عقاید، ملائک، معارف، توحید و همه این امور در او متجلی شد وجودش میشود حقیقت قرآن. ما مصداق این موضوع را اهل بیت(ع) و معصومین میدانیم.
وی گفت: قرآن باید در تمام مراحل زندگی ما در عرصه فرهنگ، اقتصاد، سیاست و خانواده حضور پیدا کند. ما 43 سال است این شعارها را میدهیم قبلش هم میدادیم ولی این کافی نیست. قرآن و مفاهیم آن باید در زندگیهای ما و در عمل رونق پیدا کند.
استاد حوزه علمیه با اشاره به اینکه سبک زندگی و روش زندگی ما و متن تمدن بشری را قرآن تشکیل میدهد، بیان کرد: سه اصل مهم خردورزی، اخلاق و حقوق سه اصل مهم تشکیلدهنده تمدن اسلامی است؛ تمدن تنها ابزار و ماشین نیست بلکه روش زندگی قرآنی و همان چیزی که مورد توجه مقام معظم رهبری است. آن مسئله و روش باید در روش زندگی ما به عنوان تمدن لحاظ شود؛ انها ابزار هستند و زندگی قرآنی متن و اصل است و باید به دنبال فرهنگ زندگی باشیم تا آن را تحقق ببخشیم.
بانو مجتهده با اشاره به لزوم تدبر بر آیاتی که چگونگی رابطه با دشمن را نشان میدهد، تصریح کرد: شایسته است که بیش از بیش بر این آیات اندیشیده شود. شما ببینید مقابلهای که بعضی کشورهای اسلامی علیه کشورهای مسلمان دیگر دارند و در این حوزه کار میکنند، بمب میریزند و بسیاری از رنجها و شکنجهها را با تسلیحات مدرن روز وارد میکنند، نشان از زیر بیرق کفر و شیطان رفتن دارد و لذا باید دشمن را بواسطه قرآن بشناسیم و بیاموزیم.
این بانوی اندیشمند در ادامه با اشاره به تکلیف الهی، بیان کرد: اگر چه وقتی ما سخن از تکلیف و حکم الهی میآوریم نوعی زحمت و مشقت در آن دیده میشود، ولی انگیزه مهم است. در واقع تکلیف هرچند با خود سختی به همراه دارد اما انگیزه خداوند به عنوان تکلیفکننده بر فرد مکلف چیزی جز رسیدن به لقاء الهی نیست.
وی با اشاره به آیه شش سوره انشقاق تصریح کرد: قران کریم میفرماید «يَا أَيُّهَا الْإِنْسَانُ إِنَّكَ كَادِحٌ إِلَىٰ رَبِّكَ كَدْحًا فَمُلَاقِيهِ» ای انسان تو باید سختکوش باشی و همه حرکتی که داری به سوی خداوند باشد و آنچنان بکوشی که نهایتش لقاء الهی است. برای اینکه واژه انسان از انس است. گویی باید بگوییم انیس اهل ایمان و انس اهل ایمان قرب با خداست و نتیجهای که خداوند متعال بر عباد در نظر گرفته است رسیدن به خدا و لقاء الهی است.
صفاتی با اشاره به این که در سایه انجام تکلیف نوعی توسعه وجودی به انسان عطا میشود، گفت: نکته دیگر این است که قرآن کریم در آیه 286 سوره بقره میفرماید: «لا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفسًا إِلّا وُسعَها» یعنی تکالیف الهی انسان را رشد و توسعه میدهد و این به معنای تساهل و تسامح نیست که احکام را از زاویه عمل خود خارج کنیم و قضیه را ضعیف کنیم؛ لذا باید مراجعه کنیم که چقدر در عمل میتوانیم عامل به قرآن باشیم. تا چه مقدار در حوزه اخلاق و حقوق رعایت مصلحت خود و دیگران را داریم.
وی با اشاره به نکات مطرح شده از سوی مقام معظم رهبری به ایشان و خطاب به بانوان، گفت: شما بانوان عزیز امروز وظیفه بزرگی پیشرو دارید و باید به آن بیندیشید و پاسخگو باشید. وظایفی چون نقش همسری، فرزنداری، پوشاندن عیوب یکدیگر، صبر و مشاوره که همه در قرآن آمده است. نقش مادری که در آیات مرتبط با حضرت مریم است و روش مادری را آموزش میدهد. اینکه دختران چه وظایفی دارند و دهها مسئله دیگر که وجود دارد و نکته اساسی این است که شما باید از نظر تحصیلات و آموزشهای دینی در سطح بالا قرار بگیرید تا مسائل به روز را بتوانید حل کنید. مقام معظم رهبری دامت برکاته بارها به بنده تاکید داشتند که مسائل را با استمداد و دلیل و برهان پی بگیرید و سپس عرضه کنید که لازم است ما در حوزههای مختلف ورود پیدا کنیم.
ما باید مسجد را به دانشگاهها ببریم
از دیگر موضوعات مطرح شده از سوی بانو صفاتی مسئله حجاب و عفاف بود. او در اینباره، بیان کرد: این مشکل یکی از مسائل مطرح در جامعه ما است که وظیفه آن بر عهده حوزههاست. این بسیار دردناک است که عدهای در سر سفره همین نظام جمهوری اسلامی که با بودجه بیتالمال مسلمین اداره میشود نشستهاند و به نام جشنواره به اصطلاح دهه فجر خانمی بیاید و به صراحت و رویگشاده بگوید: چون گریم کردهام نمیتوانم موهای سرم را به شما نشان بدهم. این محل تأمل است که ما به کجا رسیدیم خواه توسط هر شخصی این امر و این مرزهای خط قرمز جابهجا شده باشد.
وی افزود: من در جای دیگر گفتهام که ما مسئله حجاب و عفاف را باید تبدیل به یک رشته دانشگاهی کنیم و تأسیس رشته داشته باشیم حتی در جای دیگر گفتهام ما باید مسجد را به دانشگاهها ببریم که این کار هنوز نه تنها تحقق نیافته است بلکه دانشگاه آمد مسلط بر مسجد شد.
بانو مجتهده صفاتی گفت: اظهار نظر غیرمسئولانه و غیرشرعی توسط بعضی از اصحاب هنر مبنی بر مشروعیت بخشیدن روابط نامشروع، در جشنواره فجر امسال نیز مورد بررسی قرار گرفت و بازتابهای زیادی به همراه داشت و ائمه جمعه، علما و بزرگان عکسالعملهایی به نشانه اعتراض نشان دادند و در نهایت آن شخص هم به ظاهر اظهار ندامتی کرد را بنده دیدم. اما بخش قابل تأسف این قضیه اینجا بود که برخی افراد و حتی برخی از کسانی که عرق مذهبی و دینی دارند، این مسئله را تشبیه به نکاح معاطاتی کرده و سخنان آن خانم را تأیید کردند و این در حالی است که معاطات در بحث معاملات است و در نکاح جاری نمیشود، چون نکاح نیاز به لفظ و صیغه دارد و صرف رضایت قلبی طرفین، این اجاره را صادر نمیکند که زن و مرد با هم ارتباط داشته باشند.
وی یادآور شد: من اینجا به عنوان فردی که الفبایی از فقه میداند باید بگویم من پاسخ درستی توسط حوزههای علمیه در این قضیه ندیدم و این وظیفه حوزههاست، اگر میخواهیم در حوزههای قرآنی اثرگذار باشیم و تمدنساز باشیم. باید این موارد را رصد کنیم، اتاق فکر داشته باشیم و روزانه پاسخگو باشیم و فرهنگ جامعه را عوض کنیم و این از وظایف ما میباشد.
انتهای پیام
