برگزاری نشست «تاریخچه چاپ و نشر قرآن کریم» در نمایشگاه قرآن
نشست «تاریخچه چاپ و نشر قرآن کریم» با حضور حجتالاسلام والمسلمین محمدعلی خسروی، پژوهشگر قرآنی، امشب در سیوسومین نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم برگزار شد.
به گزارش خبرنگار ایکنا، حجتالاسلام والمسلمین محمدعلی خسروی، پژوهشگر قرآنی در نشست «تاریخچه چاپ و نشر قرآن کریم» که شامگاه یکشنبه سوم اسفندماه، در سیوسومین نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم، برگزار شد، با اشاره به جایگاه بیبدیل هنر در خدمت به قرآن کریم اظهار کرد: از همان قرون نخستین اسلامی، هنرمندان مسلمان کوشیدند تا کلام وحی را در زیباترین صورت ممکن عرضه کنند؛ از خوشنویسی و تذهیب گرفته تا تجلید و چاپ، همه در مسیر تکریم قرآن شکل گرفتهاند.
وی با بیان اینکه تذهیب یکی از جلوههای درخشان هنر قرآنی است، افزود: هنرمندان ما صفحات قرآن را تذهیب میکردند تا کتاب خدا زیباتر دیده شود و عظمت ظاهری آن بازتابی از شکوه معنویاش باشد. امروز نیز نمونههای شگفتانگیزی از این هنر در مراکز اسنادی و موزههای داخل و خارج از کشور نگهداری میشود که هر یک نشاندهنده اوج ذوق و ایمان هنرمندان مسلمان است.
خسروی در ادامه به یکی از نسخههای نفیس قرآن اشاره کرد و گفت: قرآنی از زینالعابدین قزوینی در مرکز اسناد موجود است که بهراستی از عجایب هنری به شمار میرود. تمامی صفحات این قرآن تذهیب و با رنگهایی آراسته شده که پس از گذشت سالها همچنان درخشندگی خود را حفظ کردهاند. این اثر نمونهای از تلفیق ایمان، هنر و دانش در تمدن اسلامی است.
وی با تأکید بر اینکه در میان هنرهای اسلامی، خوشنویسی بیش از همه با قرآن پیوند خورده است، اظهار کرد: خوشنویسی در جهان اسلام به برکت کتابت قرآن به اوج رسید. بسیاری از بزرگان خوشنویسی عمر خود را صرف کتابت مصحف شریف کردهاند و آثار ماندگاری از خود به جای گذاشتهاند. در کتابخانه ملی نیز نسخهای از قرآن به خط یکی از خوشنویسان برجسته در قطع جیبی نگهداری میشود که با وجود اندازه کوچک، از ظرافتی چشمگیر برخوردار است.
این پژوهشگر حوزه قرآن با اشاره به نسخهای دیگر در قطع وزیری که خود از نزدیک مشاهده کرده است، گفت: این نسخه از حیث ترکیببندی، خط و آرایههای هنری، اثری بسیار زیبا و کمنظیر است و نشان میدهد که کتابت قرآن صرفاً یک کار فنی نبوده، بلکه نوعی سلوک هنری و معنوی محسوب میشده است.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به شخصیت تاریخی ابنمخلص، از چهرههای قرن چهارم هجری، اشاره کرد و افزود: ابنمخلص از جمله خوشنویسانی بود که قرآنی بسیار زیبا به خط نسخ نگاشت. اما به دستور حاکم وقت، دست راست او قطع شد و دیگر نتوانست به کتابت ادامه دهد. با این حال همان اثری که از او باقی مانده، نشان میدهد که هنر برخاسته از ایمان، حتی با وجود سختترین موانع نیز ماندگار میشود.
خسروی با بیان اینکه تاریخ چاپ و نشر قرآن ادامه همان مسیر کتابت و تذهیب است، گفت: با ورود صنعت چاپ به جهان اسلام، دغدغه اصلی علما و هنرمندان این بود که شأن و قداست قرآن حفظ شود. به همین دلیل نخستین چاپهای قرآن با دقت فراوان و نظارت علمی انجام گرفت تا کمترین خطا در آن راه نیابد. در ایران نیز چاپ قرآن کریم بهتدریج توسعه یافت و امروز شاهد انتشار مصاحف متنوع با کیفیتهای ممتاز هستیم.
وی با تأکید بر اینکه قرآن صرفاً کتابی تاریخی یا آیینی نیست، اظهار کرد: قرآن حقیقتی زنده است. هر زمان که آن را میگشاییم، باید احساس کنیم که با ما سخن میگوید. آیات قرآن محدود به زمان نزول نیست، بلکه برای همه عصرها و نسلها پیام دارد؛ از مباحث اجتماعی و اخلاقی گرفته تا احکام و موضوعات فردی و جمعی.
وی افزود: اگر ارتباط ما با قرآن عمیق و مستمر باشد، میتوانیم در مسائل مختلف زندگی از آن الهام بگیریم. قرآن کتاب هدایت است و هدایت امری جاری و زنده است، نه مربوط به گذشتهای دور.
خسروی در بخشی دیگری از سخنان خود با قدردانی از برگزارکنندگان سیوسومین نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم گفت: این نمایشگاه فرصتی مغتنم برای آشنایی نسل جدید با تاریخ، هنر و معارف قرآنی است. حضور اساتید، پژوهشگران و قاریان برجسته در این رویداد، فضای معنوی و علمی ویژهای ایجاد کرده است.
وی در پایان تأکید کرد: امیدواریم با تعمیق پیوند میان هنر، دانش و معنویت، بتوانیم بیش از پیش در خدمت قرآن کریم باشیم و از برکات این کتاب آسمانی در زندگی فردی و اجتماعی خود بهرهمند شویم.
نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم هر ساله با استقبال شهروندان تهرانی و مهمانان سایر استانها در مصلای امام خمینی(ره) برگزار میشود و امسال از یکم تا ۱۵ اسفندماه از ساعت ۱۶ تا ۲۳ پذیرای عموم علاقهمندان در سنین مختلف است.
انتهای پیام
