بازیگر سریال «بیگانگان» مطرح کرد
قدرت روایت هنری در نمایش چهره واقعی داعش
امیر خانزاده گفت: امروز بخشی از جنگها در عرصه رسانه و روایت شکل میگیرد و تولید آثاری که با تحقیق و روایت هنری به موضوعاتی مانند داعش میپردازند، اهمیت زیادی دارد.
امیر خانزاده، بازیگر سریال «بیگانگان» در گفتوگو با ایکنا با بیان اینکه حضور در این پروژه یکی از چالشبرانگیزترین و در عین حال شیرینترین تجربههای بازیگریاش بوده است، اظهار کرد: روزی که برای این پروژه به دفتر تولید دعوت شدم، در همان گفتوگوی اولیه گفتند کاراکتر ویژهای برایم در نظر گرفتهاند. با توجه به پیشینهای که در بازی به زبانهای خارجی داشتم، از من پرسیدند آیا توانایی مکالمه به زبان عربی را هم دارم. چند سال در خوزستان و میان مردمان عرب آن منطقه زندگی کرده بودم و با زبان عربی آشنایی نسبی داشتم. از سوی دیگر، سابقه فعالیت در خبرگزاری ایرنا، بهویژه در سرویس خاورمیانه و آفریقا، باعث شده بود با عربی مکتوب و شنیداری هم کار کرده باشم. خوشبختانه در این پروژه عبدالرضا نصاری، بهعنوان مشاور لهجه، حاضر بود. وی علاوه بر بازیگری، مشاوره لهجه را هم بر عهده داشت. حضور او اتفاق بسیار خوبی بود و کمک کرد همه بازیگران، حتی کسانی که هیچ آشنایی قبلی با عربی نداشتند، در یک روند حرفهای این زبان را یاد بگیرند. از آنجا که لهجه مدنظر ما عراقی بود و به گفته بسیاری، عربی عراقی یکی از دشوارترین لهجههاست، با کمک وی توانستیم کار را با کیفیت مطلوب پیش ببریم.
وی ادامه داد: نکته دیگر درباره نقش «رسام» که آن را بازی کردم، شخصیت فرانسوی او بود. به آقای قویدل، کارگردان سریال، پیشنهاد کردم که بهترین و در عین حال شیرینترین لهجه برای این نقش، لهجه الجزایری است؛ زیرا الجزایریها عربی و فرانسوی را با هم تلفیق میکنند و واژگان فرانسوی را در دل جملات عربی به کار میبرند. این پیشنهاد پذیرفته شد و میان دیالوگهای عربی، گاهی از کلمات فرانسوی استفاده میکردم تا مخاطب متوجه خارجی بودن شخصیت شود.
این بازیگر درباره روند تولید «بیگانگان» گفت: این پروژه بسیار زمانبر بود و نزدیک به ۱۰ ماه طول کشید. تصویربرداری تقریباً در نیمه اسفند به پایان رسید. ابتدا تصور نمیکردیم سریال به پخش نوروزی برسد؛ چراکه حداقل سه ماه برای تدوین در نظر گرفته بودیم. اما شرایط پخش فراهم شد و «بیگانگان» به آنتن نوروز رسید و خوشبختانه هر روز با استقبال بیشتری مواجه میشود. تا جایی که اطلاع دارم، سریال تاکنون بیش از ۱۶ میلیون مخاطب داشته است. رمز موفقیت مجموعه، فیلمنامه قوی، کارگردانی دقیق و حضور یک تیم حرفهای بود. چند سال روی فیلمنامه کار شده بود و از ابتدا دقت و وسواسی که آقای قویدل در پرداخت آن داشتند، مشهود بود. حتی ویدئویی از پشت صحنه منتشر شده که نشان میدهد وی همزمان با ضبط سکانسها، منابع مختلف درباره داعش را مطالعه میکردند. هدف اصلی کارگردان، نشان دادن زوایای تازهای از حضور داعش در عراق بود و همین امر مخاطبان بسیاری را جذب کرد.
در بخشهای مختلف «بیگانگان» شاهد شهادت شخصیتهایی هستیم؛ چه ایرانیها و چه عراقیهایی که در جنگ با داعش جان باختند. این روایتها یادآور همان همدلی ملتها در مقابله با تروریسم استوی درباره تجربه بازی در نقش یک عضو داعش گفت: پیش از این نیز شخصیت داعشیای به نام «اشنایدر» را بازی کرده بودم؛ یک نظامی فرانسوی که در نهایت به قتل میرسد. در آن پروژه آقای محمود معظمی، کارگردان اثر، تشخیص داده بودند که من به زبان افغانی(دری) صحبت کنم؛ زیرا در میان نیروهای داعش افراد خارجی زیادی بودند که به زبانی نزدیک به افغانی صحبت میکردند. روی این مسئله کار کردیم، اما با توجه به حضور مترجمی در فیلمنامه که به زبانهای مختلف مسلط بود و فارسی را روان صحبت میکرد، به این نتیجه رسیدیم که نیازی به تغییر لهجه نیست.
خانزاده افزود: اما در «بیگانگان»، شخصیت رسام در دل داعش و بهعنوان مدیر تیم رسانهای این گروه فعالیت میکند. روابط عمومی و رسانه قلب تپنده داعش بود و بسیاری از افراد از طریق همین شبکه رسانهای جذب میشدند. به همین دلیل آشنایی با زبانهای مختلف در این نقش اهمیت زیادی داشت. در سکانس ورود رسام در قسمت هفتم و ادامه داستان، ارتباط مرموز او با فرمانده داعش و نقش رسانهایاش کاملاً دیده میشود و مخاطب بهتدریج با ابعاد شخصیت آشنا میشود.
وی درباره نحوه نزدیک شدن به این نقش گفت: یکی از زمینههای فعالیت من، همانطور که میدانید، حوزه رسانه است. مدتی در خبرگزاری ایرنا در بخش اخبار خارجی مترجم بودم و پیش از انتقال به سرویس فرهنگی، اخبار و تصاویر زیادی از داعش میدیدم. لباسها، نوع پوشش و بهویژه خطابههایی که پیش از اعدام افراد میخواندند، برایم قابل توجه بود. همین مشاهدات و مطالعات قبلی کمک کرد تا به این شخصیت نزدیکتر شوم. در طول پروژه نیز با مشورت کارگردان و مشاور لهجه تلاش کردم به درک دقیقتری از این کاراکتر برسم.
این بازیگر درباره تأثیر «بیگانگان» بر مسیر حرفهای خود گفت: با توجه به بازخوردهای مثبت، مهمترین نکته برای من رضایت آقای قویدل از نتیجه کار بود. البته برای حضور در این پروژه، زمان زیادی صرف شد و در این مدت چند پیشنهاد کاری دیگر را از دست دادم؛ از جمله نقشی در فیلم سینمایی «اردیبهشت» که قرار بود در جشنواره فجر سال گذشته شرکت کند، اما به دلیل تعهدم به «بیگانگان» نتوانستم در آن حضور داشته باشم. با این حال از انتخابم راضی هستم و معتقدم این سریال میتواند اتفاقات خوبی در مسیر کاریام رقم بزند.
خانزاده با اشاره به استقبال مخاطبان گفت: «بیگانگان» نشان داد که میتوان مخاطبانی را که از رسانه ملی فاصله گرفتهاند، دوباره به تلویزیون بازگرداند. آمار اعلام شده نشان میدهد بیش از ۱۶ میلیون نفر سریال را دنبال کردهاند. برخی معتقدند چون آثار شاخصی در پلتفرمها پخش نمیشود، مردم ناچار به تماشای تلویزیون شدهاند؛ اما من با این نظر موافق نیستم. حتی در میان دنبالکنندگانم در فضای مجازی و دوستان عربزبان نیز بازخوردهای مثبتی داشتهام و بسیاری معتقدند یک کارگردان ایرانی توانسته ابعاد تازهای از موضوع داعش را به تصویر بکشد.
وی همچنین درباره همخوانی موضوع سریال با شرایط روز جامعه گفت: در بخشهای مختلف «بیگانگان» شاهد شهادت شخصیتهایی هستیم؛ چه ایرانیها و چه عراقیهایی که در جنگ با داعش جان باختند. این روایتها یادآور همان همدلی ملتها در مقابله با تروریسم است. در یکی از قسمتها نیز شهادت امیر، با بازی دکتر الوندی، را میبینیم؛ پزشکی که در بیمارستان جان خود را برای نجات دیگران فدا میکند. چنین صحنههایی نشان میدهد ملتهای منطقه در برابر تهدیدهای مشترک میتوانند کنار هم بایستند.
این بازیگر درباره تجربه چندزبانه بودن در پروژه گفت: نخستین تجربه من در بازی به زبان غیرفارسی مربوط به فیلم سینمایی «قسطنطنیه» بود که به زبان ترکی استانبولی صحبت میکردم. پس از آن در سریال «گاندو» به زبان انگلیسی دیالوگ گفتم و در «خداداد» نیز در کنار فارسی از زبانهای دیگر استفاده کردم. اما اینکه در یک سریال همزمان به سه زبان انگلیسی، فرانسوی و عربی صحبت کنم، برای نخستین بار در «بیگانگان» اتفاق افتاد. پیش از این، تجربه زبان اردو را هم در سریال «روشنایی شب» داشتم، اما باید بگویم عربی عراقی یکی از بزرگترین چالشهای زبانی من در این پروژه بود.
خانزاده در ادامه با اشاره به اهمیت تولید چنین آثاری گفت: امروز جنگها فقط در میدان نبرد رخ نمیدهند؛ بخش مهمی از آنها در عرصه رسانه و روایت شکل میگیرد. گروههایی مثل داعش با سرمایهگذاری گسترده رسانهای تلاش کردند تصویری وارونه از خود ارائه دهند و برخی جوانان را فریب دهند. بنابراین ساخت آثاری که با تحقیق و روایت هنری بتواند واقعیت چنین پدیدههایی را نشان دهد، اهمیت زیادی دارد.
این بازیگر در بخش دیگری از این گفتوگو با اشاره به مضمون اصلی سریال «بیگانگان» اظهار کرد: این مجموعه در کنار روایت یک داستان دراماتیک، به موضوعاتی مانند ایستادگی در برابر تروریسم، جنگ با داعش و فداکاری کسانی که در این مسیر جان خود را از دست دادند نیز میپردازد. در بخشهایی از داستان شاهد صحنههایی از شهادت شخصیتها هستیم که یادآور ایثار و ازخودگذشتگی انسانهایی است که برای امنیت مردم و مقابله با خشونت و افراطگرایی ایستادند. تلاش سازندگان این بود که این مفاهیم بدون اغراق و با نگاهی انسانی و واقعگرایانه به تصویر کشیده شود تا مخاطب بتواند با آن ارتباط برقرار کند.
امروز جنگها فقط در میدان نبرد رخ نمیدهند؛ بخش مهمی از آنها در عرصه رسانه و روایت شکل میگیرد. گروههایی مثل داعش با سرمایهگذاری گسترده رسانهای تلاش کردند تصویری وارونه از خود ارائه دهند و برخی جوانان را فریب دهندوی افزود: پرداختن به چنین موضوعاتی در شرایط امروز هم میتواند کارایی و اهمیت زیادی داشته باشد، زیرا بسیاری از مخاطبان شاید جزئیات آنچه در سالهای مبارزه با داعش در منطقه رخ داد را بهخوبی ندانند. آثار نمایشی مانند «بیگانگان» میتوانند بخشی از این واقعیتها را در قالب روایت هنری به نسل جدید منتقل کنند و یادآور شوند که امنیت امروز حاصل تلاش و فداکاری افراد زیادی بوده است.
وی با اشاره به کمبود آثار میدانی و پژوهشمحور در تلویزیون گفت: متأسفانه در سالهای اخیر بسیاری از تولیدات تلویزیونی از تحقیق و نگاه میدانی کافی برخوردار نبودهاند. «بیگانگان» نشان داد مخاطب، بهویژه نسل جوان، علاقهمند به دیدن روایتهایی است که بر واقعیتهای تاریخی و اجتماعی تکیه دارند. توجه به روایتهای دقیق و مستند میتواند به درک بهتر رویدادهای منطقه کمک کند.
این بازیگر در ادامه با اشاره به فضای احساسی برخی سکانسها گفت: در طول تصویربرداری صحنههای شهادت، بارها به یاد افرادی افتادم که در واقعیت جان خود را از دست دادهاند. تلاش ما این بود که این لحظهها را صادقانه و بدون اغراق روایت کنیم. به اعتقاد من، مهمترین دستاورد «بیگانگان» این است که در قالب یک روایت دراماتیک، فداکاری و ازخودگذشتگی انسانها را به تصویر میکشد.
خانزاده درباره چالشهای فنی و شرایط تولید در لوکیشنهای خاص این سریال اظهار داشت: بخش بزرگی از جذابیت و در عین حال دشواری این پروژه، کار در فضاهایی بود که باید فضای جنگزده و ملتهب منطقه را بازسازی میکردند. طراحی صحنه و لباس در «بیگانگان» بهقدری دقیق انجام شده بود که به محض ورود به لوکیشن، ناخودآگاه در اتمسفر نقش قرار میگرفتم. بهویژه در سکانسهایی که مربوط به مقرهای رسانهای داعش بود، تلاش شده بود تا جزئیات تکنولوژیک و ابزارهای مدرنی که آنها برای پروپاگاندا استفاده میکردند، بهدرستی نمایش داده شود. این واقعگرایی در تولید، نه تنها برای من بهعنوان بازیگر کمککننده بود، بلکه باعث شد باورپذیری اثر برای مخاطب نیز به حداکثر برسد.
وی در ادامه به تعامل با بازیگران دیگر و فضای حاکم بر پشت صحنه اشاره کرد و افزود: همکاری با تیمی که ترکیبی از چهرههای باسابقه و استعدادهای جوان بود، تجربهای ارزشمند برای من رقم زد. در سکانسهای مشترک، تلاش میکردیم فراتر از متن پیش برویم و با تحلیل روانشناختی لحظات، واکنشهای حسی دقیقتری خلق کنیم. آقای قویدل نیز با سعهصدر فضای تجربهگرایی را برای ما فراهم کرده بود. این همدلی و هماهنگی میان تیم بازیگری، بهویژه در لحظات حساس و پراسترسِ داستان، یکی از دلایل اصلی انسجام و تاثیرگذاری سکانسهای مهم سریال بود که بازخورد آن را امروز در پیامهای پرمهر مردم مشاهده میکنیم.این بازیگر در پایان درباره مسیر پیشروی خود و ملاکهایش برای انتخاب نقشهای آینده، اظهار کرد: تجربه «بیگانگان» توقع من را از خودم و پروژههایی که قرار است در آنها حضور داشته باشم، بالا برد. حالا بیشتر از گذشته به دنبال نقشهایی هستم که لایههای پنهان شخصیتی داشته باشند و من را به چالشهای جدید، بهویژه در حوزههای پژوهشی و زبانی، وادار کنند. سینما و تلویزیون پتانسیل بالایی برای روایت داستانهای فرامرزی دارد و امیدوارم در آینده شاهد تولیدات بینالمللی بیشتری باشیم که بتوانند با استاندارهای جهانی، روایتگر دغدغههای مشترک انسانی و صلح در منطقه باشند.
انتهای پیام 
