نقش مهم تبیین ابعاد شخصیتی و علمی شهدا در آگاهیبخشی به جامعه
حسن ذکی دیزجی با بیان اینکه ارائه روایت دقیق و مستند از زندگی شهدای عزیز ضروری است، گفت: تبیین چرایی و چگونگی شهادت و بیان ابعاد شخصیتی و علمی شهدا، نقش مهمی در آگاهیبخشی به جامعه دارد.
به گزارش ایکنا از آذربایجانشرقی، حسن ذکی دیزجی، دانشیار گروه مهندسی بیوسیستم دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز و برادر شهید، امروز، دوم اردیبهشتماه در نشست تبیینی با عنوان «تروریسم علمی و پاسداشت مقام علمی دانشمند شهید حسین ذکی دیزجی» از شهدای جنگ رمضان، با اشاره به تمایز میان مرگ و شهادت، بر جایگاه والای شهدا در فرهنگ دینی تأکید کرد و با استناد به روایات، شهدا را زنده و حاضر دانست.
وی همچنین با گرامیداشت یاد و نام حضرت امام حسین(ع) بهعنوان الگوی آزادگان جهان، افزود: شهدای انقلاب اسلامی با تأسی از سیره آن حضرت، در مسیر دفاع از ارزشها و صیانت از وطن به شهادت رسیدهاند.
ذکی دیزجی با تبیین ابعاد مختلف مواجهه در عرصههای تقابل، اظهار کرد: در هر رویارویی، میتوان یک ساختار سهضلعی را مشاهده کرد؛ ضلع نخست، میدان نبرد و توان نظامی است که در آن نیروهای مسلح با آمادگی، ایثار و حضور مؤثر، مسئولیت تأمین و حفظ امنیت کشور را بر عهده دارند. ضلع دوم، نقش مردم است که در مقاطع حساس، همواره با همراهی و حمایت خود، پشتیبان نظام و عامل عبور از بحرانها بودهاند. ضلع سوم نیز به حوزه دیپلماسی و مذاکره اختصاص دارد که در آن، مسائل از طریق گفتوگو، مدیریت و مهار میشود.
استاد دانشگاه اهواز در بخش دیگر سخنان خود با اشاره به خلأ موجود در این الگو افزود: در کنار این سه ضلع، عنصر مهم «روایتگری» کمتر مورد توجه قرار گرفته است.
به گفته وی ضعف در حوزه اطلاعرسانی و رسانه موجب شده است که در برخی موارد، اخبار مهم ابتدا از منابع غیررسمی منتشر شود، در حالیکه رسانههای داخلی باید در ارائه اطلاعات دقیق، بهموقع و معتبر پیشگام باشند.
ذکی دیزجی تأکید کرد: روایتگری صرفاً به معنای انتقال خبر نیست، بلکه فرآیندی شامل صحتسنجی، مستندسازی و تبیین حقیقت رویدادهاست. رسانه با کنار هم قرار دادن دادهها و شواهد، نقش مهمی در شکلگیری درک صحیح از وقایع ایفا میکند. در مقابل، انتشار شتابزده و بعضاً غیرمستند اخبار در فضای مجازی، میتواند موجب ابهام و سردرگمی افکار عمومی شود.
عضو هیئت علمی دانشگاه شهید چمران اهواز هدف از حضور خانواده شهدا در چنین نشستهایی را ارائه روایت دقیق و مستند از زندگی و شهادت این عزیزان عنوان کرد و افزود: تبیین چرایی و چگونگی شهادت، و بیان ابعاد شخصیتی و علمی شهدا، نقش مهمی در آگاهیبخشی به جامعه دارد.
وی با اشاره به پدیده «ترور علمی» تصریح کرد: در گذشته، هدف ترور صرفاً افراد شاخص علمی بود، اما در سالهای اخیر، دامنه این اقدامات گسترش یافته و حتی خانوادهها و مراکز علمی نیز در معرض تهدید قرار گرفتهاند که نشاندهنده عمق و پیچیدگی این رویکرد است.
ذکی دیزجی همچنین با تبیین مفهوم «استکبار» و «استکبارستیزی» گفت: استکبار به معنای خودبرتربینی و سلطهطلبی است و در مقابل، استکبارستیزی به مفهوم ایستادگی در برابر ظلم و بیعدالتی بازمیگردد؛ مفهومی که ریشه در آموزههای دینی دارد و در طول تاریخ، از عصر پیامبران الهی تاکنون استمرار یافته است.
استاد دانشگاه در بخش دیگری از سخنان خود به ماهیت بینرشتهای فعالیتهای علمی، بهویژه در حوزه هستهای، اشاره کرد و افزود: این حوزه محدود به فیزیک هستهای نیست، بلکه رشتههایی همچون مهندسی برق، نانو، شیمی و سایر علوم فنی نیز در آن نقشآفرین هستند.
وی اظهار کرد: فعالان این حوزهها غالباً در شرایطی پیچیده و حساس فعالیت میکنند و با چالشهای متعددی مواجهاند. بسیاری از آنان از دوران تحصیلات تکمیلی، تحت هدایت استادان برجسته، مسیر علمی خود را با تلاش مستمر و تحمل دشواریها طی کردهاند و دستاوردهای آنان نتیجه سالها مجاهدت علمی است.
ذکی دیزجی با اشاره به تغییر ماهیت جنگها در دوران معاصر تصریح کرد: جنگها دیگر محدود به عرصههای سنتی و نظامی نیستند، بلکه اشکال نوینی همچون جنگ رسانهای، شیمیایی، زیستی و پرتویی جایگزین آنها شدهاند. این تحولات، پیچیدگی و حساسیت فعالیت در حوزههای علمی راهبردی را دوچندان کرده است.
استاد دانشگاه شهید چمران اهواز افزود: با وجود محدودیتها و تحریمها، متخصصان داخلی توانستهاند در بسیاری از حوزههای فنی، از جمله طراحی و ساخت تجهیزات مورد نیاز در بخشهای پزشکی و هستهای، به خودکفایی نسبی دست یابند. برای نمونه، توسعه سامانههای تشخیص آلودگیهای پرتویی از جمله اقداماتی است که در راستای ارتقای امنیت و پایش تهدیدات انجام شده است؛ چراکه پیش از آن، زیرساختهای لازم برای شناسایی دقیق چنین مخاطراتی بهطور کامل در اختیار نبود.
وی ادامه داد: برخی از این دستاوردها در همکاری با مراکز تحقیقاتی و علمی کشور حاصل شده و نقش این دانشمندان در پیشبرد پروژههای حساس، بسیار تعیینکننده بوده است. در عین حال، بسیاری از این فعالیتها به دلیل ملاحظات امنیتی، بهصورت محدود و غیرعلنی دنبال میشد.
ذکی دیزجی با اشاره به ویژگیهای شخصیتی و حرفهای این دانشمندان شهید گفت: یک استاد دانشگاه میتواند در حوزه آموزش، پژوهش یا فعالیتهای کاربردی برجسته باشد، اما برخی افراد، علاوه بر برخورداری از این ویژگیها، در میدان عمل نیز حضور مؤثر دارند و مدیریت پروژههای کلان را بر عهده میگیرند.
وی با تأکید بر شرایط خاص زندگی این افراد افزود: زندگی دانشمندان فعال در حوزههای حساس، با محدودیتها و ملاحظات امنیتی همراه است. برخلاف تصویری که گاه در رسانهها ارائه میشود، این افراد در زندگی روزمره خود با دشواریهایی همچون محدودیت در سفر، نیاز به مجوزهای خاص و فشارهای روانی ناشی از تهدیدات مواجه هستند.
ذکی دیزجی در ادامه با اشاره به اهداف اقدامات تروریستی علیه دانشمندان اظهار کرد: یکی از اهداف اصلی این اقدامات، ایجاد فضای رعب و بازدارندگی در میان نخبگان علمی است تا از ورود یا ادامه فعالیت در این حوزهها منصرف شوند. با این حال، تجربه نشان داده است که این اقدامات نهتنها مانع پیشرفت علمی نشده، بلکه موجب تقویت انگیزه و انسجام در میان فعالان این عرصه شده است.
وی با بیان خاطرهای از زندگی مشترک این شهید، به سختیها و فشارهای روحی حاکم بر این مسیر اشاره کرد و گفت: زندگی در چنین شرایطی، همراه با استرس، محدودیت و احساس مسئولیت سنگین بود، اما با وجود تمامی دشواریها، مسیر خدمت و تلاش علمی با استقامت ادامه یافت. این روحیه ایستادگی و تعهد، از مهمترین ویژگیهای این شهید والامقام بهشمار میرود.
