سیدعباس صالحی مطرح کرد
تضعیف توان اقتصادی و امنیت دفاعی در پی کاهش جمعیت
وزیر فرهنگ در همایش روز ملی جمعیت ضمن هشدار نسبت به تأثیر منفی کاهش جمعیت بر توان اقتصادی، امنیت دفاعی و ژئوپلیتیک ایران، گفت: اهمیت ناترازی جمعیت کمتر از ناترازی آب و برق نیست.
به گزارش خبرنگار ایکنا، سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، در همایش روز ملی جمعیت که امروز چهارشنبه ۳۰ اردیبهشتماه برگزار شد، با اشاره به اینکه رهبر شهید انقلاب در دهه ۷۰ اولین کسی بودند که مسئله جمعیت را مطرح و پیشقراول توجه به این مسئله بودند، گفت: اگر در همان ایام به این مسئله جدیتر توجه میکردیم، امروز نیمی از فرصتها را از دست نداده بودیم؛ دغدغه ایشان در مورد جمعیت صرفاً از منظر دینی نبود، بلکه بیشتر از منظر ایران مقتدر بود.وی ادامه داد: اگر ایران عزیز چنین سرمایهای را از دست دهد، بخش مهمی از اقتدار ایران دستخوش تضعیف خواهد شد. اینکه ما اگر همین نرخ رشد جمعیت را داشته باشیم، در سال ۱۴۸۰ به جمعیت ۳۰ میلیونی میرسیم، معنای زیادی از نظر اقتصادی، امنیت دفاعی و ژئوپلیتیک سیاسی دارد. اگر در جنگهای اخیر سرافراز بودیم، یکی از عوامل مهم، جمعیت ایران بوده است. جمعیت ۳۰ میلیونی نه توان اقتصادی دارد، نه توان سیاسی و نه توان نظامی.
کاهش جمعیت مساوی تضعیف امنیت دفاعی
وزیر ارشاد با اشاره به اینکه در سال ۱۴۸۰ که جمعیت ایران با نرخ رشد کنونی ۳۰ میلیون میشود، جمعیت پاکستان به یک میلیارد و ۱۰۰ میلیون میرسد و جمعیت عربستان ۳۵۰ میلیون نفر خواهد شد، گفت: رهبر انقلاب حس میکرد جریان جمعیت در ایران به تضعیف توان اقتصادی، امنیت دفاعی و ژئوپلیتیک ایران منجر میشود. همچنین افزایش جمعیت سالمند، معادلات بهداشتی، درمانی، اقتصادی و ... را تغییر خواهد داد.
وی با اشاره به اینکه جمعیت سالمند کشور اکنون ۱۱ میلیون نفر است، گفت: در سه دهه آینده، جمعیت سالمند کشور یک سوم جمعیت کل کشور خواهد بود که تأثیرات بهداشتی، درمانی، اقتصادی، اجتماعی و ... دارد و وقتی کشور وارد چرخه پیری جمعیت شد، به راحتی از این چرخه بیرون نمیآید و ۱۲۰ سال طول میکشد از این چرخه خارج شود.
اهمیت ناترازی جمعیت
وزیر ارشاد با خاطرنشان کردن این مسئله که رهبر شهید انقلاب در کمتر موردی به این اندازه تأکید میکردند، گفت: فرصتهای قابل توجهی را از دست دادهایم؛ یعنی تقریباً ۲۰ سال را از دست دادهایم و آیندهای هولناک در پیشرو داریم. اهمیت ناترازی جمعیت کمتر از ناترازی آب و برق نیست. ناترازی جمعیت با این تصویر سریع و شتابنده، بسیار خطرناک و نگران کننده است.
وی در تشریح عوامل کاهش جمعیت گفت: متخصصان ۴۷ متغیر را در الگوهای جمعیتی ذکر میکنند که دو دسته آن، یعنی اقتصاد و فرهنگ، قویتر هستند. گاهی تلاش میشود گفته شود اقتصاد عامل اصلی یا تنها عامل کاهش جمعیت است و اگر مشکل اقتصاد حل شود، مشکل جمعیتی حل میشود، اما اکنون در ۶۰ کشور بحران جمعیتی وجود دارد و تعدادی از این کشورها، کشورهایی با درآمد بالا اما نرخ رشد جمعیتی منفی هستند.
صالحی کشورهای ژاپن، آمریکا، کانادا، انگلیس، آلمان، چین، سوییس، پرتغال، کره، هلند، دانمارک، روسیه و ... را جزو ۶۰ کشوری برشمرد که علیرغم توسعهیافتگی اقتصادی با رشد منفی جمعیت مواجه هستند و گفت: حتی در تهران، مناطق برخوردار نرخ باروری پایینی دارند.
تأثیر تکانههای مداوم اقتصادی بر کاهش فرزندآوری
وی با تأکید بر اینکه نمیخواهد تأثیر تکانهها و مشکلات دائمی اقتصادی بر کاهش ازدواج و فرزندآوری را دست کم گیرد، گفت: تأثیر حوزه فرهنگ و سبک زندگی در این خصوص جدی است. تعامل فرهنگ با نرخ جمعیت، تعاملی گسترده، عمیق و پیوسته است که باید آن را در نظر گرفت.
وزیر ارشاد مدل فرهنگی این تعامل را بیان کرد و گفت: اقناع نخبگانی باید صورت گیرد؛ هم مدیران و هم گروههای مرجع اجتماعی، علما، معلمان و ... باید اقناع شوند که این مسئله یک بحران است و باید یک مدل اقناع برای این مسئله طراحی کنیم. مسئله دیگر اینکه کار مدیر موفق این است که داشتههای خود را بشناسد. داشتههای ما در حوزه جمعیت باید فهرست شود. کشوری هستیم که هنوز هنجارهای اجتماعی مؤثر بر فرزندآوری داریم. در پیمایشهای صورتگرفته، ۲۴ درصد ایرانیان گفتهاند تمایل به فرزندآوری ندارند و ۷۵ درصد گفتهاند تمایل به فرزندآوری دارند. ۵۱ درصد تمایل به داشتن دو فرزند و ۱۰/۵ درصد تمایل به داشتن یک فرزند دارند.
وی به فاصله سن تمایل به ازدواج و سن ازدواج نیز اشاره کرد و گفت: خانواده در ایران همچنان اهمیت دارد و ۸۸ درصد مردم مخالف ازدواج غیررسمی هستند؛ ازدواج غیررسمی از موانع فرزندآوری است و این از داشتههای فرهنگی ماست. همچنین ۹۷ درصد مردم ایران مادری را فضیلت میدانند. همه این موارد، داشتههای فرهنگی ـ اجتماعی مؤثر بر فرزندآوری است که باید فهرست و از آنها استفاده شود.
مردم از مسئولان شکوه دارند، اما از ایران دست نمیکشند
وزیر ارشاد نکته سومی که باید به آن توجه شود را پیشرانهای فرهنگی مؤثر بر فرزندآوری دانست و گفت: در هر حرکتی باید نکتههای پیشران را پیدا کرد. یکی از پیشرانها لذت از خانواده است. طعم و لذتبخشی
خانواده باید حفظ و چشیده شود. لذت از فرزندآوری، داشتن فرزند و ایراندوستی نیز از داشتههای ماست که باید به آنها توجه کنیم. امروز در فضای جنگ، عشق با ایران نمایان شد. چیزی که دشمنان نفهمیدند این است که ممکن است مردم ایران از مسئولانشان شکوه داشته باشند، اما از ایران دست نمیکشند.
وی ادامه داد: مسئله دیگر شناخت موانع فرهنگی ـ اجتماعی است. ما سه مانع در این زمینه داریم که یکی فردگرایی است؛ مشکلی که در کشورهای توسعهیافته وجود دارد، فردگرایی است. عامل دوم کمالگرایی است که سطح افراطی آن رذیلت محسوب میشود؛ اینکه فرد در همه چیز دستیابی به قله را بخواهد، نه معدل را، کمالگرایی منفی است و ما به علل مختلف دچار کمالگرایی افراطی شدهایم. عامل سوم نیز رقابتجویی است که مانع مسیر جمعیتی ایدهآل است.
وزیر ارشاد در پایان گفت: باید به روشهای مؤثر نیز توجه کنیم که یکی ایدههای جهانی است و نیاز به انجام کارهای مطالعاتی خوب در این زمینه داریم. درگیر کردن ذهنها با مسئله خانواده نیز مهم است؛ مثلاً در کشور کره، چهارشنبه سومین هفته هر ماه، روز خانواده است و اهمیت خانواده در این روز متذکر میشود.
انتهای پیام 
