یک اندیشمند نیجریهای معتقد است: در این دنیای پر چالش به ویژه در قرن فرقهگرایی، نژادپرستی و مسابقه تسلیحاتی غرب، راهپیمایی اربعین تجلی دیپلماسی عمومی برای گسترش فرهنگ صلح بوده و این یکی از اهداف اسلام است تا بشریت به یک خانواده تبدیل شود که در آن صلح، هماهنگی و تفاهم حاکم باشد.
شیخ یعقوب یحیی، عضو جنبش اسلامی نیجریه، در گفتوگو با ایکنا با بیان اینکه راهپیمایی اربعین، به مثابه نوعی دیپلماسی عمومی برای گسترش فرهنگ صلح در جهانی مملو از چالشها عمل میکند، تأکید کرد که شرکتکنندگان در این راهپیمایی باید به اخلاق اسلامی از جمله صبر و قدرت گرفتن از ایمان، اخلاص و ایثار پایبند باشند و از امام حسین(ع) و یارانش الگو بگیرند.
متن گفتوگو در زیر آمده است:
ایکنا ـ از نظر شما، فلسفه و اهمیت راهپیمایی اربعین امام حسین(ع) چیست؟
خداوند متعال وعده استقامت و پیروزی نهایی اسلام بر همه ادیان دیگر را داده است و هرگز از وعده خود تخلف نمیکند. او در اراده الهی خود برای تحقق این وعده، وسایل را آماده و راه را هموار کرد. او امام حسین(ع) را برای تحقق آرمان پیامبران و رسولان - یعنی اتحاد بشریت و هدایت آن به سوی خالقش - آماده کرد. این هدایت یا از طریق ایمان به خدا یا از طریق فطرت انسانی رخ میدهد. شاید فلسفه راهپیمایی اربعین امام حسین(ع) را بتوان از این منظر درک کرد.
ایکنا ـ اعمال و توصیههای اخلاقی و معنوی کلیدی برای زائران در طول زیارت اربعین چیست؟
امام حسین(ع) برای ایجاد اصلاح امت جدش(ع) قیام کرد. چنین اصلاحاتی محدود به تغییر سیاسی نیست. شرکتکنندگان در این راهپیمایی باید اخلاق اسلامی، از جمله صبر و قدرت گرفتن از ایمان، اخلاص و ایثار را با پیروی از الگوی امام حسین(ع) و یارانش به نمایش بگذارند. آنها همچنین باید راستگویی و امانتداری را تمرین کنند و بدون توجه به نژاد، رنگ یا حتی مذهب، با همسایگان خود به خوبی رفتار کنند. زیرا امام حسین(ع) متعلق به همه است و عشق به او همه ما را متحد میکند. او نسبت به افراد آسیبپذیر یعنی زنان و کودکان و حتی حیوانات، مهربانی میکرد.
ایکنا ـ اهمیت یادگیری قرائت صحیح آیات و سورههای قرآن و همچنین احکام اسلامی را در ایستگاههای قرآنی که در طول مسیر زیارت اربعین برپا شدهاند، چگونه ارزیابی میکنید؟
از آنجایی که این زیارت عبادتی است که از طریق آن به خدا نزدیک میشویم، بهترین توشه برای این سفر، تقوا و پایبندی به مستحبات است. از جمله شریفترین این اعمال، تلاوت قرآن با لحن صحیح (تجوید) است. در واقع، بدون رعایت نکات صحیح تلفظ حروف و سایر آداب تلاوت، پاداش معنوی ممکن است به طور کامل محقق نشود. شایسته است زائر مؤمن به کتاب خدا مسلط باشد. گذشته از همه اینها، در شب دهم محرم، امام حسین(ع) از قاتلان تروریست خواست که نبرد را برای آن شب به تأخیر بیندازند تا او بتواند دعا و قرآن تلاوت کند. درخواستی که اجابت شد.
ایکنا ـ اهمیت مراسم زیارت اربعین در تقویت نزدیکی بین مذاهب اسلامی و ترویج همزیستی مسالمتآمیز بین ادیان چیست؟
یکی از جنبههای کلیدی این مراسم حسینی اتحاد ادیان، فرقهها و مکاتب فکری مختلف است، زیرا همه در ارادت خود به امام حسین(ع) متحد میشوند. تمایزات محو میشوند و تنها صفا، عشق و برادری باقی میماند. عالی خواهد بود اگر این احساس نسبت به یکدیگر پس از بازگشت ما به سرزمینهایمان، به عنوان عملی از وفاداری به امام حسین(ع) و بازتابی از آرزوی او برای اصلاح امت جدش ادامه یابد و بدین ترتیب شادی را به قلب او و قلب سایر امامان(ع) بیاوریم.
ایکنا ـ به نظر شما، مهمترین پیام و درس اصلی این حرکت معنوی و تأثیرات فرهنگی و اجتماعی آن بر افکار عمومی جهانی چیست؟
پیام این حرکت معنوی تقویت تبادل دیدگاهها و فرهنگها در میان شرکتکنندگان است، درست مانند آنچه که در مراسم حج میبینیم. این امر تبادل ایدهها و تعاملات تجاری بین افراد مختلف از ملل مختلف و همچنین به اشتراک گذاشتن اطلاعات تماس برای ارتباط در رسانههای اجتماعی در سراسر جهان را تسهیل میکند و تفاوتهای نژادی، رنگ پوست و زبان را از بین میبرد. این صحنه سالانه تکرار میشود و نتیجه تحقق کلام خداوند متعال است: «أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاكُمْ مِنْ ذَكَرٍ وَأُنْثَى وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا...: اى مردم ما شما را از مرد و زنى آفريديم و شما را ملت ملت و قبيله قبيله گردانيديم تا با يكديگر شناسايى متقابل حاصل كنيد»(۱۳/ حجرات).
ایکنا ـ چگونه مشارکت پیروان سایر ادیان مانند مسیحیت، زرتشتی و صائبی و... در زیارت اربعین بستری برای گفتوگو و تفاهم بین ادیان فراهم میکند؟
امام حسین(ع) نمادی از وحدت است؛ پیام او کاملاً با این کلام الهی همسو است: «قُلْ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا اللَّهَ...: بگو اى اهل كتاب بياييد بر سر سخنى كه ميان ما و شما يكسان است بايستيم كه جز خدا را نپرستيم...»(۶۴/ آلعمران). ندای اصلاحطلبانه امام حسین(ع) این حقیقت قرآنی را تجسم میبخشد. امروز و پس از گذشت بیش از هزار سال شاهد ثمرات حرکت او هستیم. یک مسیحی در کنار یک مسلمان، یک صائبی در کنار یک زرتشتی و حتی یک بودایی در کنار یک ملحد ایستاده است. همه آرزوی همزیستی مسالمتآمیز دارند. این بیانگر سخنان امام علی(ع) که میفرماید: الناس لك اثنان اما أخ لك في الدين أو نظير لك في الخلق.
ایکنا ـ آیا حضور پیروان ادیان و ملیتهای مختلف در اربعین را میتوان نوعی «دیپلماسی عمومی» برای گسترش فرهنگ صلح در جهان دانست؟
این پدیده - راهپیمایی اربعین - دیپلماسی عمومی برای گسترش فرهنگ صلح در این دنیای پر چالش به ویژه در قرن حاضر، قرن فرقهگرایی، نژادپرستی و مسابقه تسلیحاتی تلقی میشود. میلیونها نفر در کربلای معلی، نجف و همه حرمها حضور مییابند و به ندرت میبینید که کسی با دیگری دعوا کند یا چیزی درباره دزدی و اختلاس بشنوید. درحالی که اینگونه نیست که نیروهای امنیتی در هر جایی حضور داشته باشند. این یکی از اهداف اسلام است تا بشریت به یک خانواده تبدیل شود که در آن صلح، هماهنگی و تفاهم حاکم باشد. امام رضا(ع) میفرماید: «لو سمع الناس محاسن كلامنا لاتبعونا: اگر مردم محاسن سخنان ما را میشنیدند قطعاً از ما پیروی میکردند».
ایکنا ـ تجربه خدماترسانی به زوار در موکبهای حسینی با حضور پیروان ادیان و مذاهب مختلف چگونه میتواند الگویی جدید از همبستگی اجتماعی ارائه دهد؟
خدمات بشردوستانه در آموزههای همه ادیان امری پسندیده بوده و هست. اسلام نیز از این فضیلت جدا نیست، بلکه در این زمینه پیشگام است. شما کسی را نمیبینید که از خدمت به هیچ یک از زائرین صرف نظر از ظاهر او خودداری کند و رضایت خداوند را نخواهد. عراق، سرزمین سخاوت و شجاعت است، به گونهای که مخدوم به دلیل فراوانی سخاوت خادم از پذیرش آن عاجز است و خادم بر مخدوم منتی نمیگذارد و از مخدوم به خاطر پذیرش خدمتی که به او میشود تشکر و قدردانی میکند. اگر از شما بپرسند: سخاوت و جوانمردی کجاست؟ باید گفت در عراق نازل شده است.
انتهای پیام