رد پای شمس تبریزی در جاده‌های پاییزی خوی
هوا هنوز در خواب سبک پگاهی مهرماه بود. خنکای نافذ پاییز، گونه‌های خیابان‌های تبریز را نوازش می‌داد که صدای روشن شدن موتور مینی‌بوس، سکوت صبحگاهی میدان ساعت را در هم شکست. سفری آغاز می‌شد که قرار بود خط اتصال میان دو گهواره فرهنگ و تاریخ در شمال‌غرب باشد.
به گزارش خبرنگار ایکنا از آذربایجان‌شرقی، هوا هنوز در خواب سبک پگاهی مهرماه بود. خنکای نافذ پاییز، گونه‌های خیابان‌های تبریز را نوازش می‌داد که صدای روشن شدن موتور مینی‌بوس، سکوت صبحگاهی میدان ساعت را در هم شکست. ساعت درست روی هفت صبح ایستاده بود. خبرنگاران و اهالی رسانه، با چشمانی پر از شوق کشف و کوله‌بارهایی سبک، یکی‌یکی سوار شدند. در مینی‌بوس بسته شد و چرخ‌ها به حرکت درآمدند؛ سفری آغاز می‌شد که قرار بود خط اتصال میان دو گهواره فرهنگ و تاریخ در شمال‌غرب باشد.
از دروازه‌های تبریز که بیرون زدیم، شهر کم‌کم پشت سرمان کوچک شد. جاده، مانند نواری ابریشمی و خاکستری، از میان تپه‌ها و ماهورهای سر راه خزید. هرچه جلوتر می‌رفتیم، پرده مه صبحگاهی کنار می‌رفت و دشت‌های پهناور آذربایجان‌غربی خودنمایی می‌کردند. از کنار روستاها و شهرک‌های بین راه گذشتیم؛ خانه‌های کاه‌گلی و کوچه‌باغ‌هایی که درختان بید و سپیدار آن لباس زرین و ارغوانی به تن کرده بودند. رقص برگ‌ها در باد پاییزی و بوی خاک نم‌خورده، همراه ثابت صندلی‌های مینی‌بوس بود. خورشید کم‌کم از پشت کوهپایه‌ها بالا می‌آمد و دشت‌های پر از گل‌های آفتابگردان را طلاپوش می‌کرد؛ گویی زمین به استقبال مسافران خوی رفته بود.
رسیدن به خوی؛ دیار آفتابگردان‌های بیدار
ساعاتی چند در هم‌سخنی و زمزمه‌های اهالی رسانه گذشت تا تابلوی خوش‌آمدگویی خوی از دور دست‌تکانی داد. شهری که گویی از دل خاکستر حوادث و زخم زمین‌لرزه‌ها، با قامتی راست‌تر و عزمی استوارتر سر برآورده بود.
ورود به خوی، ورود به نقطه‌ای از جغرافیا بود که تاریخ و توسعه دست در دست هم داده بودند. از بلوارها و شریان‌های تازه‌ای گذشتیم که برای نفس کشیدن شهر گشوده شده بودند؛ جایی که تب سازندگی و تلاش مدیران شهری برای باز کردن گره‌های عبور و مرور و پیوند دادن کانون‌های جمعیتی به چشم می‌آمد. اما خوی فقط شهر بلوارها و سیمای نوپدید نبود؛ خوی، صندوقچه‌ی رازهای کهن بود که در کوچه‌پس‌کوچه‌هایش لنگر انداخته بود.
پل خاتون و آستان پهلوانان
پایمان که به حریم پل سنگی خاتون رسید، زمان ایستاد. نسیم خنکی از روی رودخانه می‌وزید و سنگ‌های تراشیده‌شده پل، داستان روزگارانی را زمزمه می‌کردند که اینجا، بارانداز بزرگ جاده ابریشم بود. پژوهشگر تاریخ خوی، با کلامی گرم از روزگارانی گفت که بانوان حاکم این خطه، قلم عمران و آبادانی بر چهره‌ی شهر کشیده بودند.
از پل که گذشتیم، به محله قدیمی رسیدیم؛ جایی که آرامگاه پوریای ولی، نگین فروتنی و جوانمردی بود. سکوت حیاط آرامگاه و عطر آرامش‌بخشی که در فضا پیچیده بود، ناخودآگاه آدم را به تعظیم وامی‌داشت. خاک این مرد، تکیه‌گاه پهلوانان ایران‌زمین است؛ مأوایی که هنوز هم مرام مردانگی را به هر رهگذری یادآوری می‌کند.
بارگاه شمس و مناره‌های آسمانی
نقطه اوج سفر، دیدار با مأوای خورشید تبریز در خوی؛ بارگاه شمس تبریزی بود. در سایه‌سار مناره‌های سر به فلک کشیده و قوچ‌های سنگی به یادگار مانده از دوران صفوی، ایستادیم. راهنمای میراث فرهنگی، قصه پرواز شمس از تبریز و دیدار سرنوشت‌سازش با مولانا در قونیه را با چنانشوری روایت می‌کرد که گویی در آن لحظه، باد پاییز بوی سماع و عطر نفس‌های شمس را از دل تاریخ به مشام می‌رساند.
مناره‌ها با آن هندسه شگفت‌انگیز و پله‌های مارپیچ‌شان، رو به آسمان داشتند؛ نمادی از همان جمله جاودانه که بر دل خاک حک شده است. خام بدم، پخته شدم، سوختم بود. در محوطه‌ی آرامگاه، قدم زدیم و به افق خوی خیره شدیم؛ شهری که مزار مردی است که جهان مولانا را زیر و رو کرد.
غروب خوی و بازگشت به سو‌ی تبریز
خورشید پاییزی آرام‌آرام پشت کوه‌های خوی رنگ می‌باخت و سایه مناره‌ها بر روی زمین کش می‌آمد. خستگی شیرین یک روز پر از تماشا و شنیدن، بر جان اهالی رسانه تبریز نشسته بود. ساعت حوالی شب‌هنگام بود که با خوی، این شهر مهربان و نگین شمال‌غرب، وداع کردیم.
در دل تاریکی جاده برگشت، مینی‌بوس دوباره به راه افتاد. چراغ‌های ماشین در مسیر پیچ‌درپیچ جاده می‌رقصیدند و در درون کابین، حرف از روایت‌ها، عکس‌ها و خطوط تازه‌ای بود که باید نوشته می‌شد. پاسی از شب گذشته بود که نور چراغ‌های شهر تبریز از دور پیدا شد؛ وقتی از در مینی‌بوس پیاده شدیم، فهمیدیم این سفر فقط گذشتن از چند شهر نبود؛ سفری بود از دل سپیده‌دم تبریز تا ژرفای تاریخ و عرفان خوی، سفری که ردپای آن تا همیشه در واژه‌های ما خواهد ماند.
گزارش از زهرا ژرفی
انتهای پیام
چه گزارش دلنشینی بود 
