انگيزه تأليف «گستره قيام 15 خرداد»؛ مجهول ماندن نقش اصناف تهران در نهضت

گروه ادب: مؤلف كتاب «گستره قيام 15 خرداد» يكی از هسته‌های اصلی و البته فراموش شده قيام 15 خرداد را اصناف تهران عنوان و خاطرنشان كرد: ناديده گرفتن و مجهول ماندن نقش اصناف در اين قيام تاريخی انگيزه اصلی من از ثبت و ضبط خاطرات آنها بود كه منجر به تأليف اين كتاب شد.

به گزارش خبرگزاری بين‌المللی قرآن(ايكنا) نشست «گستره قيام 15 خرداد» امروز، شنبه 21 ارديبهشت ماه در سالن سرای اهل قلم بيست و ششمين نمايشگاه بين المللی كتاب تهران برگزار شد.

در اين نشست، جميل موحدخويی، از شاهدان عينی اين قيام و مؤلف كتاب «سربداران كوچه و بازار» در سخنان خود گفت: من به دليل سكونت در ورامين و تحصيل در دانشگاه تهران به جو سياسی و اجتماعی هر دو شهر در سال های 30 و 40 شمسی تسلط داشتم.

وی يكی از هسته‌های اصلی و البته فراموش شده قيام 15 خرداد را بارفروشان تهران عنوان كرد و خاطرنشان كرد: ناديده گرفتن و مجهول ماندن نقش بارفروشان در اين قيام تاريخی انگيزه اصلی من از ثبت و ضبط خاطرات اين صنف بود كه منجر به تأليف كتاب «گستره قيام 15 خرداد» شد.

موحدخويی در اين باره گفت: بارفروشان پس از شنيدن خبر دستگيری امام خمينی(ره) كسب و كار خود تعطيل كرده و به حالت اعتراض به سمت ميدان ارك به راه افتادند.

وی در بازگويی مشاهدات خود اظهار كرد: آن روز، بيمارستان‌ها به دستور رئيس پليس تهران، مجروحان را نمی‌پذيرفتند ولی مردم انقلابی در مواردی با اتحاد خود، درب‌ها باز كرده و مجروحان را به داخل بيمارستان‌ها انتقال دادند.

مولف كتاب «گستره قيام 15 خرداد» در ادامه گفت:‌ در همان حال در خيابان سيروس (شهيد مصطفی خمينی فعلی) دستور بود سربازان بدون اخطار قبلی مردم را هدف قرار دهند و تا ساعت 16 تردد كاميون‌ها، تانك‌ها و ماشين‌های نظامی در خيابان‌ها مشاهده می‌شد.

وی يكی از محورهای مهم كتاب خود را پرداختن به شخصيت و سرنوشت شادروان طيب حاج رضايی برشمرد و تصريح كرد: طيب سردسته جهال تهران بود كه می‌توان گفت: تداومی از سلسله عياران و لوتی‌های تهران بودند.

موحد خويی تأكيد كرد: برخلاف تصور عموم، طيب، روز 15 خرداد در ماجرا حضور نداشت زيرا به گفته بازماندگان آن قيام كه من در صنف بارفروش‌های تهران با آن‌ها مصاحبه كردم به علت بيماری همسرش از صبح كارش را تعطيل كرده بود و در منزل بود و از همان منزل در پاسخ به خواسته رئيس پليس تهران مبنی بر مشاركت در سركوب قيام، گفت: «اين قيام، ماهيت مذهبی دارد و من به هيچ وجه با دين در نمی ‌افتم».

وی گفت: در حقيقت نقش‌آفرينی طيب در اين قيام از دو روز بعد يعنی 17 خرداد آغاز شد كه منجر به بازداشت و شكنجه شديد او شد و هركس ديگر جای او اين گونه شكنجه می‌ديد، تسليم می‌شد.