به فرض اينكه چون ممكن است درك برخی از مسائل دينی و مذهبی برای كودك و نوجوان سنگين و ثقيل باشد نبايد از بيان آنها اجتناب كرد بلكه بايد با زبانی لطيف هنری همچون نمايش سعی در انتقال مؤثر مجموعهای از اين مفاهيم كه ممكن است در زندگی واقعی برای آنها نيز اتفاق افتد، كرد.
گروه هنر: به فرض اينكه چون ممكن است درك برخی از مسائل دينی و مذهبی برای كودك و نوجوان سنگين و ثقيل باشد نبايد از بيان آنها اجتناب كرد بلكه بايد با زبانی لطيف هنری همچون نمايش سعی در انتقال مؤثر مجموعهای از اين مفاهيم كه ممكن است در زندگی واقعی برای آنها نيز اتفاق افتد، كرد.
مجتبی خمسه، نويسنده و كارگردان تئاتر كودك و نوجوان در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) گفت: با اين مسئله كه نبايد برخی از مسائل دينی و مذهبی را كه ممكن است درك آنها به ويژه برای كودكان و نوجوانان سنگين و ثقيل باشد مطرح كرد، مخالفم و تصور میكنم میشود در صورت ورود به فضای كودكانه و اشراف به زبان خاص آنها، بسياری از مفاهيم به ظاهر سخت كه در نگاه اول شايد برای كودكان مناسب نباشد را بيان كرد.
وی گفت: به طور مثال مقوله مرگ به عنوان يك پديده به ظاهر تلخ برای كودكان و نوجوانان و حتی بزرگسالان مطرح است كه برخی میگويند آن را نبايد به مخاطب كودك و نوجوان ارائه كرد اما بايد پذيرفت كه اين پديده به عنوان يك واقعيت كه در دين بدان بسيار پرداخته و تأكيد شده، ممكن است در زندگی واقعی حتی برای كودكان و نوجوانان نيز رخ دهد و آن وقت موجب افسردگی و سرخوردگی آنها میشود و لذا بايد به نوعی شفاف و لطيف و با مثلاً زبان نمايشی بدان پرداخت.
از پرداختن به تئاتر برای گروه سنی نوجوان به نسبت كودكان غافل شدهايم
خمسه ادامه داد: متأسفانه اكنون بسياری از كارهای نمايشی كه در حال توليد و اجراست مرتبط با گروه سنی كودك كه تا مقطع چهارم و پنجم دبستان را در برمیگيرد است و در اين زمينه از گروه سنی نوجوان غافل شدهايم در حاليكه اين گروه سنی نيازها و احتياجات بيشتری دارند كه به نوعی و از طريق پرداختن به فرهنگ و هنر بايد به آنها نيز توجه شود.
| بسياری از موضوعات دينی به شرط آنكه از زبانی ساده و ملموس برای كودكان و نوجوانان استفاده شود قابليت نمايشی شدن برای كودكان و نوجوانان را دارند و البته گاه ممكن است موضوعی به دليل سادگی بيش از حد از حد حوصله نوجوانان خارج باشد كه میتوان با استفاده از تكنيك های اجرايی همچون ايجاد جذابيت بصری و هيجان آنها را نيز برای نوجوانان مناسبسازی كرد. |
كارگردان نمايش «خرمشير» تصريح كرد: اين در حالی است كه مقطع سنی نوجوان از حساسيتهای بيشتری به نسبت كودكان برخوردار است و به همان اندازه كه كودكان از زبان نصيحتگو به اين معنا كه احساس میكنند همواره كسی هوادار و مراقب آنهاست خوششان میآيد اما نوجوانان به شدت از به كار بردن اين زبان متنفرند و لذا بايد در مورد توليد نمايش دينی برای اين گروه سنی از زبانی غيرمستقيم استفاده كرد و به فكر القای برخی اصول تربيتی و اخلاقی بدون دخالت مستقيم به آنها بود.
دولت، مدارس و خانوادهها نقش بسزايی در رونق تئاتر دينی نوجوانان دارند
وی گفت: از ديگر دلايلی كه توليد نمايش برای نوجوانان به نسبت گروه سنی كودك ناچيز است اين است كه برای نمايش كودك مخاطب با مساعدت مدارس و دولت فراهم میشود و مشكلی در مورد تأمين هزينههای اين كار وجود ندارد و اين در حالی است كه انگار مقطع سنی نوجوان با مقولهای به نام تئاتر بيگانه است و سرمايهگذاری مناسبی هم از جانب مسئولان هنری و هم مسئولان آموزش و پرورش در ترغيب نوجوانان برای تماشای نمايش صورت نمیگيرد.
نويسنده نمايش «پهلوان كچل» تأكيد كرد: مسلماً نقش خانوادهها در هدايت و ترغيب فرزندان نوجوان خود برای بهرهگيری از زبان نمايش در انتقال مجموعهای از اصول تربيتی و اخلاقی نيز مؤثر است و در صورت اقبال خانوادهها به نمايش از سوی فعالان تئاتر نيز شاهد رونق توليد نمايش برای اين گروه سنی خواهيم بود.
وی با اشاره به اينكه شايد بسياری از نمايشهای توليد شده برای كودكان به لحاظ محتوايی مناسب نوجوانان نيز باشد گفت: تكنيكهای به كار گرفته شده در تئاتر كودك بسيار ساده است و شايد از اين منظر جذابيتی برای مخاطب نوجوان نداشته باشد كه میتوان با مقداری پيچيدگی در تكنيك اجرايی و به كار بردن برخی جذابيتهای بصری كه احتمال میدهيم نوجوانان به واسطه آن استقبال خوبی از نمايش خواهند داشت، موضوعات مشترك بين كودك و نوجوان كه ممكن است طرح موضوعات دينی و دغدغههای مربوط به آنها باشد را نيز برای آنها نمايشی كرد.