انقلاب اسلامی از ابتدا مشی اعتدالی را در دستور كار داشته است

مصطفی نوروزی، مشاور سياسی نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها در گفت‌و‌گو با خبرگزاری بين‌المللی قرآن(ايكنا) با اشاره به مسئله اعتدال گفت: بحث اعتدال از زمان انقلاب اسلامی در حوزه مباحث فكری و روشنفكری مطرح بود و از گذشته‌ها نيز در تفكر اسلامی ما جايگاه ارزشمندی داشته است.

وی افزود: دولت جديد در اين مدت عملياتی صحبت كرده است و هنوز به طور شايسته به موضوع اعتدال و حدود و ثغور آن نپرداخته است تا متفكران و اصحاب فكر در مورد اعتدال مورد نظر دولت كسب اطلاع كنند.

مشاور سياسی نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌هاگفت: اعتدال در حوزه تفكر اسلامی و تفكر غرب جايگاه خاص خود را دارد، سؤالاتی چون اعتدال يك بحث روشی است يا بينشی و اينكه اعتدال نوعی استراتژی و راهبرد يا ناظر به عمل و حكمت عملی است، بايد پاسخ داده شود.

اعتدال را باید یک مشی عملی دانست

نوروزی با ذكر اينكه اعتدال يك مشی عملی است، افزود: اعتدال جايگاهی در حوزه عمل و رفتار دولتمردان و حركتی بين دو موضوع افراط و تفريط و در واقع حد‌وسط است، خيلی در حوزه نظر نمی‌توان اين مسئله را دنبال كرد، زيرا در سير اتفاقات فكری سده‌های اخير مسئله اعتدال در حوزه نظر به نتيجه نرسيد، به طور مثال سوسيال دموكراسی يك بينشی است در بين دو بينش چپ و راست، اما سوسيال دموكراسی در بين اين دو تفكر به يك مؤلفه‌های جدی دست پيدا نكرد و مشخص نشد سوسيال دموكراسی نسبت به اين دو تفكر چه حرف جدی دارد.

مشاور سياسی نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها اظهار كرد: جريانی به نام جريان سوم در تفكر اروپا اتفاق افتاد كه در راس آن «آنتونی گيدنز» بود كه بينش سومی را دنبال كرد تا بتواند در بين دو بينش چپ و راست يك مكتبی را ارائه كند كه در اين زمينه موفق نبود، قبل از انقلاب در جريان نهضت نفت و انقلاب نفت حزب توده و جريان‌های ملی فعال بودند و جريانی به اسم خط سوم توسط خليل ملكی مطرح شد و جلال آل‌احمد هم در اين زمينه وارد شد اما اين خط سوم در مقابل تفكر حزب توده و منشعبين حزب توده موفقيتی نداشت.

نوروزی گفت: بعد از انقلاب در دهه 60 در اوج شكل‌گيری چپ و راست جريانی به نام جريان سوم مطرح شد، اين جريان نه با جريان راست انقلابی و نه با جريان چپ همراهی داشت و اين جريان حركت‌های سياسی مورد نظر خود را دنبال كرد اما به نتيجه نرسيد، لذا بايد بحث اعتدال را در حوزه عمل دنبال كنيم.

وی با ذكر اينكه تفكر دينی و قرآنی ما در همين مشی اعتدال است، افزود: نهضت انبياء و سيره ائمه اطهار(ع) همين جريان اعتدل را به ما نشان می‌دهد، آياتی چون «وَكَذَلِكَ جَعَلْنَاكُمْ أُمَّةً وَسَطًا لِّتَكُونُواْ شُهَدَاء عَلَى النَّاسِ» نشانه اعتدال در اسلام است، طبق اين آيه مشی مسلمانان بايد الگوی همه ملت‌ها قرار گيرد.

مشاور سياسی نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها گفت: امروز متأسفانه جريان‌های سلفی و به خصوص تكفيری به اين شدت در دنيا به نام اسلام تنفر ايجاد می‌كنند، اين آيه اين‌گونه معرفی شدن اسلام را نفی می‌كند، در حالی كه سلفی‌ها به ظاهر خيلی انقلابی هستند و به ظاهر پرحرارت از اسلام دفاع می‌كنند، اما در عين حال خيلی بی‌رحم هستند.

افزود: تكفيری‌ها بر خلاف ظاهر ساده‌زيست و پرشور و انقلابی خود كاملا ضد بينش دينی ما هستند، اسلامی كه قرآن معرفی می‌كند در عمل آنها خلاف آن انجام می‌شود، ما امت وسطی می‌خواهيم كه مثل يهود و مسيحيت يك‌سويه‌نگر نباشد، اسلامی كه متعادل است و ملت‌ها از آن الگو بگيرند.

استدلال فكری و فرهنگی حضرت موسی(ع) با فرعون

نوروزی عنوان كرد: پيامبر(ص) الگوی كامل چنين اسلامی هستند و مشی اعتدال بدون افراطی‌گری و تفريط در رفتار و عمل ايشان وجود داشت، همچنين حضرت موسی(ع) از ابتدا وقتی نهضت خود را شروع می‌كند با ملايمت با بزرگ‌ترين نماد قدرت و ظلم برخورد می‌كند، ايشان نهضت خود را با دعوت و زبان استدلال شروع می‌كند و با فرعون استدلال فكری و فرهنگی دارد، بدون آنكه از قدرت فوق‌العاده خود كه ناشی از اعجاز الهی است در جهت تهديد فرعون استفاده كند.

مشاور سياسی نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها گفت: اين حركت فرهنگی حضرت موسی(ع) در برابر ظالم‌ترين فرد زمان خود منشی اعتدال‌آميز بود، مشی ائمه اطهار(ع) همه جا همين گونه بود، هيچ كجا حركت‌های تند و افراطی از ائمه وجود ندارد، در حالی كه كسانی كه مقابل ائمه قرار داشتند از يك نوع افراطی‌گری كور پيروی كردند، ائمه در تقابل با آنها هيچ‌گاه حركت‌های راديكال نداشتند، در همه مقاطع ائمه منطق عقلانی و اعتدالی را حفظ كردند.

وی با بيان اينكه انقلاب اسلامی در ميان انقلاب‌های بزرگ دنيا به اعتراف بسياری از متفكران يك انقلاب معتدل بوده است، گفت: به طور مثال قبل از انقلاب امام(ره) در نجف مشی مسلحانه را در برابر حكومت شاه نپذيرفتند، همچنين بعد از انقلاب بلافاصله دولت تشكيل و قانون اساسی نوشته و تنظيم شد و امام حركت انقلاب را منطقی پيش بردند و اين گروه‌های ضد انقلاب بودند كه در برابر منطق انقلاب دست به اسلحه بردند.

مشاور سياسی نهاد نمايندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها با بيان اينكه انقلاب ما با اعتدال پايه‌ريزی شد، گفت: انقلاب در همه مراحل مشی اعتدالی را در دستور كار قرار داد، بر خلاف انقلاب‌های بزرگ دنيا كه نوعا اجتماعی بودند، انقلاب اسلامی بر محورهايی استوار شد كه گويای اعتدال بود، لذا انقلاب اسلامی در درجه اول انقلابی عقلانی است؛ همه مراحل انقلاب، شيوه مواجه با موافقين و مخالفين در همه مراحل از يك پيوندهای عقلانی مستحكم برخوردار است.

ادامه دارد...