اهميت روز عرفه و دعای عرفه در كلام آيتالله مظاهری
روز عرفه، نهمين روز از دهه مقدس ذىالحجه است كه قرآن كريم در سوره فجر، قسم به آن خورده «و الفجر و ليالٍ عشر».
 |
اين دهه و روزهای عرفه و عيد قربان، برای خودسازی بسيار مؤثر است. به خصوص توجه به دعاى عرفه امام حسين(ع) برای پيشرفت معنوی انسان مفيد است. اين دعای شريف، از ذخائر بزرگ شيعه است، ولى متأسفانه آنطور كه شايسته است، به آن و به خصوص به معانی و تعابير بلند و سازنده آن توجه نمیشود.
دعای عرفه در بين ادعيه و متون عرفانی، درخشندگی خاصی دارد و برای رشد معنوی و سلوك الیالله كارساز است. انسان مىتواند عصر روز عرفه با توجه و استفاده از دعای عرفه، راه صد ساله را بپيمايد. نظير اينكه در اتاق تاريك، با زدن كليد برق، همه جا روشن مىشود، دعای عرفه، مسير حركت به سوی خدا را برای آدمی روشن میكند و راه را به او نشان میدهد.
اساساً اينكه روز نهم ذىالحجه را روز عرفه ناميدهاند، به خاطر آن است كه انسان در حج مىتواند به مقام علمُاليقين برسد و اگر قدری جلوتر برود، به مقام عين اليقين و پس از آن به مقام حقُّ اليقين خواهد رسيد.
كسی كه از فاصله دور، آتش يا دود آن را نظاره میكند، میداند كه آتش سوزنده است، يعنی در اين خصوص، به علماليقين رسيده است. آنكه در كنار آتش است و گرما و حرارت آن را با بدن خويش حس میكند، سوزندگی آتش را میيابد و به مقام عين اليقين رسيده است. امّا مقام حقاليقين صرفاً متعلّق به كسی است كه درون آتش باشد و با اعماق وجود، سوزندگی آتش را باور كند.
چنين يقين و باوری، پس از برخورداری از ايمان واقعی، در سايه عمل و عبادت، روزی انسان میشود «وَ اعْبُدْ رَبَّكَ حَتَّى یَأْتِیَكَ الْیَقينُ»[1]
در پرتو چنين باوری، رابطۀ انسان با خداوند، نظير رابطۀ يك چراغ با نيروگاه برق میشود. يعنی مخلوق چنان به خالق لايتناهى وصل مىشود كه قدرت الهی پيدا میكند. خداوند در حديث قدسی میفرمايد «بنده من، تو مرا اطاعت كن، آنگاه همانطور كه من هرچه بخواهم همان میشود، تو هم هرچه بخواهی همان خواهد شد».
«یَا ابْنَ آدَمَ ...أَطِعْنِی فِيمَا أَمَرْتُكَ...أَنَا أَقُولُ لِلشَّیْءِ كُنْ فَیَكُونُ أَطِعْنِی فِيمَا أَمَرْتُكَ أَجْعَلْكَ تَقُولُ لِلشَّیْءِ كُنْ فَیَكُونُ» [2]
در روز عرفه، انسان بايد به اينگونه مقامها برسد و در روز عيد قربان از خدا عيدى بگيرد. عيدی عيد قربان چيست؟ همانطور كه روزهدار در عيد فطر، خود خداوند را عيدی میگيرد «الصَّومُ لِی وَ انَا اجزَى بِهِ»[3]، حجگزار نيز در روز عيد قربان بايد خود خداوند را عيدی بگيرد. البته اين عيدی، مختصّ حجاج نيست و هركس و در هر مكانی، میتواند به مقام حقّ اليقين برسد و باور او در همه اعضا و جوارحش رسوخ كند. در اين صورت، میتواند خود خداوند را عيدی بگيرد و سعادت دنيا و آخرت را روزی خود كند. خوشا به حال اين افراد.
*پینوشت:
1. حجر / 99
2. ارشاد القلوب، ج 1، ص 75
3. من لايحضره الفقيه، ج 2، ص 75
