حجتالاسلام والمسلمين حسن اشرفی، عضو هيئت علمی پژوهشگاه بينالمللی علوم وحيانی معارج، در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، به بحث درباره ظرفيت و توانايیهای آثار آيتالله جوادی آملی برای تدريس به عنوان منبع درسی در دانشگاهها پرداخت و گفت: منابع علمی موجود در دانشگاهها كه عمدتاً علوم تجربی و معرفتی میباشند، علومی هستند كه از غرب وارد كشور ما شدهاند و فقط اندكی از منابعی كه امروزه در دانشگاههای ما تدريس میشود، جزء افكار انديشمندان اسلامی است.
آيتالله جوادی آملی،جامع معقول و منقول هستند
وی افزود: در موضوعات تجربی و معرفتی، انديشمندان اسلامی دارای افكار بزرگی هستند، از جمله شاگردان امام صادق(ع) كه در زمينه فيزيك و شيمی دارای تخصص بودهاند و انديشمندانی نظير ملاصدرا، ابنسينا و... كه صاحب نظر بودهاند. اما متأسفانه از اين انديشهها در دانشگاهها استفاده نمیشود. الحمدلله افكار و انديشههای برخی از انديشمندان اسلامی همانند استاد مطهری وارد كتابهای درسی شده است و ما دارای انديشمندان ديگری هستيم كه میتوان از افكار و انديشههای آنان در مدارس و دانشگاهها استفاده كرد. از جمله كسانی كه برای استفاده از آثار ايشان به عنوان منبع درسی، دارای انديشههای ناب هستند، آيتالله جوادی آملی هستند.
عضو هيئت علمی پژوهشگاه بينالمللی علوم وحيانی معارج درباره ويژگیهای علمی آيتالله جوادیآملی، گفت: ايشان چند ويژگی بسيار مهم دارند كه از جمله اين ويژگیها، جامعيت ايشان است. ايشان جامع معقول و منقول هستند، يعنیاينكه هم در مباحث عقلانی همانند فلسفه و عرفان صاحبنظر هستند و هم در مباحث نقلی همانند تفسير قرآن، فقه، اصول و زيرمجموعه آنها يد طولايی دارند و هم به تناسب اين موضوع ايشان يك شخصيت سياسی بينالمللی هستند.
| حجتالاسلام حسن اشرفی: |
| ايشان يك شخص در گوشه حجره نشسته نيستند بلكه شخصيتی بيدار و با فكر و انديشههای باز و با الهامات الهی هستند و قطعاً آثار ايشان در زمينه حل مسائل بينالمللی جهان اسلام، تاثيرگذار خواهد بود |
انديشههای استاد جوادیآملی،از سرچشمه وحی بهره بردهاند
وی ادامه داد: ازاين جهت میتوان از مباحث فلسفی و كلامی ايشان در مباحث عقلی دانشگاهها و از انديشههای تفسيری و فرهنگی-اجتماعی ايشان در ابعاد معرفتی استفاده كرد، به ويژه اينكه ايشان علاوه بر فلسفه مطلق كه «شرح رحيق مختوم» به عنوان شرح ايشان بر «اسفار اربعه» ملاصدرا، نمونه آن است، در «فلسفه مضاف» هم آثار بنامی دارند و میتوان از فلسفه مضاف ايشان هم كمال استفاده را برد.
اشرفی اظهار كرد: آيتالله جوادیآملی، در مباحث اجتماعی، فقهی و حقوقی هم دارای انديشههای ارزشمندی هستند؛ مخصوصاً كتابی كه اخيراً با عنوان «مفاتيحالحيات» از ايشان چاپ شده است. اگرچه اين كتاب به زبان عاميانه نوشته شده است، اما در مورد آن كنكاش و كار علمی و دلالتی صورت گرفته است و اين كتابها میتوانند منابع خوبی برای مباحث حقوقی باشند و ضرورت اينكار نيز اين است كه از اين انديشههای نابی كه از سرچشمه وحی بهره بردهاند، استفاده كنيم.
استاد آملی، از مشكلات و كمبودهای موجود در دانشگاهها اطلاع كامل را دارند
وی افزود: در برخی حوزهها از جمله جامعهشناسی و روانشناسی كه برای تدريس آنها در دانشگاه از منابع غربی استفاده میشود، میتوانيم از آثار استاد جوادیآملی استفاده كنيم. البته اين بدان معنی نيست كه ما بايد همه آثار موجود را از بين ببريم. ما بايد از علم روز و كتب و افكار آنها اطلاع كافی داشته باشيم، اما محور و خوراك علمی ما نبايد انديشههای آنان باشد. ما بايد قسمتهای مفيد آثار آنان را اخذ كنيم و انحرافات آنها را به چالش بكشيم، همانند شهيد مطهری(ره) كه اينكار را انجام میدادند.
وی با اشاره به ديدگاه آيتالله جوادیآملی نسبت به شهيد مطهری(ره) و ميزان آگاهی ايشان نسبت به مشكلات موجود در دانشگاهها گفت: ديدگاهی كه استاد جوادآملی نسبت به استاد مطهری دارند، اين است كه شهيد مطهری(ره) حضوری جدی در دانشگاهها داشتند و بسياری از اين مشكلات را با حضور خود لمس كرده بودند. ايشان نيز با اينكه حضور زيادی در دانشگاهها ندارند، اما از مشكلات و كمبودهای موجود در دانشگاهها اطلاع كامل دارند.
آثار ايشان در زمينه حل مسائل بينالمللی جهان اسلام، تاثيرگذار خواهد بود
عضو هيئت علمی پژوهشگاه بينالمللی علوم وحيانی معارج، تأكيد كرد: بايد يك كارگروه تخصصی در زمينه استفاده از آثار استاد به عنوان منبع درسی دانشگاهها تشكيل شود و اين انديشههای ناب را جمعآوری كنند و كمبودهای معرفتی دانشگاه را هم ارزيابی كنند و در مرحله بعدی، آثار ايشان را به عنوان منبع درسی تدوين كنند و به دانشگاه عرضه كنند، كما اينكه اكنون مؤسسه اسراء، در حال تدوين برخی از آثار استاد جوادی آملی از جمله «نظريه تصميم» به صورت متون درسی است تا دانشجويان، كمال استفاده را از اين افكار ببرند.
وی در ادامه در رابطه با تاثير آثار آيتالله جوادیآملی، در حل مسائل و مشكلات بينالمللی جهان اسلام گفت: ايشان چندين كتاب در حوزه مسائل بينالمللی، حقوق بينالملل و روابط بينالملل دارند و در اين زمينه تدريس داشتهاند و دارای حضور فعال در عرصه سياسی نيز بودهاند، از جمله در زمان حضرت امام(ره) حامل نامه ايشان برای گورباچف بودند. ايشان يك شخص در گوشه حجره نشسته نيستند، بلكه شخصيتی بيدار و با فكر و انديشههای باز و با الهامات الهی هستند و قطعاً آثار ايشان در زمينه حل مسائل بينالمللی جهان اسلام، تاثيرگذار خواهد بود.
در آثار استاد، نكات بسيار خوبی برای رفع چالشهای بين مذاهب اسلامی جود دارد
اشرفی افزود: كمتر كسی به اندازه ايشان به نقد مباحثی از قبيل كثرتگرايی، پلوراليسم، سكولاريسم و... و پاسخ به شبهات آنها از نگاه قرآن و متون دينی پرداخته است. مباحث ايشان كاملاً به روز است. ايشان كتابخانه ديجيتالی دارند كه نزديك به 120 جلد كتاب در آن وجود دارد و در آنها به مباحث گوناگونی پرداخته شده است.
عضو هيئت علمی پژوهشگاه معارج، در ادامه در رابطه با تأثير آثار آيتالله جوادیآملی، در حل اختلافات بين مذاهب اسلامی از جمله شيعه و سنی گفت: اگر كارگروههايی كه بر روی آثار ايشان كار میكنند، كار خود را به درستی انجام دهند و وارد جزئيات آثار ايشان شوند، نكات بسيار خوبی برای رفع چالشهايی كه بين مذاهب اسلامی از جمله شيعه و سنی و جود دارد، در اين آثار به چشم میخورد، به گونهای كه هم به اختلافات شيعه و سنی دامن زده نشود و هم راهحلی برای حل مشكلات باشد و هم اينكه به گونهای نباشد كه برای حل اختلافات مجبور شويم از اعتقادات شيعی خود هم دست برداريم و اين يك كار هنرمندانه را میطلبد و ايشان اين هنر را دارند.
اشرفی در پايان عنوان كرد: ايشان علاوه بر موارد مذكور، هم در زمينه مباحث فلسفی كه در «شرح اسفار» بيان شده است و هم در مباحث عرفانی كه در كتاب «سرچشمه انديشه» كه شش جلد است و مبانی اصلی افكار استاد، در همين كتاب آمده است و شامل مباحث صرفاً قرآنی، قرآن و عترت، فلسفی، عرفانی، اجتماعی، فقهی و حقوقی است، صاحبنظر هستند.