مدیریت و طراحی هنری یک نمایش دینی نیازمند بودجه مجزاست

سیدجواد روشن، مسئول دفتر ارزشیابی و پژوهش مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری در گفت‌و‌گو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) گفت: عنوان طراح هنری که در برخی از بروشورهای کارهای نمایشی و به ویژه نمایش‌های دینی به چشم می‌خورد مقوله‌ای تخصصی که به شکل ویژه و منفک از جریال تکنیکال نمایش و هدایت بازیگران توسط کارگردان باشد مطرح نیست و معمولاً مجموع وظایف کارگردان در کلیت کار و همچنین وجوه زیبایی‌شناسانه اثر نمایشی که در قالب طراحی و مدیریت هنری تعریف می‌شود به عهده کارگردان نمایش است.

وی ادامه داد: این در حالیست که در تله‌تئاترها مقوله فنی کارگردانی با جنبه‌ها و ابعاد زیبایی‌شناسی تولید یک اثر نمایشی از یکدیگر تفکیک شده است و در عنوان‌بندی این آثار که هر از گاهی از تلویزیون پخش می‌شوند شاهد هستیم که فردی به عنوان کارگردان تلویزیونی مسئولیت مسائل فنی تولید یک اثر نمایشی را به عهده دارد و در مقابل فردی هم به عنوان کارگردان هنری به مسائل هنری و همان چیزی که از آن به مدیریت و طراحی هنری یاد می‌شود توجه دارد.

طراحان گوناگون در جریان تولید یک نمایش صحنه‌ای به کمک کارگردان می‌آیند

روشن تصریح کرد: البته با وجود تجمیع مسئولیت‌های کارگردانی فنی و هنری یک اثر نمایش صحنه‌ای، اما ملاحظه می‌شود که مجموعه‌ای از عوامل در پروسه تولید یک اثر نمایشی همچون طراح صحنه و لباس، نور، افکت و جلوه‌های صوتی و همچنین موسیقی به کمک ایده‌پردازی کارگردان می‌آیند تا به او در تصمیم نهایی مشاوره دهند و یا آنچه که خواست اوست را به فعلیت برسانند.

کارگردان نمایش «اگر سپیده سرزد» در ادامه گفت: در تولیدات نمایشی اخیراً مسئله‌ای رواج پیدا کرده است و آن استفاده از ابزار ویژه برای ایجاد جلوه‌های بصری و مولتی‌مدیاست که حوزه تولید را کمی تخصصی‌تر از قبل می کند و برای این منظور حتماً نیاز به حضور فرد یا گروهی تکنولوژیست است که کار خود را در راستای اهداف تولید به پیش ببرند و تا اندازه‌ای می‌شود کار آنها را مصداق بارز و مستقل از طراحی و مدیریت هنری برشمرد.

طراحی هنری از الزامات نمایش‌های واقع‌گرای دینی است

روشن تأکید کرد: در هر صورت استفاده از مواد و متریال و ابزار مورد نیاز در خلق جلوه‌های بصری و صوتی و یک کلام طراحی هنری از الزامات حوزه تولید نمایش به ویژه نمایش‌هایی که همچون آثار دینی واقع‌گرا هستند محسوب شده و به باورپذیری و ارتباط مؤثر مخاطب با اثر نمایشی منجر می‌شوند هر چند که در فرایند تولید و بودجه‌بندی آن، هزینه‌ای جداگانه برای آن منظور نمی‌شود.

این کارشناس تئاتری حوزه هنری افزود: متأسفانه بودجه اختصاص یافته به تولید یک اثر نمایشی در شرایط ایده‌آل خود کفاف پرداخت هزینه‌های جاری، دستمزد بازیگران و مسائل ابتدایی مروبط به تولید و به روی صحنه بردن یک اثر نمایشی را می‌دهد و مسئول گروه و یا کارگردان یک اثر نمایشی دینی ترجیح می‌دهد به جهت وفاق میان بازیگران و عوامل تولید اثرش، حقوق و دستمزد آنها را به موقع پرداخت کند تا اینکه این بودجه اندک را صرف مسائل و مواردی کند که تحت عنوان طراحی و مدیریت هنری حداقل بر جذابیت بصری کارش خواهد افزود.

وی در پایان گفت: این به عنوان یک نقص در چرخه تولید اثر نمایشی محسوب شده و اصلاً ارتباطی با کمی و کاستی توان تولید عوامل یک اثر نمایشی ندارد و باید با مطرح شدن این مقوله به عنوان یکی از ملزومات نمایشی حداقل در آثار دینی که نیاز به توجه جدی به بعد طراحی و مدیریت هنری دارند، بودجه تخصیص یافته برای تولید اینگونه آثار تا حد قابل توجهی افزایش یابد.