استفاده افراطی از دروغ مصلحتی؛ از عوامل رواج این معضل در جامعه

محمدرضا فیضیان، قاری برجسته استان مرکزی در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی، گفت: یکی از عواملی که سبب شده است تا دروغگویی در جامعه رواج یابد استفاده افراطی از دروغ مصلحتی است.

وی با بیان اینکه رسول گرامی اسلام(ص) فرمودند؛ همانا خداوند دروغ به مصلحت و خیر را دوست دارد و از راستى که فساد در پى‏ داشته باشد، متنفر است، اظهار کرد: بر اساس آموزه‌های دینی انسان به بهانه اصلاح جامعه و ایجاد صلح و آشتى بین دو مسلمان مجاز به دروغگویى بی‌جا و بی‌اندازه نیست؛ بلکه باید میزان لازم را رعایت کند.

قاری برجسته استان مرکزی ادامه داد: به‌عنوان مثال بیان دروغ مصلحتی بین زوجینی که برای طلاق و جدایی از یکدیگر اقدام کرده‌اند امری جایز و پسندیده است.

عدم نهادینه‌سازی فرهنگ قرآنی ـ اسلامی؛ عامل رواج دروغ

وی با اشاره به اینکه عدم نهادینه‌سازی درست و به‌جای فرهنگ قرآنی - اسلامی در جامعه نیز علل رواج دروغ در جامعه است، افزود: گاهی افراد برای کسب منفعت بیشتر در معاملات و تجارت دروغ را پیشه خود می‌‌سازند.

نابسامانی اقتصادی عامل گسترش دروغگویی در جامعه

فیضیان با بیان اینکه نابسامانی اقتصادی نیز از عوامل گسترش دروغ‌گویی در جامعه است، مطرح کرد: اگر شخص دروغگو بداند که کسب روزی از طریق دروغ و حرام نه‌ تنها برکتی برای زندگی وی ندارد؛ بلکه تأثیرات منفی و نامطلوب به‌دنبال دارد، هرگز این عمل ناپسند را مرتکب نمی‌شود.

عدم هم‌خوانی حرف و عمل مسئولان

وی در ادامه به نقش مهم دولتمردان و مسئولان برای پیشگیری از رواج دروغ در جامعه اشاره کرد و افزود: ملاک گفتار و عمل مردم هر جامعه‌ای رابطه مستقیم با نحوه عملکرد مسئولان جامعه دارد؛ لذا اگر مردم احساس کنند که حرف و عمل مسئولان هم‌خوانی ندارد به تبع آن ها نیز چنین رویه‌ای را در پیش می‌گیرد.

فیضیان با بیان اینکه راستگویی و صداقت در گفتار باید از همان دوران کودکی آغاز شود و خانواده، مهدکودک و مدارس نسبت به این نکته توجه جدی داشته باشند، اضافه کرد: ناگفته نماند که گاهی کودکان برای جلب توجه والدین یا معلم خود دروغ می گویند تا بیشتر دوست داشته شوند و مورد تشویق قرار گیرند.

اتخاذ شیوه‌های تربیتی صحیح و جلوگیری از دروغگویی

فیضیان اظهار کرد: زمانی‌که بزرگترها متوجه دروغ گفتن او شدند نباید بی‌تفاوت از کنار مسئله بگذرند؛ بلکه باید با شیوه‌های تربیتی صحیح مانع از دروغ‌گویی او بشوند.

وی ادامه داد: اگر به کودک خود از همان سنین پائین زشت بودن دروغ را آموزش ندهیم؛ قطعاً در بزرگسالی دروغگویی‌های بیشتری را از او مشاهده خواهیم کرد و از آنجایی‌که این امر ناپسند به مرور زمان در وجود او نهادینه شده است؛ لذا دیگر امکان اصلاح تربیتی و اخلاقی وجود ندارد.

آموزش اخلاقی مطابق عقلانیت صورت گیرد

قاری برجسته استان مرکزی در پایان با تأکید بر اینکه اگر ملاحت و شیرینی راستگویی را به فرزندان‌مان بچشانیم، آنها دیگر رغبتی برای دروغ گفتن ندارند، یادآور شد: آموزش اصول اخلاقی اسلامی به‌صورت اسطوره‌ای و افسانه‌ای تأثیری در تربیت صحیح دینی افراد ندارد و باید مطابق با عقلانیت صورت گیرد.