مسجد طراز اسلام مسجدی است که طبق سیره پیامبر(ص) اداره شود
گروه اجتماعی: مسجد طراز اسلام مسجدی است که طبق سیره پیامبر(ص) اداره و مدیریت میشود و تنها به نماز اکتفا ندارد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان جنوبی، 30 مرداد سال 1348 مسجدالاقصی بهدست صهیونیستها به آتش کشیده شد، سالها بعد و به همین مناسبت به پیشنهاد جمهوری اسلامی ایران و تصویب اعضای سازمان کنفرانس اسلامی در سیامین نشست این سازمان، این روز به نام روز جهانی مسجد نامگذاری شد. مکانی که از زمان تولد اسلام مهمترین جایگاه برای تمامی عرصههای مذهبی، اعتقادی، اجتماعی، فرهنگی و حتی جهادی بوده و نقش مهمی نیز در شکلگیری انقلاب اسلامی ایران داشته است.
شایسته نیست که مساجد از کثرت و رونق بیفتد و موقع نماز جماعت فقط بخشی از مسجد مورد استفاده قرار گیرد. مسلماً کسی با ساخت مسجد و زیاد شدن تعداد آن مخالف نیست اما وقتی یک شهرک یا یک محله مسجد ندارد، وقتی تعداد قابل توجهی مسجد نیمه کاره در شهر وجود دارد، وقتی مسجدهایی داریم با قدمت زیاد که در بافتهای تاریخی واقع شده و در حال خراب شدن هست و نیاز به تعمیر دارد ساختن مسجد در محلههایی با داشتن هفت و یا هشت مسجد ضرورت ندارد.
مصلحت نیست وقتی میتوان در مسیرهای جادهای برای مسافران یک نمازخانه با امکانات معمولی احداث کرد برای ساختن مساجدی خالی از جمعیت میلیاردی هزینه صرف کنیم. عجیب نیست که گاهی محل عبادت و بندگی برای خداوند را به نام افراد میشناسیم و مساجد و هیئتهای مذهبی ما به اسم برخی افراد شهرت پیدا کردهاند.
چه تعداد مسجد نیمه ساز داریم که به حال خود رها شدهاند چند قطعه زمین داریم که برای ساخت مسجد وقف شدهاند، آیا همه مساجد ما از امکانات مطلوب و وضعیت بهداشتی مناسب برخوردارند و به اندازه کافی تجهیز شدهاند.
آیا افرادی که میخواهند بانی خیر شوند اولویتها را درنظر میگیرند، نظر امام جمعه محترم و دلسوزان حوزه مذهب و فرهنگ را جویا میشوند آیا موقع وقف کردن به نیازهای ضروری جامعه توجهی دارند. چرا نباید آنهایی که خمس و زکات میدهند با نظر مرجع تقلید خود یا حاکم شرع و بیآنکه نام و نشانی از آنها باشد خالصانه برای گسترش اسلام در دیگر کشورهای جهان و یا ساخت مسجد در کشورهایی با اقلیت مسلمان و همچنین برای مسلمان شدن مردم آنجا هزینه کنند.
مساجد ما پویا و زنده نیستند آنگونه که باید رونق ندارند نماز جماعتی خوانده میشود و اگر مجالی باشد صفحهای قرآن و شاید هم چند شبی روضه خوانی که عدهای بر سر عادت، برخی از روی ریا، عده ای به خاطر رودربایستی و عدهای هم از روی ارادت به افرادی خاص و البته خیلیها هم از روی اخلاص در مسجد حاضر میشوند.
راستی چرا ما از مسجد النبی(ص) در زمان صدر اسلام این قدر فاصله گرفتهایم و آن هم کارکردی که مسجد در آن زمان داشته الان جز برخی چیزی باقی نمانده است. آیا توجه کردهاید به محلی که پیش نماز جلوتر از همه در آن میایستد محراب میگویند شاید باید محلی باشد برای جوشش و حرکت جهادی نه عافیتطلبی و زهد و گوشهگیری.
جایگاه مسجد در قرآن و روایات
واژه «مسجد» جمعاً 28 بار در قرآن کریم ذکر شده که در 22 مورد بهصورت مفرد و در 6 مورد دیگر بهصورت جمع آمده است و در مجموع در قرآن مجید 17 آیه مربوط به مساجد نازل و در آن به اهمیت و جایگاه رفیع مسجد در اسلام، پارهای از احکام مسجد و مسجدالحرام و احکام خاص آن، مسجدالاقصی و مسجد اصحاب کهف، اشاراتی شده است.
خداوند متعال در آیه 40 سوره حج مسجد را کانون و پایگاهى براى عبادت ذکر کرده، مىفرماید: «مَسَـاجِدُ یُذْکَرُ فِیهَا اسْمُ اللَّهِ کَثِیرًا؛ مساجدى که نام خدا در آن بسیار برده مىشود».
در اهمیت مسجد همین بس که دو مسجد بزرگ و بااهمیت در اسلام سکوى معراج پیامبر اکرم(ص) قرار مىگیرد و خادمان آن نیز از وارستهترین افراد زمان خود انتخاب مىشوند و خداوند دو پیامبر الهى را مسئول طهارت خانه خود مىکند.
حلقه مغفول مانده فعالیتهای مذهبی در مساجد
حجتالاسلام محمدطاهر گرایلی، مدیر کل اوقاف خراسان جنوبی در گفتوگو با خبرنگار ایکنا مساجد را رکن و محور هر محل دانست و افزود: این بدین معنی نیست که مساجد را به زر و زیور آراسته کنیم و مساجدی پر زرق و برق داشته باشیم و بهتر است به جای آن مساجدی قابل دسترس برای مردم و بیآلایش و بیپیرایه بسازیم.
وی با انتقاد از اینکه پویایی مساجد ما کم است و در رأس آن مدیریت جامع فرهنگی وجود ندارد، افزود: هیئتهای امنای مساجد صرفا هزینهها و برقراری نماز جماعت و روضه خوانیها را مدیریت می کنند و کمتر پیش میآید که کار فرهنگی یا سیاسی اجتماعی انجام شود و توجه ویژه به خانوادهها به خصوص نوجوانان وجود ندارد.
مدیرکل اوقاف خراسان جنوبی با اشاره به اینکه خدمت در مسجد نعمت و رحمتی از جانب خداوند متعال است، اظهار کرد: اولین شرط رسیدن به اهداف والا در مساجد مسئولیتپذیری در انجام وظیفه در خدمت به مساجد است .
اختلاف بین مدیران مساجد؛ مهم ترین معانی ناامنی مردم در مسجد
گرایلی از مهمترین معانی ناامنی برای مردم در مسجد را اختلاف بین مدیران مساجد دانست و گفت: اگر در مسجدی اختلاف باشد مهمترین پیام نا امنی برای مردم است لذا مراجعه مردم به مسجد کاهش مییابد.
وی بر لزوم احیای این سنگرها و بهرهمندی از کارکردهای گسترده و متنوع آنها تأکید کرد و افزود: درباره اهمیت مسجد احادیث فراوانی از طریق اهل بیت(ع) رسیده که اهمیت فوقالعاده این کار را نشان میدهد.
مدیرکل اوقاف خراسان جنوبی با اشاره به معنای امنیت در فضای مسجد که یک بحث مهم قرآنی است، اظهار کرد: این مهم را باید همواره مد نظر داشته باشیم و ابعاد آن را درنظر گرفته و برای آن برنامهریزی کنیم حتی برای خوراک فرهنگی و غذای فکری مساجد باید فکری کنیم.
مساجد؛ محور فعالیتهای مذهبی، اجتماعی و سیاسی
گرایلی با تأکید بر اینکه مساجد تنها محلی برای برگزاری نمازهای جماعت و برنامههای مذهبی نیست، افزود: این اماکن مقدس میتوانند به عنوان محور فعالیتهای مذهبی، اجتماعی، سیاسی، آموزشی و غیره کارکردهای متفاوت و گستردهتری داشته باشند.
ابوالفضل صادقیخواه، مسئول امور مساجد سازمان تبلیغات خراسان جنوبی از وجود 2هزار و 150 مسجد در استان خبر داد و افزود: در 391 مسجد نماز صبح جماعت نیز با حضور نمازگزاران برپا میشود.
وی با بیان اینکه مسجد طراز اسلام مسجدی است که طبق سیره پیامبر(ص) اداره و مدیریت میشود و تنها به نماز اکتفا ندارد، بیان کرد: مدیریت مسجد باید با امام جماعت باشد و امام باید توان مدیریت همه قسمتهای مسجد را داشته باشد؛ ولی از طریق برادری، انس، الفت و محبوبیت، هیئت امنا هم باید با امام هماهنگ باشند.
مسئول امور مساجد سازمان تبلیغات خراسان جنوبی با بیان اینکه حدود یکصد مسجد به دلیل مخروبه بودن قابلیت برگزاری نماز جماعت را ندارند، افزود: بسیاری از مساجد استان در مناطق روستایی کم جعیت وجود دارد و در این مناطق روحانی به صورت دائم نمیتواند حضور داشته باشد و به اقامه نماز جماعت اقدام کند.
اقامه نمازهای جماعت در 550 مسجد استان
وی با بیان اینکه نمازهای جماعت در 550 مسجد سطح استان اقامه میشود، گفت: تجمع کارکردهای گوناگون در عین وحدت در مساجد سبب شده تا این مؤسسات اجتماعی ـ دینی یکی از مهمترین حلقههای ارتباطی در جوامع اسلامی محسوب شوند.
مسئول امور مساجد سازمان تبلیغات خراسان جنوبی از وجود 70 امام جماعت در مرکز استان خبر داد و افزود: دیدار از خانواده ائمه جماعاتی که در یک سال گذشته فوت کردهاند، برگزاری همایش فعالان مساجد، حضور در منازل ائمه جماعات استان، گفتوگو با ائمه جماعات و هدای هدایا از برنامههای سازمان تبلیغات در طول هفته جهانی مساجد است.
عمران و آبادی معنوی مساجد؛ حلقه گمشده جامعه امروزی
صادقیخواه با بیان اینکه عمران و آبادی معنوی مساجد حلقه گمشده در جامعه امروزی است، بیان کرد: باید توجه داشت کارکردهای مسجد بهعنوان پایگاهی بیبدیل در تبلیغ دینی و منشأ شکلگیری حرکتها و تحولات است و احیاگر این کارکردها ها نیز به فرموده رهبر معظم انقلاب و اذعان صاحبنظران در گرو محوریت امام جماعت و عملکرد او است.
حجتالاسلام محسن مشرفی، امام جمعه موقت بیرجند با بیان اینکه مسجد کانونی است که میتواند مردم را نسبت به موضوعات مختلف جامعه اسلامی آگاه و متعهد کند، بیان کرد: امروز از سرمایهای به نام مسجد غفلت کردهایم در حالی که در زمان طاغوت با آن همه فساد موجود خیلی بیشتر به مسجد توجه داشتیم و حاصل آن هم تربیت جوانانی شد که انقلاب و جنگ تحمیلی را اداره کردند.
وی افزود: اگر درب مساجد ما باز باشد کسی که به هر دلیل از خانه بیرون زده و دچار مشکل است به مسجد پناه میبرد و عالم دین را میبیند و با او مشورت میکند.
امام جمعه موقت بیرجند با بیان اینکه مسجد محیط ذکر، بیداری و روشنگری است، بیان کرد: امام جماعت مسجد باید شخصی باشد که بتواند با افراد مختلف بهخصوص نسل جوان ارتباط برقرار کند و دارای اطلاعات کافی باشد و با اهل محل ارتباط مناسب داشته باشد.
ضرورت تهیه نقشه جامع مساجد استان از سوی مرکز رسیدگی به امور مساجد
مشرفی بر ضرورت تهیه نقشه جامع مساجد استان از سوی مرکز رسیدگی به امور مساجد استان تأکید کرد و گفت: مساجدی که فقط قشر خاصی را در خود جای دهند تأثیر چندانی بر مخاطبان خود نخواهند داشت لذا باید نیاز محلات مختلف به مسجد در این نقشه بررسی شود.
وی با اشاره به اینکه تربیت مسجدی از مؤلفههای ناب اسلامی است که همراه با تکریم و ارزشگذاری به همه اقشار جامعه است، گفت: تربیت مسجدی باید با مرکزیت مسجد باشد و مسجد مرکز ثقل این تربیت در نگاه اسلامی است ولی متأسفانه مساجد ما از این ظرفیت فاصله گرفتهاند و باید دوباره به قدرت قبلی خود بازگردنند.
امام جمعه موقت بیرجند با اشاره به اینکه همانگونه که برای تأثیرگذاری در تربیت دینی باید سیره رفتاری افراد با تقوا بهویژه علما و رهبر معظم انقلاب را به نمایش گذاشت، افزود: پدر و مادر وظیفه دارند که فرزندان خویش را به سویی هدایت کنند که به مصلحت آنان است و آن چیزی جز دینمداری نیست اما باید دقت داشت که وادار کردن برای کشاندن فرزند به سمت عبادات تأثیر معکوس دارد و باید از آن پرهیز کرد.
مشرفی با بیان اینکه تربیت باید همگانی باشد و همه با هم در مرکزی واحد تربیت شوند، بیان کرد: برای جذب کودکان و جوانان به مسجد نیز باید خود اهل مسجد شویم و به آن اهمیت دهیم تا آنان نیز به مسجد روی آورند.
