ارزش دعا به میزان معرفت انسان است
گروه اندیشه: دعا تنها برای پاداش و ثواب نباید خوانده شود بلکه اهمیت دعا در معرفت آن است و هر دعایی و به هر زبانی که باشد ارزشمند است.
حجتالاسلام علیاکبر بیاری، مدرس مؤسسه آموزشی ـ پژوهشی امام خمینی(ره) قم در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از زنجان، درخصوص روز عرفه و دعا، گفت: در تقویم سال شمسی روزهایی با توجه حوادث تاریخی و اتفاقات، مشخص شده است و در سالهای قمری نیز روزهایی وجود دارد که بیشتر جنبه معنوی داشته و برای رشد انسان مشخص شده است همچون عید قربان، عیدفطر، غدیرخم و از جمله مهمترین روزها نیز میتوان به روز عرفه که به روز دعا و نیایش نیز بر معروف است، اشاره کرد.
وی با اشاره به ارزش و اهمیت بالای این روز، ابراز کرد: در روایات اسلامی ثواب و پاداش بسیاری برای اعمال این روز شمرده شده است و از جمله در کتاب «المراقبات» ثواب روزه در روز عرفه معادل کفاره 90 سال و عبادت 90 ساله بیان شده است.
این مدرس مؤسسه آموزشی ـ پژوهشی امام خمینی(ره) قم ابراز کرد: از آنجایی که این روز به عنوان روز دعا یاد میشود، هر دعایی و به هر زبانی که باشد ارزشمند است و علاوه بر این در صورت امکان اگر دعای وارد بر این روز قرائت شود بر ارج و قرب آن میافزاید.
حجتالاسلام بیاری افزود: از جمله دعاهای وارد بر روز عرفه میتوان به دعای امام حسین(ع) در این روز اشاره کرد. همچنین دعای امام سجاد(ع) که دعای چهل و هفتم صحیفه سجادیه است و کمتر به آن توجه میشود از ارزش والایی برخوردار است.
وی ابراز کرد: دعای عرفه امام حسین(ع) که قرائت آن پس از انقلاب اسلامی در جامعه ایران جایگاه ویژهای پیدا کرده است، دارای محتوای بسیار والا و ارزشمندی است و این دعا با حمد و سپاس الهی، توحید و بیان صفات الهی آغاز میشود و با شناخت پیامبران ادامه پیدا میکند و پس از آن به بیان مسائلی همچون آخرت، یادآوری و شکر نعمتهای الهی، توبه و عفو و بخشش میپردازد.
این کارشناس مسائل دینی با اشاره به اینکه از این دعا سه درس برای کاربردی شدن در جامعه فعلی استنباط میشود، اظهار کرد: دعا تنها برای پاداش و ثواب نباید خوانده شود بلکه اهمیت دعا در معرفت آن است و روز عرفه و دعا نیز برای شناخت بیشتر خود، خدا و جهان است.
معرفت، اعمال فرد را با کمال انسانیت گره میزند
این مدرس مؤسسه آموزشی ـ پژوهشی امام خمینی(ره) قم ادامه داد: اگر شناخت و معرفت از خود و خداوند متعال نداشته باشیم، اعمال ما نیز متناسب با ویژگیهای انسانی نخواهد بود لذا شناخت موجب ترتیب اثر مفاهیم دعاها در زندگی انسان میشود و در صورتی که دعا در زندگی و رفتار انسان تأثیری نداشته باشد ثواب آن نیز کم خواهد بود.
حجتالاسلام بیاری خاطرنشان کرد: اولین درس دعای روز عرفه، ابراز نیازمندی به خداوند متعال است و میکوشد تا انسان به جایی برسد که خود را ضعیف محض در برابر خداوند بداند زیرا در این صورت تکبر را از خود دور ساخته و در جامعه، و در فتار با اطرافیان با تواضع عمل میکند.
وی با بیان اینکه در دوران انقلاب و جنگ تحمیلی تواضع موجب شد تا تلاشهای رزمندگان اسلام به نتیجه مطلوب برسد، اظهار کرد: اگر تواضع و دوری از تکبر در جامعه به رفتاری همگانی تبدیل شود بسیاری از مشکلات در جامعه رفع میشود.
این کارشناس مسائل دینی تصریح کرد: دومین درس از دعای روز عرفه توجه به قدرت مطلق خداوندی و توجه به اینکه انسان و موجودات جهان در جهان هیچ است و درحال حاضر توجه به این امر در حوزه فرهنگ، سیاست و اقتصاد جامعه بسیار تأثیرگذار خواهد بود.
توکل و توسل به خدا و فرستادگانش، ترس انسان را از بیت میبرد
این مدرس مؤسسه آموزشی ـ پژوهشی امام خمینی(ره) قم با اشاره به اینکه اگر توسل و توکل تنها به خداوند متعال باشد، هیچ ترسی از مسائل نخواهیم داشت، افزود: همان گونه که امام حسین(ع) با توسل به قدرت مطلق خداوندی دشمن را رسوا کرد، تمامی انسانها نیز اگر توجه به قدرت مطلق خداوند داشته باشند ترس از هیچ مشکلی نداشته و مشکلات در حوزه روابط خانواده، جامعه و بینالملل حل میشود.
حجتالاسلام بیاری عنوان کرد: سومین درس از این دعا توجه به نعمتهای مادی و معنوی الهی است که امام حسین(ع) در دعای روز عرفه نعمتهای الهی را بیان کرده و مراحل رشد انسانی را مطرح میکند و به بیان اهمیت این نعمتها میپردازد.
وی ابراز کرد: انسانی که لحظه به لحظه نعمتهای خداوند متعال را در زندگی ببیند و متوجه آنها باشد به هیچ وجه فرصت اشتباه، دروغ و ناشکری پیدا نمیکند.
این کارشناس مسائل دینی متذکر شد: گاهی اوقات عدم توجه به نعمتهای معنوی زمینه از بین رفتن نعمتها را ایجاد میکند. در جامعه ما ارزشهای اسلامی بسیار است و عدم توجه به آنها میتواند زمینهساز غفلت انسان باشد و باید بکوشیم از این امر جلوگیری کنیم و به نعمتهای الهی توجه کنیم.
وی در پایان گفت: همواره باید از خداوند متعال بخواهیم که قدر نعمتهای الهی را بدانیم و شاکر آنها باشیم زیرا در غیر این صورت یارای دشمنان اسلام در رسیدن به اهدافشان خواهیم بود.
