امر به معروف و نهی از منكر با كنجكاوی مغايرت دارد
امامجمعه نيكشهر گفت: كسی كه در مقام تذكردهنده قرار میگيرد نسبت به آن موردی كه میخواهد تذكر دهد بايد از لحاظ شرعی و قانونی و حتی عرفی، اطلاعات و آگاهی كافی داشته باشد، همچنين بايد توجه داشت كه امر به معروف و نهی از منكر با كنجكاوی مغايرت دارد.
به گزارش خبرنگار افتخاری خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، حجتالاسلام احمد لطفيان سرگزی، امامجمعه نيكشهر در كارگاه آموزشی «آشنايی با مهارتها و فنون امر به معروف و نهی از منكر» گفت: لازم است در امر به معروف و نهی از منكر، هفت اصل خيرخواهی، احترام به فهم ديگران، شناخت و آگاهی، كنجكاوی، صبر، عدم اصرار، ساده اما هنرمندانه را هميشه و همه جا به خاطر داشته باشيم، توجه مداوم به اين اصول هفتگانه ما را در انجام صحيح و مؤثر اين حركت الهی كمك میكند.
وی با بيان اينكه خيرخواهی رمز موفقيت و احترام به فهم ديگران آغازی خوش است، افزود: اگر از روی خيرخواهی تذكر دهيم و نه به قصد تخريب و ضايع كردن، بدون ترديد اين نيت ما را، مخاطب درك میكند. البته وقتی با اين قصد تذكر میدهيم گفتار و رفتار ما گويای نيت قلبی ما خواهد بود. بايد توجه داشته باشيم ممكن است به كسی كه میخواهيم تذكر بدهيم و او را به كار نيك و پسنديدهای دعوت كنيم يا از كار زشت و ناپسندی باز داريم چه بسا در بسياری موارد ديگر، او از ما بيشتر بداند و بفهمد و فقط در اين مورد مرتكب خطا شده است به همين خاطر در هنگام تذكر دادن لازم است به كرامت، شخصيت و انسانيت مخاطب احترام بگذاريم.
استاد دانشگاه آزاد اسلامی نيكشهر اظهار كرد: شناخت و آگاهی مايه اطمينان است، كسی كه در مقام تذكردهنده قرار میگيرد نسبت به آن موردی كه میخواهد تذكر دهد بايد از لحاظ شرعی و قانونی و حتی عرفی، اطلاعات و آگاهی كافی داشته باشد. همچنين بايد توجه داشت كه امر به معروف و نهی از منكر با كنجكاوی يا به اصطلاح عرف (فضولی) مغايرت دارد البته وقتی يك شهروند عملی انجام میدهد كه بدون زحمت و تلاش خاصی در منظر ديگران قرار میگيرد در حقيقت از دايره حريم خصوصی پا بيرون نهاده و اين اجازه را به ديگران داده است تا در مورد عمل و رفتار وی، ارزيابی و قضاوت كنند.
وی با بيان اينكه صبر كليد كاميابی است، عنوان كرد: در مقابل ناملايمات و سختیهای احتمالی انجام اين عمل خداپسندانه بايد صبر پيشه كرد و استوار باقی ماند، نبايد بیجهت با عجله و شتابزدگی دست به اين اقدام زد. همچنين بايد بدانيم كه وظيفه ما تذكر دادن است و نبايد بر آن اصرار ورزيم و مخاطب را به لجاجت وادار كنيم.
امامجمعه نيكشهر اذعان كرد: در امر به معروف و نهی از منكر بايد مانند هر اثر هنری تلاش كرد تا محتوايی خوب در شكلی اثرگذار به مخاطب ارائه شود، به همين خاطر است كه حتی برای يك موضوع نمیتوان از يك روش ثابت استفاده كرد بلكه لازم است با نگاهی به مخاطب و شرايط حاكم بر زمان ارتباط، روش مناسب و شايستهای را برگزيد.
حجتالاسلام لطفيان روبرو شدن، تشخص، اجرا را از مراحل اجرای امر به معروف و نهی از منكر بهويژه در عرصه نماز برشمرد و گفت: ملاك تذكر دادن، عمل است نه عامل، يعنی برای ما خوبی و زشتی عمل بايد اهميت داشته باشد و نبايد به ويژگیهای شخصی و يا شخصيتی مخاطب چندان توجه كرد.
وی با اشاره به امر تشخص اظهار كرد: در اين گام چهار نوع تشخيص بايد داده شود 1) تشخيص معروف و منكر، 2) تشخيص اصل برخورد، 3) تشخيص و چگونگی برخورد و 4) تشخيص آمادگی پذيرش مخاطب. بسياری اعمال و رفتارها هستند كه خوب و بد آن برای همگان روشن است با اين حال مواردی نيز وجود دارد كه نيازمند اطلاعات بيشتر و عميقتر است. جهت اثرگذاری بيشتر و جلوگيری از پيامدهای منفی بايد دقت كرد كه چه روش يا روشهايی را انتخاب كرد.
استاد دانشگاه آزاد اسلامی نيكشهر افزود: انتخاب روش به موضوع و اهميت آن موقعيت مكانی، شرايط سنی مخاطب و مواردی از اين قبيل بستگی دارد، در نتيجه میتوان از چهار روش مستقيم كلامی، مستقيم غيركلامی، غيرمستقيم كلامی و غيرمستقيم غيركلامی استفاده كرد.
وی با بيان اينكه يادگيری احكام امر به معروف و نهی از منكر بر همگان واجب است، امر به معروف و نهی از منكر يكی از مهمترين واجبات (واجب كفايی) و ترك آن حرام است كه تارك آن، خود نياز به نهی از منكر دارد، البته با توجه به شرايط و مراتب آن، عنوان كرد: امركننده و نهیكننده بايد عالم به معروف و نهی از منكر باشد، بداند كه كار شخص مقابل گناه است (ترك واجب يا انجام حرام)، بداند شخص مقابل به منكر بودن عمل خود آگاه است (عمل او عمدی و بدون عذر شرعی است)، احتمال تأثير در او بدهد، بداند كه او بنا بر انجام گناه (برای بار اول) يا تكرار گناه (برای بار بعدی) دارد.
حجتالاسلام لطفيان گفت: در مراتب امر و نهی بايد از سوءظن به مؤمنان پرهيز كرد و كار مؤمنان را تا حد امكان حمل بر صحت كرد، فضولی و تجسس خود منكر است و احتياج به نهی از منكر دارد، در راه امر به معروف و نهی از منكر بايد از هرگونه منكر ديگری پرهيز كرد نبايد با فساد جلوی فساد را گرفت، اگر كلام از زبان شخص خاصی اثر دارد و نه ديگران، امر به معروف و نهی از منكر نسبت به آن شخص واجب عينی است.
وی يادآور شد: اگر نهی ما از حجم گناه میكاهد و گناه را ريشهكن نمیكند باز هم واجب است، در امر به معروف و نهی از منكر لازم نيست كه صد در صد به نتيجه برسيم حتی اگر يك درصد اثر داشته باشد واجب است، اگر نهی مكرر مؤثر است تكرار آن واجب است، همچنين كسی كه به خاطر ندانستن شرايط و احكام، امر به معروف و نهی از منكر را ترك كند مرتكب گناه شده است.
وی با بيان اينكه خيرخواهی رمز موفقيت و احترام به فهم ديگران آغازی خوش است، افزود: اگر از روی خيرخواهی تذكر دهيم و نه به قصد تخريب و ضايع كردن، بدون ترديد اين نيت ما را، مخاطب درك میكند. البته وقتی با اين قصد تذكر میدهيم گفتار و رفتار ما گويای نيت قلبی ما خواهد بود. بايد توجه داشته باشيم ممكن است به كسی كه میخواهيم تذكر بدهيم و او را به كار نيك و پسنديدهای دعوت كنيم يا از كار زشت و ناپسندی باز داريم چه بسا در بسياری موارد ديگر، او از ما بيشتر بداند و بفهمد و فقط در اين مورد مرتكب خطا شده است به همين خاطر در هنگام تذكر دادن لازم است به كرامت، شخصيت و انسانيت مخاطب احترام بگذاريم.
استاد دانشگاه آزاد اسلامی نيكشهر اظهار كرد: شناخت و آگاهی مايه اطمينان است، كسی كه در مقام تذكردهنده قرار میگيرد نسبت به آن موردی كه میخواهد تذكر دهد بايد از لحاظ شرعی و قانونی و حتی عرفی، اطلاعات و آگاهی كافی داشته باشد. همچنين بايد توجه داشت كه امر به معروف و نهی از منكر با كنجكاوی يا به اصطلاح عرف (فضولی) مغايرت دارد البته وقتی يك شهروند عملی انجام میدهد كه بدون زحمت و تلاش خاصی در منظر ديگران قرار میگيرد در حقيقت از دايره حريم خصوصی پا بيرون نهاده و اين اجازه را به ديگران داده است تا در مورد عمل و رفتار وی، ارزيابی و قضاوت كنند.
وی با بيان اينكه صبر كليد كاميابی است، عنوان كرد: در مقابل ناملايمات و سختیهای احتمالی انجام اين عمل خداپسندانه بايد صبر پيشه كرد و استوار باقی ماند، نبايد بیجهت با عجله و شتابزدگی دست به اين اقدام زد. همچنين بايد بدانيم كه وظيفه ما تذكر دادن است و نبايد بر آن اصرار ورزيم و مخاطب را به لجاجت وادار كنيم.
امامجمعه نيكشهر اذعان كرد: در امر به معروف و نهی از منكر بايد مانند هر اثر هنری تلاش كرد تا محتوايی خوب در شكلی اثرگذار به مخاطب ارائه شود، به همين خاطر است كه حتی برای يك موضوع نمیتوان از يك روش ثابت استفاده كرد بلكه لازم است با نگاهی به مخاطب و شرايط حاكم بر زمان ارتباط، روش مناسب و شايستهای را برگزيد.
حجتالاسلام لطفيان روبرو شدن، تشخص، اجرا را از مراحل اجرای امر به معروف و نهی از منكر بهويژه در عرصه نماز برشمرد و گفت: ملاك تذكر دادن، عمل است نه عامل، يعنی برای ما خوبی و زشتی عمل بايد اهميت داشته باشد و نبايد به ويژگیهای شخصی و يا شخصيتی مخاطب چندان توجه كرد.
وی با اشاره به امر تشخص اظهار كرد: در اين گام چهار نوع تشخيص بايد داده شود 1) تشخيص معروف و منكر، 2) تشخيص اصل برخورد، 3) تشخيص و چگونگی برخورد و 4) تشخيص آمادگی پذيرش مخاطب. بسياری اعمال و رفتارها هستند كه خوب و بد آن برای همگان روشن است با اين حال مواردی نيز وجود دارد كه نيازمند اطلاعات بيشتر و عميقتر است. جهت اثرگذاری بيشتر و جلوگيری از پيامدهای منفی بايد دقت كرد كه چه روش يا روشهايی را انتخاب كرد.
استاد دانشگاه آزاد اسلامی نيكشهر افزود: انتخاب روش به موضوع و اهميت آن موقعيت مكانی، شرايط سنی مخاطب و مواردی از اين قبيل بستگی دارد، در نتيجه میتوان از چهار روش مستقيم كلامی، مستقيم غيركلامی، غيرمستقيم كلامی و غيرمستقيم غيركلامی استفاده كرد.
وی با بيان اينكه يادگيری احكام امر به معروف و نهی از منكر بر همگان واجب است، امر به معروف و نهی از منكر يكی از مهمترين واجبات (واجب كفايی) و ترك آن حرام است كه تارك آن، خود نياز به نهی از منكر دارد، البته با توجه به شرايط و مراتب آن، عنوان كرد: امركننده و نهیكننده بايد عالم به معروف و نهی از منكر باشد، بداند كه كار شخص مقابل گناه است (ترك واجب يا انجام حرام)، بداند شخص مقابل به منكر بودن عمل خود آگاه است (عمل او عمدی و بدون عذر شرعی است)، احتمال تأثير در او بدهد، بداند كه او بنا بر انجام گناه (برای بار اول) يا تكرار گناه (برای بار بعدی) دارد.
حجتالاسلام لطفيان گفت: در مراتب امر و نهی بايد از سوءظن به مؤمنان پرهيز كرد و كار مؤمنان را تا حد امكان حمل بر صحت كرد، فضولی و تجسس خود منكر است و احتياج به نهی از منكر دارد، در راه امر به معروف و نهی از منكر بايد از هرگونه منكر ديگری پرهيز كرد نبايد با فساد جلوی فساد را گرفت، اگر كلام از زبان شخص خاصی اثر دارد و نه ديگران، امر به معروف و نهی از منكر نسبت به آن شخص واجب عينی است.
وی يادآور شد: اگر نهی ما از حجم گناه میكاهد و گناه را ريشهكن نمیكند باز هم واجب است، در امر به معروف و نهی از منكر لازم نيست كه صد در صد به نتيجه برسيم حتی اگر يك درصد اثر داشته باشد واجب است، اگر نهی مكرر مؤثر است تكرار آن واجب است، همچنين كسی كه به خاطر ندانستن شرايط و احكام، امر به معروف و نهی از منكر را ترك كند مرتكب گناه شده است.
