قرآن، زندگی، روزمرگی/87
نيروی ايمان و توكل به خداوند زمينهساز اعتماد و آرامش در زندگی است
گروه اجتماعی: مدير مدرسه علميه بندر امام خمينی(ره) تأکید کرد: در زندگی روزمره، اعتماد به شخص اين باور را در ما ایجاد میکند که كار خلاف مصلحت انجام نمیدهد، چنانچه به خیرخواهی خداوند برای بندگان نیز اعتماد کنیم، بسياری از دغدغههای روزانه را كنار خوهيم گذاشت.
مرضيه سلمانیزارچی، مدير مدرسه علميه بندر امام خمينی(ره) در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه خوزستان، درباره آيه «مَا یَفْتَحِ اللَّهُ لِلنَّاسِ مِن رَّحْمَةٍ فَلَا مُمْسِكَ لَهَا وَمَا یُمْسِكْ فَلَا مُرْسِلَ لَهُ مِن بَعْدِهِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ؛ هر رحمتى را كه خدا براى مردم گشايد بازدارندهاى براى آن نيست و آنچه را كه باز دارد پس از [باز گرفتن] گشايندهاى ندارد و اوست همان شكستناپذير سنجيدهكار»، (فاطر/2) گفت: رزق و روزی اعم از مادی و معنوی است و در اين باره انسان پس از تلاش و كوشش جهت كسب روزی، بايد به رضای خداوند خشنود باشد زيرا رزق و روزی به دست خداست و كم و زياد دادن آن نيز به دست اوست.
وی ادامه داد: حضرت علی(ع) در اين باره میفرمايد: و روزیها را مقدر و اندازه گيرى كرد؛ گاهى كم و گاهى زياد و به تنگى و وسعت به طور عادلانه، تقسيم فرمود، تا هر كه را بخواهد به وسعت روزى و يا تنگى آن بيازمايد و با آن شكر و صبر، غنى و فقير را مورد آزمايش قرار دهد. خداوند در قرآن میفرمايد: «وَاعْلَمُواْ أَنَّمَا أَمْوَالُكُمْ وَأَوْلاَدُكُمْ فِتْنَةٌ؛ و بدانيد كه اموال و فرزندان شما [وسيله] آزمايش [شما] هستند»، (انفال/28). بر اين اساس بايد به وسعت و يا تنگی در رزق به مثابه وسيله آزمايش خداوند نگاه كنيم.
اين مدرس حوزه با اشاره به آيه «وَلَوْ بَسَطَ اللَّهُ الرِّزْقَ لِعِبَادِهِ لَبَغَوْا فِی الْأَرْضِ وَلَكِن یُنَزِّلُ بِقَدَرٍ مَّا یَشَاءُ؛ و اگر خدا روزى را بر بندگانش فراخ گرداند مسلما در زمين سر به عصيان برمىدارند ليكن آنچه را بخواهد به اندازهاى [كه مصلحت است] فرو مىفرستد»، (شوری/27) اظهار كرد: در به دست آوردن رزق و روزی بايد تلاش بكنيم اما حرص و طمع نداشته باشيم. پيامبر(ص) میفرمايد: روزی از سوی خداوند مقدر شده است؛ نه حرص حريص آن را جلب میكند و نه اكراه افراد آن را منع میکند. مقصود اين نيست كه انسان در اين مسير تلاش نكند، چنانكه در حديثی از امام صادق(ع) آمده است از طلب روزی حلال دست نكش زيرا طلب روزی حلال تو را در دينت ياری میرساند.
سلمانیزارچی ادامه داد: نكته ديگر آن است كه به خاطر به دست آوردن روزی فردا هم نگران نباشيد. زيرا روزی دهنده خداوند است. اينكه ما خوراك، پوشاك يا وسايل زندگی را انبار كنيم صحيح نيست. در حديثی از پيامبر(ص) آمده است كه «لا تهتم برزق غدٍ فإن كل غدٍ يأتی برزقه» يعنی غم روزی فردا را مخور زيرا هر فردايی روزی را با خود میآورد.
وی گفت: نكته بعدی در ارتباط با رزق و روزی عدم حسادت نسبت به بندگان خدا است. يعنی چنين نباشد كه انسان نسبت به نعمتهايی كه خداوند به بندگان ديگر ارزانی داشته حسادت ورزد. بلكه بايد خواهان دوام نعمتها برای ديگران باشد و از خدا بخواهد مانند آن را به او عنايت كند ولی اگر خواهان آن باشد كه نعمتها زايل شود، خطاست و يكی از رذايل اخلاقی است كه خود منشأ بسياری از رذايل ديگر است و آنان كه در پی زوال نعمت از بندگان خداوند هستند بايد بدانند دری را كه خداوند به روی مردم بگشايد كسی نمیتواند ببندد.
مدير مدرسه علميه بندر امام خمينی(ره) با اشاره به عوامل مؤثر در افزايش رزق و روزی گفت: بايد بدانيم عوامل مختلفی از جمله اعمال و رفتار در افزايش رزق و روزی انسان تأثير دارد. مهمترين موارد مؤثر در افزايش رزق و روزی بر اساس احاديث رسيده طهارت، صدقه، امانتداری، خوشنيت بودن، خوش اخلاقی، دعا كردن برای مؤمنان، زكات دادن، دعا كردن برای طلب روزی، ذكر خدا پس از طلوع فجر تا طلوع خورشيد و استغفار كردن است. بداخلاقی، گناه، حرامخواری و ضايع كردن حقوق مؤمنان نيز از عوامل كاهش رزق شمرده شده است.
وی گفت: اگر بتوانيم با تقويت نيروی ايمان و توكل اين آيه را در زندگی به كار ببنديم، تا حد زيادی از ناراحتیها و فشارهای روزانه خود میكاهيم. در زندگی روزمره نيز وقتی به شخصی اعتماد كنيم، میدانيم كه اين فرد كار خلافی انجام نمیدهد، يا خلاف مصلحت ما دست به كاری نمیزند، در مورد خداوند نيز كه خالق انسان است وقتی اعتقاد پيدا كرديم كه او خير بنده خود را میخواهد درمیيابيم همه اينها وسيله آزمايش است. بايد بر او توكل داشته باشيم. در اين صورت بسياری از دغدغههای خود را در رابطه با روزی كنار میگذاريم.
وی ادامه داد: حضرت علی(ع) در اين باره میفرمايد: و روزیها را مقدر و اندازه گيرى كرد؛ گاهى كم و گاهى زياد و به تنگى و وسعت به طور عادلانه، تقسيم فرمود، تا هر كه را بخواهد به وسعت روزى و يا تنگى آن بيازمايد و با آن شكر و صبر، غنى و فقير را مورد آزمايش قرار دهد. خداوند در قرآن میفرمايد: «وَاعْلَمُواْ أَنَّمَا أَمْوَالُكُمْ وَأَوْلاَدُكُمْ فِتْنَةٌ؛ و بدانيد كه اموال و فرزندان شما [وسيله] آزمايش [شما] هستند»، (انفال/28). بر اين اساس بايد به وسعت و يا تنگی در رزق به مثابه وسيله آزمايش خداوند نگاه كنيم.
اين مدرس حوزه با اشاره به آيه «وَلَوْ بَسَطَ اللَّهُ الرِّزْقَ لِعِبَادِهِ لَبَغَوْا فِی الْأَرْضِ وَلَكِن یُنَزِّلُ بِقَدَرٍ مَّا یَشَاءُ؛ و اگر خدا روزى را بر بندگانش فراخ گرداند مسلما در زمين سر به عصيان برمىدارند ليكن آنچه را بخواهد به اندازهاى [كه مصلحت است] فرو مىفرستد»، (شوری/27) اظهار كرد: در به دست آوردن رزق و روزی بايد تلاش بكنيم اما حرص و طمع نداشته باشيم. پيامبر(ص) میفرمايد: روزی از سوی خداوند مقدر شده است؛ نه حرص حريص آن را جلب میكند و نه اكراه افراد آن را منع میکند. مقصود اين نيست كه انسان در اين مسير تلاش نكند، چنانكه در حديثی از امام صادق(ع) آمده است از طلب روزی حلال دست نكش زيرا طلب روزی حلال تو را در دينت ياری میرساند.
سلمانیزارچی ادامه داد: نكته ديگر آن است كه به خاطر به دست آوردن روزی فردا هم نگران نباشيد. زيرا روزی دهنده خداوند است. اينكه ما خوراك، پوشاك يا وسايل زندگی را انبار كنيم صحيح نيست. در حديثی از پيامبر(ص) آمده است كه «لا تهتم برزق غدٍ فإن كل غدٍ يأتی برزقه» يعنی غم روزی فردا را مخور زيرا هر فردايی روزی را با خود میآورد.
وی گفت: نكته بعدی در ارتباط با رزق و روزی عدم حسادت نسبت به بندگان خدا است. يعنی چنين نباشد كه انسان نسبت به نعمتهايی كه خداوند به بندگان ديگر ارزانی داشته حسادت ورزد. بلكه بايد خواهان دوام نعمتها برای ديگران باشد و از خدا بخواهد مانند آن را به او عنايت كند ولی اگر خواهان آن باشد كه نعمتها زايل شود، خطاست و يكی از رذايل اخلاقی است كه خود منشأ بسياری از رذايل ديگر است و آنان كه در پی زوال نعمت از بندگان خداوند هستند بايد بدانند دری را كه خداوند به روی مردم بگشايد كسی نمیتواند ببندد.
مدير مدرسه علميه بندر امام خمينی(ره) با اشاره به عوامل مؤثر در افزايش رزق و روزی گفت: بايد بدانيم عوامل مختلفی از جمله اعمال و رفتار در افزايش رزق و روزی انسان تأثير دارد. مهمترين موارد مؤثر در افزايش رزق و روزی بر اساس احاديث رسيده طهارت، صدقه، امانتداری، خوشنيت بودن، خوش اخلاقی، دعا كردن برای مؤمنان، زكات دادن، دعا كردن برای طلب روزی، ذكر خدا پس از طلوع فجر تا طلوع خورشيد و استغفار كردن است. بداخلاقی، گناه، حرامخواری و ضايع كردن حقوق مؤمنان نيز از عوامل كاهش رزق شمرده شده است.
وی گفت: اگر بتوانيم با تقويت نيروی ايمان و توكل اين آيه را در زندگی به كار ببنديم، تا حد زيادی از ناراحتیها و فشارهای روزانه خود میكاهيم. در زندگی روزمره نيز وقتی به شخصی اعتماد كنيم، میدانيم كه اين فرد كار خلافی انجام نمیدهد، يا خلاف مصلحت ما دست به كاری نمیزند، در مورد خداوند نيز كه خالق انسان است وقتی اعتقاد پيدا كرديم كه او خير بنده خود را میخواهد درمیيابيم همه اينها وسيله آزمايش است. بايد بر او توكل داشته باشيم. در اين صورت بسياری از دغدغههای خود را در رابطه با روزی كنار میگذاريم.
