دادن وعده فراتر از اختيار در انتخابات تدليس و خلاف شرع است
گروه سياسی: مرجع تقليد شيعيان در آستانه يازدهمين دوره انتخابات رياست جمهوری به چند استفتاء در اين زمينه پاسخ داد و تأكيد كرد: دادن وعدههای غيرممكن يا كاری كه میدانند نمیشود، قطعا جايز نيست و ما اسم اين را تدليس میگوييم.
به گزارش خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه قم، آيتالله العظمی ناصر مكارم شيرازی، از مراجع تقليد شيعيان در پاسخ به اين سؤال كه آيا شركت در انتخابات واجب است؟ پاسخ داد: بله، در شرايط فعلی شركت در انتخابات لازم است به علت اينكه نظام جمهوری اسلامی و استقلال مملكت و عظمت اين كشور به آن بستگی دارد؛ اگر افراد بگويند من يك رأی بيشتر ندارم و در انتخابات شركت نكنند سبب میشوند عده شركتكنندگان كاسته شود و آسيب به نظام و كشور وارد شود.
اين مرجع تقليد همچنين در پاسخ به سئوالی كه آيا شركت در انتخابات كه به منزله تأييد نظام اسلامی است، كافی است؟ يعنی اينكه ما میتوانيم رأی سفيد بدهيم يا حتما بايد نام يكی از نامزدها را بنوسيم؟ گفت: البته حتی الامكان رأی سفيد ندهيد؛ سعی كنيد يكی از كانديداها را با سؤال از ديگران كه اصلح است انتخاب كنيد. البته كانديداها سلمان فارسی و امثال ايشان نيستند ولی سبك و سنگين كنند فردی كه اصلح است را انتخاب كنيد. ولی اگر واقعا نتوانستند انتخاب كنيد در انتخابات حضور داشته باشيد ولو اينكه رأی سفيد بدهيد.
استاد حوزه علميه در پاسخ به اين سئوال كه آيا كانديدای اصلح غير از شرايط قانونی شرايط و ويژگی خاص شرعی و دينی هم بايد داشته باشد؟ ادامه داد: بله، ويژگیهای دينی دارد و بايد باتقوا، امين، پاكدامن، مدير و مدبر و آگاه باشد، خلاصه كسی باشد كه هم دنيا و هم دين مردم را حفظ نموده و هم كشور و مكتب را حفظ كند؛ رئيس جمهور بايد كسی باشد كه همه اينها را بتواند انجام دهد و شخصی كه همه اين مصاديق را داشته باشد انتخاب اصلح است.
وی در پاسخ به سؤال ديگری با اين مضمون كه در رقابتی كه بين كانديداها وجود دارد و وعدههای كه داده میشود، تا چه اندازه كانديداها مجاز هستند وعده دهند و آيا مجاز هستند وعده فراتر از اختياراتشان بدهند؟ تصريح كرد: قطعا جايز نيست وعدههای فراتر از اختيار بدهند، يا دروغ بگويند، يا كاری كه میدانند نمیشود آن را مطرح كنند. ما اسم اين را تدليس میگوييم؛ يعنی خلافگويی و كار را بر مردم مشتبه ساختن كه اين كار جايز نيست.
آيتالله العظمی مكارم شيرازی ادامه داد: كانديداها بايد وعدههايی بدهند كه میتوانند انجام دهند يا در توان آنهاست كه انجام بدهند. بعضی جاها میتوانند بگويند اميدوارم بتوانم فلان كار را بكنم؛ در صورتی كه واقعا اميدواری باشد و اگر اميدوار نباشد و بگويد اميدواريم؛ آن هم دروغ و تدليس است، بنابراين بايد وعدههايی بدهند كه امكان انجام آن را داشته باشند.
اين مرجع تقليد در پاسخ اين سئوال كه آيا بيان كردن برخی ويژگی منفی يك كانديدا با توجه به اينكه جايگاه رياست جمهوری حساس است و قرار است پست حساس رياست جمهوری را برعهده بگيرد، غيبت محسوب میشود و اينكه مرز بين غيبت و روشنگری چيست؟ گفت: اگر كسی علنا بخواهد شخصی را تخريب كند، اين كار جايزی نيست.
وی افزود: اما اگر كسی با شما مشورت میكند كه من به فلان كانديدا رأی بدهم يا ندهم؟ در مقام مشورت غيبت محسوب نمیشود نه تنها در مسئله رئيس جمهور، بلكه میخواهد شريكی انتخاب كند، امر ازدواج است اگر عيوبی دارد بگويد غيبت محسوب نمیشود اما بخواهند علنا تبليغات منفی انجام بدهد، جايز نيست.
اين مرجع تقليد همچنين در خصوص حكم شايعهسازی و شايعهپراكنی در مورد برخی كانديداها و يا شخصيتهای نظام گفت: شايعهسازی و شايعهپراكنی، مطلقا در اسلام جايز نيست. در قرآن در دو سه جا صريحا اين معنا تحريم شده. در جاهای ديگر هم هست كه شايعه پراكنی ممنوع است. منظور از شايعه پراكنی اين است كه چيزی كه ثابت نيست، من برای شما بگويم، شما برای ديگری بگويی كه سطح جامعه را فرابگيرد در حالی كه مطلبی است كه ثابت نيست.
وی اضافه كرد: اين در اسلام مطلقا ممنوع است و از گناهانی است كه در قرآن تصريح به عذاب شده كه ما میگويم گناه كبيره است، گناهی است كه در قرآن صريحا عذابی درباره آن ذكر شده و شايعه پراكنی جزء گناهان كبيره است.
آيتالله العظمی مكارم شيرازی در پاسخ به سئوال ديگری مبنی بر تهمت زدن يك كانديدا به كانديدای ديگر يا افراد عادی به كانديدای ديگر از منظر حضرت آيت الله مكارم شيرازی چه حكمی دارد؟ افزود: تهمت زدن خواه درباره افراد عادی باشد يا در مورد كانديداها باشد، حرام است و بايد برادران و خواهران فراموش نكنند حقالناس ايجاد میشود؛ اگر تهمتی بزند بايد برود جبران كند. يعنی به تمام كسانی كه اين تهمت را گفته بگويد: اشتباه كردم، دروغ گفتم و از صاحبش هم حلاليت بطلبد. بار تهمت و مسئوليت تهمت خيلی سنگين است و برادران و خواهران مراقب باشند خدای نكرده در دام شيطان هوای نفس نيافتند و تهمت به كسی نزند كه جبران تهمت به اين آسانی نمیشود.
وی در خصوص عمل نكردن كانديدايی به وعدههايی كه داده پس از رأی آوردن، تأكيد كرد: در صورتی كه توانايی داشته باشد به وعدههايش عمل كند و عمل نكند اين شخص مرتكب خلاف شده اما اگر واقعا خيال میكرد توانايی دارد و وعده هم به مردم داد، حالا كه وارد ميدان عمل میشود با موانعی برخورد میكند و نمیتواند، اينجا مسئوليت ندارد. آن وقتی كه وعده داد، تصورش اين بود كه توانايی انجام آن را دارد اما حالا كه به ميدان آمد با موانع برخورد كرد، اين مسئوليتی ندارد.
اين مرجع تقليد همچنين در پاسخ به سئوالی كه آيا شركت در انتخابات كه به منزله تأييد نظام اسلامی است، كافی است؟ يعنی اينكه ما میتوانيم رأی سفيد بدهيم يا حتما بايد نام يكی از نامزدها را بنوسيم؟ گفت: البته حتی الامكان رأی سفيد ندهيد؛ سعی كنيد يكی از كانديداها را با سؤال از ديگران كه اصلح است انتخاب كنيد. البته كانديداها سلمان فارسی و امثال ايشان نيستند ولی سبك و سنگين كنند فردی كه اصلح است را انتخاب كنيد. ولی اگر واقعا نتوانستند انتخاب كنيد در انتخابات حضور داشته باشيد ولو اينكه رأی سفيد بدهيد.
استاد حوزه علميه در پاسخ به اين سئوال كه آيا كانديدای اصلح غير از شرايط قانونی شرايط و ويژگی خاص شرعی و دينی هم بايد داشته باشد؟ ادامه داد: بله، ويژگیهای دينی دارد و بايد باتقوا، امين، پاكدامن، مدير و مدبر و آگاه باشد، خلاصه كسی باشد كه هم دنيا و هم دين مردم را حفظ نموده و هم كشور و مكتب را حفظ كند؛ رئيس جمهور بايد كسی باشد كه همه اينها را بتواند انجام دهد و شخصی كه همه اين مصاديق را داشته باشد انتخاب اصلح است.
وی در پاسخ به سؤال ديگری با اين مضمون كه در رقابتی كه بين كانديداها وجود دارد و وعدههای كه داده میشود، تا چه اندازه كانديداها مجاز هستند وعده دهند و آيا مجاز هستند وعده فراتر از اختياراتشان بدهند؟ تصريح كرد: قطعا جايز نيست وعدههای فراتر از اختيار بدهند، يا دروغ بگويند، يا كاری كه میدانند نمیشود آن را مطرح كنند. ما اسم اين را تدليس میگوييم؛ يعنی خلافگويی و كار را بر مردم مشتبه ساختن كه اين كار جايز نيست.
آيتالله العظمی مكارم شيرازی ادامه داد: كانديداها بايد وعدههايی بدهند كه میتوانند انجام دهند يا در توان آنهاست كه انجام بدهند. بعضی جاها میتوانند بگويند اميدوارم بتوانم فلان كار را بكنم؛ در صورتی كه واقعا اميدواری باشد و اگر اميدوار نباشد و بگويد اميدواريم؛ آن هم دروغ و تدليس است، بنابراين بايد وعدههايی بدهند كه امكان انجام آن را داشته باشند.
اين مرجع تقليد در پاسخ اين سئوال كه آيا بيان كردن برخی ويژگی منفی يك كانديدا با توجه به اينكه جايگاه رياست جمهوری حساس است و قرار است پست حساس رياست جمهوری را برعهده بگيرد، غيبت محسوب میشود و اينكه مرز بين غيبت و روشنگری چيست؟ گفت: اگر كسی علنا بخواهد شخصی را تخريب كند، اين كار جايزی نيست.
وی افزود: اما اگر كسی با شما مشورت میكند كه من به فلان كانديدا رأی بدهم يا ندهم؟ در مقام مشورت غيبت محسوب نمیشود نه تنها در مسئله رئيس جمهور، بلكه میخواهد شريكی انتخاب كند، امر ازدواج است اگر عيوبی دارد بگويد غيبت محسوب نمیشود اما بخواهند علنا تبليغات منفی انجام بدهد، جايز نيست.
اين مرجع تقليد همچنين در خصوص حكم شايعهسازی و شايعهپراكنی در مورد برخی كانديداها و يا شخصيتهای نظام گفت: شايعهسازی و شايعهپراكنی، مطلقا در اسلام جايز نيست. در قرآن در دو سه جا صريحا اين معنا تحريم شده. در جاهای ديگر هم هست كه شايعه پراكنی ممنوع است. منظور از شايعه پراكنی اين است كه چيزی كه ثابت نيست، من برای شما بگويم، شما برای ديگری بگويی كه سطح جامعه را فرابگيرد در حالی كه مطلبی است كه ثابت نيست.
وی اضافه كرد: اين در اسلام مطلقا ممنوع است و از گناهانی است كه در قرآن تصريح به عذاب شده كه ما میگويم گناه كبيره است، گناهی است كه در قرآن صريحا عذابی درباره آن ذكر شده و شايعه پراكنی جزء گناهان كبيره است.
آيتالله العظمی مكارم شيرازی در پاسخ به سئوال ديگری مبنی بر تهمت زدن يك كانديدا به كانديدای ديگر يا افراد عادی به كانديدای ديگر از منظر حضرت آيت الله مكارم شيرازی چه حكمی دارد؟ افزود: تهمت زدن خواه درباره افراد عادی باشد يا در مورد كانديداها باشد، حرام است و بايد برادران و خواهران فراموش نكنند حقالناس ايجاد میشود؛ اگر تهمتی بزند بايد برود جبران كند. يعنی به تمام كسانی كه اين تهمت را گفته بگويد: اشتباه كردم، دروغ گفتم و از صاحبش هم حلاليت بطلبد. بار تهمت و مسئوليت تهمت خيلی سنگين است و برادران و خواهران مراقب باشند خدای نكرده در دام شيطان هوای نفس نيافتند و تهمت به كسی نزند كه جبران تهمت به اين آسانی نمیشود.
وی در خصوص عمل نكردن كانديدايی به وعدههايی كه داده پس از رأی آوردن، تأكيد كرد: در صورتی كه توانايی داشته باشد به وعدههايش عمل كند و عمل نكند اين شخص مرتكب خلاف شده اما اگر واقعا خيال میكرد توانايی دارد و وعده هم به مردم داد، حالا كه وارد ميدان عمل میشود با موانعی برخورد میكند و نمیتواند، اينجا مسئوليت ندارد. آن وقتی كه وعده داد، تصورش اين بود كه توانايی انجام آن را دارد اما حالا كه به ميدان آمد با موانع برخورد كرد، اين مسئوليتی ندارد.
